1
23 września 2021

Prawoślaz lekarski – jakie ma właściwości?

Prawoślaz lekarski najbardziej kojarzony jest z syropem prawoślazowym. Do celów leczniczych tradycyjna medycyna wykorzystuje nie tylko korzeń tej rośliny, ale i liście oraz kwiaty. Dobroczynne działanie przy infekcjach górnych dróg oddechowych jest jedną z wielu zalet prawoślazu.

Prawoślaz

Produkty wspomagające zdrowie

Prawoślaz lekarski Althaea officinalis to bylina naturalnie występująca w obszarze basenu Morza Śródziemnego. Roślina ta osiąga wysokość powyżej 1 m i cała pokryta jest charakterystycznymi, miękkimi włoskami o szarosrebrzystej barwie. Duże kwiaty umieszczone są na szczycie łodygi i mają barwę najczęściej białą lub różową. Prawoślaz wykorzystywany do celów leczniczych pochodzi z upraw. Głównym składnikiem korzenia prawoślazu jest śluz o charakterze kwaśnym, złożony z polisacharydów zawierających m.in. glukozę, laktozę i kwas galakturonowy. 

W medycynie naturalnej najczęściej wykorzystywany jest korzeń prawoślazu, zbierany latem i wczesną jesienią. Suszy się go w temperaturze nie wyższej niż ok. 40⁰C, aby zapobiec rozkładowi związków czynnych.

Zastosowanie prawoślazu lekarskiego 

W tradycyjnej medycynie ludowej prawoślaz był stosowany pomocniczo przy: 

  • podwyższonym stężeniu lipidów, 
  • stanach zapalnych jamy ustnej i nosa, 
  • agregacji płytek krwi, 
  • zapaleniu pęcherza, 
  • zapaleniu spojówek, 
  • drażniącym kaszlu, 
  • niegojących się ranach. 

Badania laboratoryjne potwierdziły również, że ekstrakt z liści prawoślazu wykazuje istotne działanie antybakteryjne wobec bakterii Gram-dodatnich. Wpływa też korzystnie na gojenie ran, przyspiesza ziarninowanie i działa przeciwzapalnie. 

Prawoślaz, najbardziej znany w postaci syropu prawoślazowego, można stosować doustnie również jako przygotowany na świeżo odwar. W tym celu 3-4 g surowca namacza się przez kilka godzin w szklance chłodnej, przegotowanej wody. Następnie surowiec zagotowuje się (w tej samej wodzie), pozostawia do ostygnięcia i po przesączeniu wypija.  

Odwar z prawoślazu: 

  • zwalcza infekcje górnych dróg oddechowych, przebiegające szczególnie z suchym kaszlem; 
  • łagodzi podrażnienia gardła; 
  • nawilża śluzówki górnych dróg oddechowych; 
  • działa osłaniająco przy stanach zapalnych śluzówki przewodu pokarmowego; 
  • łagodzi stany zapalne i podrażnienia skóry (zewnętrznie). 

Działanie prawoślazu lekarskiego

Stosowanie tej rośliny ma działanie wielokierunkowe, a zwłaszcza:

  • osłaniające, 
  • zmiękczające, 
  • antybakteryjne (aktywność wobec bakterii Gram-dodatnich), 
  • przeciwutleniające (największą moc mają rośliny o białych kwiatach), 
  • upłynniające zalegającą wydzielinę, 
  • ułatwiające ruch nabłonka rzęskowego, 
  • ułatwiające odkrztuszanie, 
  • powlekające błony śluzowe, 
  • osłaniające przed działaniem czynników zewnętrznych, 
  • zmniejszające drażnienie receptorów kaszlowych, 
  • zmniejszające częstotliwość odruchu kaszlowego, 
  • zmniejszające suchość w jamie ustnej. 

Prawoślaz – działania niepożądane 

Możliwy jest efekt przeczyszczający po zastosowaniu większej niż zalecana dawki syropu prawoślazowego. Syrop może opóźniać wchłanianie niektórych leków – zalecany jest godzinny odstęp w stosowaniu innych preparatów. Długotrwałe stosowanie produktów zawierających prawoślaz może prowadzić również do zaburzeń wchłaniania składników odżywczych, a w konsekwencji do niedoborów soli mineralnych i witamin

Syropu prawoślazowego nie należy stosować: 

  • dłużej niż tydzień, 
  • u dzieci poniżej 3. roku życia, 
  • w astmie oskrzelowej, 
  • u diabetyków (ze względu na ilość zawartego w syropie cukru). 

Stosowanie prawoślazu u kobiet w ciąży i karmiących jest możliwe po konsultacji z lekarzem.

Przeczytaj również:
Zioła na dobry wzrok

Źródła: 

  • Rezaei M., Dadgar Z., Noori-Zadeh A., Alireza Mesbah-Namin S., Pakzad I., Davodian E., Evaluation of the antibacterial activity of the Althaea officinalis L. leaf extract and its wound healing potency in the rat model of excision wound creation. Avicenna J Phytomed. Mar-Apr 2015;5(2):105-12. 
  • Sadighara P., Gharibi S., Moghadam Jafari A., Jahed Khaniki G., Salari S., The antioxidant and Flavonoids contents of Althaea officinalis L. flowers based on their color. Avicenna J Phytomed. Summer 2012;2(3):113-7. 
  • Mehreen A., Waheed M., Liaqat I., Arshad N.: Phytochemical, Antimicrobial, and Toxicological Evaluation of Traditional Herbs Used to Treat Sore Throat. Biomed Res Int. 2016;2016:8503426. 
  • Alani B., Zare M., Noureddini M., Bronchodilatory and B-adrenergic effects of methanolic and aqueous extracts of Althaea root on isolated tracheobronchial smooth rat muscle. Adv Biomed Res. 2015 Mar 25; 4:78. 
  • Puodziūniene G., Janulis V., Milasius A., Budnikas V., Development of cough-relieving herbal teas. Medicina (Kaunas). 2005;41(6):500-5. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Ostropest i inne zioła

Ostropestu nie powinno zalewać się wrzątkiem ze względu na degradację związków czynnych. W zasadzie żadnych ziół nie powinno się zalewać…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Prawoślaz

Produkty wspomagające zdrowie

Czytaj także
22 października 2021 Natalia Górska
20 października 2021 mgr Anna Dulska
18 października 2021 Natalia Górska
18 października 2021 Natalia Górska
03 września 2021 mgr farm. Monika Cichocka
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)