5
17 września 2021

Badania na pasożyty – jakie są i jak przebiegają? Wykrywanie pasożytów u dzieci i dorosłych

Pasożyty stanowią wciąż aktualny problem zdrowotny ludzi na całym świecie. Wbrew powszechnej opinii cywilizowany tryb życia i stosowanie zasad higieny nie chroni nas całkowicie przez zakażeniem. Warto poznać dostępne metody diagnostyczne i nie wahać się z nich skorzystać, jeśli doskwierają nam różne niespecyficzne objawy o trudnej do ustalenia przyczynie.

Próbki w laboratorium

Produkty stosowane w chorobach pasożytniczych

Najpopularniejsze ludzkie pasożyty i sposób ich wykrycia 

Pasożyty to organizmy, które wykorzystują osobniki innego gatunku jako źródło pokarmu i często także środowisko życia. Nazwa pasożyt pochodzi od greckiego słowa parasitos, co oznacza współbiesiadnika lub darmozjada. Ich działalność obniża jakość życia żywiciela i może wywoływać różne dolegliwości i schorzenia.  

Według ostrożnych szacunków ponad 2 miliardy ludzi jest zarażonych przynajmniej jednym gatunkiem pasożyta, a w ciągu ostatnich 10 lat co trzeci Europejczyk zmagał się z tym problemem.

O tym, jak ważny i wciąż aktualny jest to problem, świadczy fakt, że pasożyty są przyczyną aż 25% zgonów na całym świecie. W ludzkim organizmie można wykryć ponad 300 gatunków pasożytów. Oprócz bytowania w jelitach mogą zasiedlić także inne części ciała, takie jak skóra, włosy, wątroba, trzustka, płuca, mięśnie, stawy, oczy, krew, przełyk, a nawet mózg. Dostają się do organizmu różnymi drogami, najczęściej poprzez: 

  • wypicie zakażonej, nieprzegotowanej wody; 
  • spożycie niedomytych warzyw lub owoców; 
  • zjedzenie surowego lub niedogotowanego mięsa; 
  • niedostateczną higienę osobistą; 
  • kontakt ze zwierzętami domowymi, które nie były regularnie odrobaczane; 
  • ukąszenie przez owada lub pajęczaka; 
  • wdychanie cząstek kurzu, w którym bytują jaja pasożyta; 
  • kąpiel w zbiornikach wodnych niespełniających wymogów sanitarnych. 

Pasożyty dzieli się na zewnętrzne, które bytują na powierzchni ciała oraz wewnętrzne, które zasiedlają wnętrze organizmu człowieka. Ich negatywny wpływ na zdrowie żywiciela polega na: 

  • bezpośrednim, mechanicznym uszkodzeniu tkanek i narządów; 
  • wywoływaniu reakcji alergicznych i stanów zapalnych; 
  • wpływie na rozwój zaburzeń, takich jak np. niedokrwistość, skaza krwotoczna. 

Schorzenia wywoływane przez pasożyty nazywane są parazytozami. Parazytozy mogą różnić się stopniem nasilenia objawów oraz czasem trwania. Niektóre przemijają samoistnie, a inne są trudne do wyleczenia i mogą przybrać postać przewlekłą. Nie każde zakażenie pasożytem musi dawać objawy chorobowe. Obecność pojedynczych osobników może pozostać niezauważona, a dolegliwości ujawnią się, gdy dojdzie do infekcji mnogiej lub spadku odporności.

W Polsce najczęściej dochodzi do zarażenia owsikami, włosogłówkami, glistami ludzkimi i lambliami. 

Owsica 

Owsiki to nicienie, które zasiedlają jelito grube, skąd wędrują w kierunku odbytu, powodując świąd i bolesność, a u kobiet także stany zapalne sromu i pochwy. Inne objawy zakażenia to: 

  • bóle brzucha,  
  • utrata apetytu,  
  • nudności,  
  • moczenie nocne,  
  • nadpobudliwość, 
  • problemy ze snem. 

Owsikami najczęściej zarażają się dzieci, ale ze względu na łatwość rozprzestrzeniania się jaj w otoczeniu choroba zwykle obejmuje wszystkich domowników. W zapobieganiu owsicy oraz podczas leczenia farmakologicznego najważniejsza jest dbałość o higienę osobistą i utrzymywanie czystości w mieszkaniu. Średnio w Polsce co roku zarażonych zostaje około 18% populacji, a w grupie dzieci odsetek ten sięga 40%. Wykrywanie owsicy polega na pobraniu wymazu z okolic odbytu. Oddanie kału do badania w kierunku owsicy nie jest obecnie rekomendowane, ponieważ istnieje duże ryzyko niestwierdzenia jaj pasożyta. 

Włosogłówczyca  

To drugi pod względem częstości występowania w Polsce pasożyt. Odsetek zakażonych nim osób waha się w zależności od regionu od 2,3 do 25%. Włosogłówka bytuje w jelicie ślepym i grubym, gdzie silnie przytwierdza się do ściany. Objawy chorobowe występują dopiero w przypadku dużej liczebności osobników i są to m.in.: 

  • bóle brzucha,  
  • śluzowe biegunki,  
  • bezsenność,  
  • nerwowość,  
  • niedokrwistość,  
  • zawroty i bóle głowy.  

Zakażenie włosogłówką wykrywa się na podstawie badania kału, który analizuje się pod kątem obecności jaj. Aby potwierdzić diagnozę, można wykonać kolonoskopię. 

Askarioza (glistnica)  

Trzecie miejsce na liście najpopularniejszych pasożytów zajmuje glista ludzka, której obecność stwierdza się średnio u 18% Polaków. Biorąc pod uwagę globalną skalę zjawiska, zasiedla ona jelita co czwartego człowieka na Ziemi. Jest dość dużym pasożytem – jej osobniki mogą mierzyć nawet 40 cm długości. Glistnica nie musi dawać objawów, ale w zaawansowanych postaciach powoduje:  

  • anemię;  
  • zaburzenia jelitowe;  
  • zaburzenia nerwowe; 
  • liczne odczyny alergiczne, takie jak pokrzywka, zapalenie spojówek, świąd skóry, suchy kaszel, obrzęki; 
  • uszkodzenia ścian jelita, wątroby i płuc.  

Zakażenie glistą ludzką wykrywa się poprzez badanie próbki kału lub oznaczenie swoistych przeciwciał we krwi.  

Człowiek zarazić może się też postacią larwalną glisty psiej i kociej. Ponieważ jednak nie jest żywicielem ostatecznym, osobniki nigdy nie osiągają u ludzi postaci dorosłej. Larwy mogą krążyć po różnych narządach (płuca, gałka oczna, mięśnie, mózg), powodując powiększenie wątroby, objawy zapalenia płuc i ziarniniaki.  

Tenioza (tasiemczyca)  

Do gatunków najbardziej rozpowszechnionych w naszym rejonie geograficznym należą: 

  • tasiemiec bąblowcowy (Echinococcus granulosus), 
  • tasiemiec wielojamisty (Echinococcus multilocularis), 
  • tasiemiec psi (Dipylidium caninum). 

Dojrzałe osobniki występują w jelicie zwierząt psowatych (psy, wilki, lisy), a ich jaja wraz z kałem zanieczyszczają glebę i otoczenie. W ludzkim organizmie tasiemiec bąblowcowy i wielojamisty pozostają w postaci larwalnej, czyniąc szkody adekwatne do liczby i umiejscowienia osobników. Bąblowica wątroby może dawać pierwsze objawy dopiero po kilku lub kilkunastu latach od infekcji. Bąblowica zlokalizowana w mózgu nierzadko jest przyczyną zgonu żywiciela.  

Dla tasiemca psiego, którym zarażona jest większość psów, człowiek może stać się żywicielem ostatecznym, co oznacza, że pasożyty osiągają w nim postać dorosłą. Do zakażenia dochodzi przez przypadkowe połknięcie pchły, która jest żywicielem pośrednim zawierającym larwy pasożyta. Może to się stać podczas zabawy z psem lub gdy fragmenty pchły dostaną się do przeznaczonego dla ludzi pożywienia. Na szczęście do takich infekcji dochodzi rzadko, a zdecydowana ich większość przebiega bezobjawowo. Skuteczną profilaktyką jest regularne odrobaczanie psów, zwalczanie pcheł, częste mycie rąk po kontakcie z pupilem oraz dbanie o czystość w mieszkaniu. Diagnozę tasiemczycy stawia się na podstawie badania kału na obecność jaj. 

Toksoplazmoza  

Toksoplazmozę wywołuje wszechobecny pierwotniak o nazwie Toxoplasma gondii, który bytuje wewnątrz komórek w obrębie różnych tkanek w ustroju człowieka oraz wielu zwierząt. Do zarażenia najczęściej dochodzi poprzez kontakt z kocimi odchodami, w których znajdują się oocysty pasożyta lub podczas spożywania niedogotowanego bądź surowego mięsa.  

Toksoplazmoza ma bardzo ciężki przebieg u noworodków, który może zakończyć się zgonem lub niedorozwojem umysłowym dziecka.  

Zakażenie kobiety w ciąży często doprowadza do poronienia lub wad wrodzonych płodu, dlatego wówczas zaleca się unikanie potraw z surowym mięsem oraz szczególną dbałość o higienę w kontakcie ze zwierzętami. Pasożyt najczęściej lokalizuje się w obrębie mięśni, ośrodkowego układu nerwowego i gałek ocznych, powodując miejscową reakcję zapalną oraz zostawiając po sobie bezobjawowe cysty. Wykrywanie toksoplazmozy polega na oznaczania poziomu specyficznych przeciwciał we krwi. 

Giardioza/lamblioza 

To choroba, której przyczyną jest zakażenie pierwotniakiem Giardia lamblia, inaczej nazywanym wielkouścem jelitowym. Częstość występowania choroby wśród Polaków szacuje się na ok. 10% dorosłych i aż 25-50% dzieci. Schorzenie obejmuje jelita i drogi żółciowe, gdzie powoduje uszkodzenie enterocytów, upośledza trawienie laktozy oraz umożliwia przenikanie antygenów pokarmowych i toksyn do krwi. Efektem są:  

  • nasilające się stopniowo objawy ze strony przewodu pokarmowego (ból brzucha, biegunka);  
  • niedokrwistość;  
  • przejściowa żółtaczka; 
  • schorzenia alergiczne.  

Zakażenie może również przebiegać bezobjawowo. Na ciężki przebieg narażone są osoby z obniżoną odpornością. W diagnostyce lambliozy wykonuje się badanie kału na obecność cyst oraz badania serologiczne z krwi. 

Wszawica 

Wyróżnia się trzy postacie wszawicy wywoływane przez jaja, larwy i osobniki dorosłe pasożytniczych owadów: 

  • Pediculus humanus capitis – wesz głowowa, 
  • Pediculus humanus corporis – wesz odzieżowa, 
  • Pediculosis pubis – wesz łonowa. 

Zakażenie następuje poprzez bezpośredni kontakt z osobą zakażoną lub przedmiotami, z którymi chory miał styczność (zwłaszcza odzież, nakrycia głowy, pościel, grzebień). Wesz jest zdolna przetrwać około 10 dni poza ciałem gospodarza. Objawami wszawicy są: 

  • świąd, 
  • czerwone ślady ukąszeń na skórze, 
  • przeczosy, 
  • bąble pokrzywkowe, 
  • wtórne infekcje bakteryjne skóry. 

Oprócz wywoływania przykrych dolegliwości wszy mogą być nosicielami licznych chorób, jak np. dur wysypkowy, tyfus plamisty, gorączka okopowa. W diagnostyce wszawicy nie wykonuje się badań laboratoryjnych. Do potwierdzenia choroby wystarczą charakterystyczne objawy. 

Nużyca 

Nużyca to choroba pasożytnicza skóry, którą wywołują dwa gatunki pajęczaków z rzędu roztoczy – nużeniec ludzki Demodex folliculorum oraz nużeniec krótki Demodex  brevis. Bytują one w torebkach włosowych i gruczołach łojowych tarczek powiek, wywołując: 

  • przewlekłe stany zapalne brzegów powiek, 
  • zespół suchego oka, 
  • gradówki i jęczmienie, 
  • pieczenie, 
  • świąd, 
  • uczucie ciała obcego pod powiekami, 
  • wypadanie rzęs, 
  • zaburzenia łojotokowe skóry, 
  • trądzik różowaty. 

Odsetek osób zakażonych różni się w poszczególnych grupach wiekowych. U osób młodych poniżej 20. roku życia wynosi 13-20%, a u seniorów wzrasta nawet do 95-100%. Badanie na pasożyty w kierunku nużycy polega na pobraniu materiału z miejsc zmienionych chorobowo, który następnie ocenia się pod mikroskopem. 

Świerzb 

Sarcoptes scabiei czyli świerzbowiec ludzki to pasożytniczy pajęczak, który wywołuje: 

  • świąd skóry (zwłaszcza po jej ogrzaniu), 
  • zgrubienie naskórka, 
  • pęcherze, 
  • przeczosy, 
  • stany zapalne skóry, 
  • wtórne infekcje bakteryjne skóry, 
  • wtórne wysypki alergiczne. 

Do zakażenia dochodzi przez bezpośredni kontakt z chorą osobą. Przy pierwszym kontakcie z pasożytem okres wylęgania choroby wynosi około 2-6 tygodni, podczas gdy u osób mających już za sobą epizod świerzbu objawy zakażenia rozwijają się w ciągu kilku dni. Świerzb może zostać pomylony z innymi, niezakaźnymi schorzeniami skóry, dlatego do potwierdzenia diagnozy konieczne jest wykonanie badań mikroskopowych zeskrobin skóry. 

Badania na obecność pasożytów – kiedy należy je wykonać? 

Objawy, które mogą wskazywać na infekcję pasożytniczą, to: 

  • powtarzające się bóle brzucha, 
  • swędzenie okolic odbytu, 
  • spadek lub nagły wzrost apetytu, 
  • bezsenność lub niespokojny sen,  
  • nadmierne zmęczenie, 
  • wilgotny kaszel nasilający się w nocy, 
  • obniżona odporność i częste łapanie infekcji, 
  • nadpobudliwość nerwowa,  
  • zgrzytanie zębami, 
  • obgryzanie paznokci, 
  • sińce pod oczami, 
  • nadmierny apetyt na słodycze, 
  • występowanie zaparć lub tłuszczowych biegunek, 
  • objawy skórne. 

Jeśli obecność innych schorzeń zostanie wykluczona, a mimo to objawy nadal się utrzymują, warto skorzystać z diagnostyki w kierunku pasożytów. 

Jakie badania wykonuje się, aby wykryć obecność pasożytów? 

Badanie mikrobiologiczne kału  

Pasożyty bytujące w przewodzie pokarmowym (glista, włosogłówka, tasiemce, pierwotniaki, owsiki) składają jaja, które wydalane są razem z kałem. Dlatego chcąc wykryć ich obecność, można przeanalizować próbkę kału pod mikroskopem. Mikroskopy kontrastowo-fazowe dają możliwość odróżnienia jaj pasożytów od innych struktur (np. pyłków roślinnych), a nawet różnicowania jaj zapłodnionych, co daje informację o płci osobników zamieszkujących jelita. Biorąc pod uwagę cykl życiowy pasożytów, obecność ich jaj w kale jest zmienna czasowo, zatem wykonanie tylko jednego oznaczenia może nie wykryć zakażenia. Zaleca się przynajmniej 3-krotne pobranie próbki na przestrzeni 10 dni.  

Stolec należy oddać do czystego, wyparzonego i osuszonego naczynia (np. nocnik, basen) lub na jednorazowe naczynie (talerzyk, tacka). Próbkę kału wielkości ziarna fasoli umieszcza się w specjalnym pojemniczku, który można zakupić w każdej aptece. Materiał należy dostarczyć do laboratorium tego samego dnia lub następnego dnia, przechowując w temperaturze 2-8°C.  Wynik fałszywie ujemny możemy otrzymać, gdy:  

  • w naszych jelitach bytują tylko samce; 
  • obecne są młode samice, które jeszcze nie dojrzały do składania jaj; 
  • pasożytują starsze samice, które już zakończyły proces wysiewania jaj. 

Jeśli mimo negatywnego wyniku nadal utrzymują się niepokojące objawy, należy pomocniczo wykonać badanie na pasożyty z krwi. 

Wymaz z odbytu  

To metoda stosowana się w celu wykrycia owsików, które składają swoje jaja w okolicach odbytu. Materiał do badania pobiera się rano, gdy owsiki są najbardziej aktywne, najlepiej przed oddaniem stolca i myciem. Próbkę zbiera się za pomocą przylepca celofanowego lub kupionej w aptece specjalnej wymazówki, której zakończenie przypomina patyczek kosmetyczny. W celu pobrania próbki należy przykucnąć i delikatnie umieścić końcówkę pałeczki w odbycie, wsuwając na głębokość 4-5 cm w przypadku osoby dorosłej. U dzieci wymaz pobiera rodzic lub prawny opiekun, a wymazówkę wystarczy wtedy wsunąć na głębokość 1-2 cm. Następnie okrężnymi ruchami pocieramy śluzówkę odbytu. Po wyjęciu wymazówki od razu umieszcza się ją w zamkniętej probówce.  

Podczas pobierania próbki za pomocą przylepca należy przykucnąć, rozchylić pośladki, a następnie kilkukrotnie przyklejać na kilka sekund wokół fałd odbytniczych. Przylepiec umieszcza się klejącą stroną na szkiełku podstawowym, które zabezpiecza się w pojemniku lub kopercie i tak dostarcza do laboratorium. Aby wyniki były wiarygodne, zaleca się pobranie przynajmniej dwóch próbek w odstępie 1-3 dni. 

Badanie mikroskopowe zeskrobin skóry 

Wykonuje się przy podejrzeniu pasożytów zewnętrznych, takich jak np. nużeniec i świerzbowiec. W dniu badania nie należy myć objętych schorzeniem miejsc ani stosować żadnych kosmetyków i maści. Materiał do badania pobiera osoba wykwalifikowana – lekarz lub diagnosta laboratoryjny. Używa się w tym celu tępej strony skalpela lub łyżeczki chirurgicznej, którą przesuwa się po powierzchni skóry w kierunku zgodnym ze wzrostem włosów. W zależności od lokalizacji zmian chorobowych można użyć też szczypce, szczoteczkę lub pęsetę. Pobrany materiał ocenia się mikroskopowo pod kątem obecności wszelkich postaci rozwojowych pasożyta. 

Oznaczanie swoistych przeciwciał we krwi

Sprawnie działający układ immunologiczny w odpowiedzi na kontakt z pasożytem zaczyna wytwarzać specyficzne przeciwciała skierowane przeciwko konkretnemu patogenowi. Ich wysoki poziom we krwi obwodowej z dużym prawdopodobieństwem świadczy o toczącej się chorobie pasożytniczej (IgM) lub przebytym zakażeniu (IgG).  

Podwyższone stężenie przeciwciał w zależności od rodzaju pasożyta może utrzymywać się do roku od infekcji, wykazując tendencję spadkową lub nawet przez całe życie.  

Wykrycie specyficznych przeciwciał świadczy więc przede wszystkim o kontakcie z danym pasożytem. Badanie na pasożyty jelitowe z krwi należy wykonać, gdy mimo utrzymujących się typowych objawów chorobowych, testy z kału dały wynik negatywny (być może fałszywie ujemny). Ograniczeniem tej metody wykrywania pasożytów może być zbyt niski poziom przeciwciał w początkowym etapie zakażenia (około 3 tygodnie).  Przed badaniem nie trzeba być na czczo ani specjalnie się do niego przygotowywać. Krew pobierana jest standardowo z żyły łokciowej.  

Oznaczanie ogólnej puli przeciwciał IgE we krwi 

To badanie pomocnicze. Wielokrotnie przekraczający normy poziom przeciwciał IgE nie świadczy bezpośrednio o zakażeniu pasożytniczym, ale wskazuje wyższe jego prawdopodobieństwo. 

Oznaczanie obecności antygenów pasożytów 

Oznaczanie specyficznych elementów pasożyta, które mają zdolność łączenia się z przeciwciałami układu immunologicznego. Materiałem do badania może być kał lub krew. Badanie na pasożyty można wykonać różnymi metodami, np. testem hemaglutynacji biernej IHA lub techniką immunoenzymatyczną ELISA. 

Badania molekularne 

Wykonywane są przede wszystkim techniką PCR. Polegają na detekcji materiału genetycznego pasożyta specyficznego dla danego gatunku, pozwalając na dokładną identyfikację patogenu. Charakteryzują się wysoką czułością. Dzięki temu diagnoza jest możliwa nawet przy obecności pojedynczych osobników pasożyta, niewykrywalnych w przypadku innych metod. Nowoczesne techniki sprawdzają się także, gdy pasożyt zlokalizował się w trudno dostępnym miejscu, przez co pobranie próbki wymagałoby przeprowadzenia inwazyjnego zabiegu. Materiałem do badania molekularnego może być krew, kał, fragmenty tkanek, płyn owodniowy i mózgowo-rdzeniowy. 

Badania kału na pasożyty – jakie należy wykonać? 

Zaletą badań mikrobiologicznych jest prostota wykonania i szybkie otrzymanie wyników. W postawieniu diagnozy kluczowe znaczenie mają umiejętności i doświadczenie laboranta przeprowadzającego analizę próbki. Niektóre gatunki pasożytów są trudne do rozróżnienia pod mikroskopem. Dużym ograniczeniem badania kału jest możliwość wykrycia wyłącznie tych pasożytów, które bytują w przewodzie pokarmowym. Trudności diagnostycznych przysparza także cykliczność wysiewu jaj, które często pozostają niewykryte przy jednorazowym badaniu.  

Kał stanowi odpowiedni materiał do badania obecności: 

  • glisty ludzkiej, 
  • włosogłówki, 
  • węgorka jelitowego, 
  • lamblii, 
  • tęgoryjca dwunastnicy, 
  • niektórych tasiemców. 

Badania krwi na pasożyty – jakie wykonać? 

Badanie krwi umożliwia wykrycie szerszej grupy pasożytów i nie ogranicza się tylko do patogenów bytujących w jelicie. Jego zaletą jest nieskomplikowany i jednorazowy proces pobrania próbki. Wadą natomiast jest możliwość błędnie ujemnego wyniku w początkowym stadium zakażenia.  

Oddając krew do badania, można wykryć zakażenie m.in.: 

  • glistą ludzką, 
  • tasiemcami, 
  • przywrą wątrobową, 
  • owsikami, 
  • pierwotniakami, 
  • stawonogami pasożytniczymi. 

Badania z zakresu biologii molekularnej do wykrywania pasożytów 

Badania z zakresu biologii molekularnej nie są wykonywane rutynowo, zwłaszcza gdy do wykrycia schorzenia wystarczą standardowe metody. Wykorzystuje się je najczęściej przy podejrzeniu malarii, boreliozy i babeszjozy. Mają one ogromne znaczenie, gdy konieczne jest szybkie wykrycie infekcji i niezwłoczne podjęcie leczenia, zanim jeszcze organizm zdąży wytworzyć specyficzne przeciwciała. 

Badanie na pasożyty dzieci i dorosłych – czy czymś się różnią? 

Diagnostyka parazytologiczna u dzieci i dorosłych opiera się na takich samych zasadach. Chociaż przebieg badań nie różni się pomiędzy poszczególnymi grupami wiekowymi, można zaobserwować nieco odmienny profil gatunków pasożytów atakujących dzieci i dorosłych. Najmłodsi są z reguły bardziej narażeni  na zakażenie pasożytnicze ze względu na brak utrwalonych nawyków higienicznych (np. regularne mycie rąk, mycie owoców przed zjedzeniem, bezpośrednie kontakty ze zwierzętami) i częste wkładanie przedmiotów do buzi.  

Wykrycie i leczenie chorób pasożytniczych u dzieci ma największe znaczenie, ponieważ przewlekłe, mnogie zakażenia mogą hamować wzrost i zaburzać rozwój psychofizyczny. Przy podejrzeniu parazytozy u najmłodszych, najczęściej zleca się badanie w kierunku owsicy, lambliozy, glistnicy i włosogłówki. U dorosłych schorzenia te także występują, ale z mniejszą częstotliwością. Za to wśród seniorów obserwuje się wysoki odsetek osób zakażonych nużeńcem.  

Diagnoza obecności pasożytów – jak przebiega jej wystawienie? 

Przebieg chorób pasożytniczych i nasilenie objawów zależą od indywidualnej wrażliwości osobniczej oraz masywności inwazji. Z reguły zakażenie daje wiele, często niespecyficznych objawów, które równie dobrze mogą świadczyć o innych zaburzeniach. Dlatego też postawienie diagnozy na podstawie samych objawów jest podejściem niewłaściwym. Zebranie szczegółowego wywiadu przez lekarza jest niezbędnym elementem diagnostyki, ale powinno być poparte badaniami laboratoryjnymi potwierdzającymi obecność pasożyta. Wyjątkiem jest wszawica, w której do postawienia diagnozy wystarczy wystąpienie charakterystycznych objawów.  

W świetle obecnej wiedzy medycznej lepiej unikać stosowania metod medycyny alternatywnej, których wiarygodność nie została potwierdzona (np. biorezonans, elektroakupunktura, test DIACOM). 

Ile kosztują badania na pasożyty? 

Koszt badania na obecność pasożytów zależy od rodzaju wykorzystanej techniki. Standardowe badanie kału jest stosunkowo tanie (kilkanaście złotych), a zlecone przez lekarza rodzinnego podlega refundacji przez NFZ. Wykrywanie całego pakietu najczęstszych pasożytów z kału może kosztować do 100 zł. Cena badania serologicznego wykonywanego z pobranej krwi zależy od gatunku wykrywanego pasożyta i waha się średnio od 30 do 120 zł za pojedyncze badanie. Najdroższe są badania molekularne (PCR), za które trzeba zapłacić nawet kilkaset złotych. Przykładowo koszt wykrycia DNA Borrelia burgdorferi odpowiedzialnej za rozwój boreliozy waha się od 150 do 350 złotych.  

Niektóre internetowe źródła podają, że wszyscy jesteśmy nosicielami pasożytów, inne natomiast próbują zamieść ten problem pod dywan. Mimo że skala zjawiska nie podlega obecnie monitorowaniu przez inspekcję sanitarną, problem zakażeń pasożytniczych w XXI wieku pozostaje wciąż aktualny. Dzięki dostępnym metodom diagnostycznym możliwe jest indywidualne podejście do tematu, aby podjąć odpowiednie leczenie gdy zachodzi taka konieczność. 

Przeczytaj również:
Pasożyty – jak chronić się przed zakażeniem?

Źródła: 

  • Czerwonka W., Nużeniec – kłopotliwy pasożyt, Kosmetologia Estetyczna, 2015.  
  • Długosz E., Wiśniewski M., Wykorzystanie sekwencji genu rRNA w molekularnej diagnostyce parazytologicznej, Wiadomości Parazytologiczne, 2006. 
  • Hadaś E., Derda M., Pasożyty – zagrożenie nadal aktualne, Probl Hig Epidemiol , 2014. 
  • Kaleta P., Palacz-Wróbel M., Chajec Ł., Częstość występowania robaczyc u dzieci w wieku przedszkolnym – określenie czynników predysponujących, Med Rodz, 2018. 
  • Korzeniowski K., Choroby pasożytnicze przewodu pokarmowego w Polsce, Via Medica, 2016. 
  • Korzeniowski K., Inwazje pasożytami jelitowymi w środowisku dziecięcym Warszawy, Family Medicine & Primary Care Review, 2016. 
  • Janz O., Zakażenia pasożytnicze a płodność, Kwartalnik Naukowy FIDES ET RATIO, 2020. 
  • Jaros S., Mikromacierze DNA i ich wykorzystanie w parazytologii i medycynie, Wiadomości Parazytologiczne, 2006. 
  • Pawłowski Z. S., Choroby pasożytnicze w krajowych kronikach epidemiologicznych, Hygeia  Public Health,  2011. 
  • Popielska J., Marczyńska M., Zarażenia pasożytnicze przewodu pokarmowego, Pediatria, 2013. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Normy PSA we krwi

Uznaje się, że:  stężenie 0-2,5ng/ml to bezpieczny poziom, 2,6-4,0 ng/ml to poziom bezpieczny dla większości mężczyzn, jednak należy porozmawiać z…

Zobacz więcej

Tomografia a rezonans – czym się różnią?

Rezonans magnetyczny (MRI) i tomografia komputerowa (TK) są radiologicznymi badaniami obrazowymi pozwalającymi na uzyskanie szczegółowych obrazów struktur w ciele człowieka.…

Zobacz więcej

Objawy wszawicy u dzieci

Wszawica u dzieci objawia się przede wszystkim swędzeniem skóry głowy, również w nocy, co może powodować problemy ze snem. Bardzo…

Zobacz więcej

Jak skutecznie wyleczyć nużeńca?

Nużeniec jest pajęczakiem z rzędu roztoczy, który może zaatakować oko. Objawem tego są najczęściej suche, zaczerwienione oczy, które łzawią z…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Próbki w laboratorium

Produkty stosowane w chorobach pasożytniczych

Czytaj także
14 października 2021 mgr farm. Dawid Wardecki
11 października 2021 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
04 października 2021 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
29 września 2021 lek. Rafał Suchodolski
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)