3
23 lipca 2021

Czym jest fotoalergia i jak ją leczyć ?

Fotoalergia to zapalenie skóry wynikające z nadwrażliwości narastającej w wyniku ekspozycji skóry na działanie światła ultrafioletowego. Może się również pojawić na skutek fotoreaktywnego alergenu. Przy dłuższej ekspozycji na promieniowanie UV zachodzą procesy fizjologiczne (produkcja witaminy D), ale również patologiczne, w tym oparzenia słoneczne i fotodermatoza. Jak objawia się fotouczulenie i jak sobie z nim radzić?

Fotoalergia – objawy 

Odczyny skórne w niektórych przypadkach mogą pojawić się w ciągu kilku minut, a niekiedy mogą wystąpić nawet po kilku godzinach. Zmiany skórne zazwyczaj ustępują samoistnie w ciągu kilku dni. Na odczyny fotoalergiczne najbardziej są narażone miejsca mocniej eksponowane w okresie letnim, czyli ręce, nogi, ramiona, plecy i twarz

Objawy towarzyszące fotoalergii to:  

  • wysypka, 
  • bąble pokrzywkowe, 
  • pęcherzyki, 
  • sączące pęcherze,  
  • grudki, 
  • grudki wysiękowe,  
  • rumień,  
  • świąd,  
  • ogniska rumieniowo-obrzękowe,  
  • zmiany krwotoczne,  
  • przebarwienia.  

Fotoalergia – przyczyny 

Odczyny fotoalergiczne są najczęściej powodowane przez kosmetyki, leki stosowane zewnętrznie, a także leki doustne.  

Leki, które wywołują objawy fotoalergiczne, to:  

  • diuretyki (furosemid), 
  • leki przeciwcukrzycowe,  
  • leki neurologiczne,  
  • leki na cholesterol,  
  • leki przeciwbakteryjne (tetracykliny, sulfonamidy),  
  • leki na bazie fenotiazyn,  
  • leki przeciwarytmiczne,  
  • leki hormonalne (antykoncepcja lub leki stosowane podczas menopauzy).  

Fotoalergię mogę również powodować leki stosowane zewnętrznie w postaci żelu lub maści, głównie preparaty przeciwbólowe i przeciwzapalne na bazie diklofenaku lub ketoprofenu. Wystąpieniu odczynów fotoalergicznych mogą sprzyjać maści i kremy przeciwtrądzikowe zawierające antybiotyki oraz retinol

Przyprawy, zioła oraz rośliny także posiadają substancje fotouczulające. Należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu dziurawca, a także arcydzięgla, dzikiej marchwi, sumaka oraz preparatów zawierających koper oraz pietruszkę.  

Reakcją alergiczną mogą wywołać kosmetyki – najczęściej te, które w swoim składzie zawierają kwasy, enzymy, olejki eteryczne, ekstrakty roślinne, barwniki oraz stabilizatory.  

Osoby stosujące preparaty na przebarwienia powinny zachować szczególną ostrożność przy ekspozycji na promieniowanie słoneczne.  

Fotoalergia – jak leczyć?  

W celu zapobiegania fotodermatozie w okresie dużego promieniowania należy zaprzestać stosowania kosmetyków oraz produktów z substancjami, które mogą wywoływać uczulenie.  

W leczeniu fotouczulenia stosuje się miejscowo maść glikokortygosteoridową. Leki przeciwhistaminowe dostępne w aptece bez recepty mogą pomóc złagodzić świąd oraz wykażą działanie przeciwzapalne.  

Fotoalergia – profilaktyka 

Aby zapobiec fotouczuleniu, warto korzystać z odpowiednich filtrów UV oraz UVB. Na rynku jest ogromny wybór produktów z filtrami, które warto stosować w okresie letnim. Jeśli wiemy, że dany kosmetyk lub substancja powoduje fotouczulenie, warto zrezygnować z nich przed wyjściem na słońce, aby uniknąć niepotrzebnego narażenia na czynniki alergiczne.  

Osoby przyjmujące leki na stałe powinny zachować latem wzmożoną czujność.  

Muszą mieć one na uwadze możliwość wystąpienia uczulenia przy dłuższej ekspozycji na słońce. Nie wolno im jednak rezygnować z terapii na własną rękę – warto stosować się do zaleceń lekarskich.  

Źródła: 

  • Ferguson J. Introduction. W: Ferguson J, Dover JS (red). Photodermatology. Manson Publishing, London 2006, 5-8. 
  • Kojima M, Horiko T, Nakamura Y, Aoki T. Solar urticaria. The relationship of photoallergen and action spectrum. Arch Dermatol 1986; 122: 550-5. 
  • Beattie PE, Dawe RS, Ibbotson SH, Ferguson J. Characteristics and prognosis of idiopathic solar urticaria: a cohort of 87 cases. Arch Dermatol 2003; 139: 1149-54. 
  • Hawk JL, Eady RA, Challoner AV i wsp. Elevated blood histamine levels and mast cell degranulation in solar urticaria. Br J Clin Pharmacol 1980; 9: 183-6. 
  • Honari G., Photoallergy, Rev Environ Health, 2014;29(3);233-42. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Darmowe szczepienie przeciw grypie – kogo dotyczy?

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia w sprawie metody zapobiegania grypie w sezonie 2021/2022 bezpłatne szczepienia przysługują: osobom zatrudnionym w podmiocie…

Zobacz więcej

Dawka szczepionki przypominająca a dodatkowa – jaka jest różnica?

  Dawka przypominająca rekomendowana jest u osób powyżej 50. roku życia oraz pracowników ochrony zdrowia, którzy mają bezpośredni kontakt z…

Zobacz więcej

Przeterminowane leki – czy można je bezpiecznie przyjąć?

Producenci leków określają termin ważności leku jako czas, w którym dany preparat wykazuje 100% skuteczności oraz bezpieczeństwo stosowania. Po upływie…

Zobacz więcej

Test antygenowy – czy warto go wykonać po kontakcie z osobą z objawami COVID-19?

Wskazane przez Pana objawy u osoby z poczekalni mogą, ale nie muszą wskazywać na jej zakażenie wirusem SARS-CoV-2. Ponadto został…

Zobacz więcej

Jak odróżnić muchomora sromotnikowego od kani?

Muchomor sromotnikowy odpowiada za najczęstsze zatrucia grzybami w Polsce. Jest to bardzo niebezpieczny grzyb, który tak jak Pani wspomniała, może…

Zobacz więcej

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)