Badania

Sortuj wg

Badania medyczne i diagnostyczne - czym są? Rodzaje i porady!

Badania diagnostyczne pozwalają na wykrycie choroby już na wczesnym etapie oraz wdrożenie odpowiedniego leczenia. Umożliwiają także sprawdzenie, czy zastosowane leczenie przynosi oczekiwane rezultaty. Jakie są rodzaje badań diagnostycznych? Czytaj więcej...
Masz pytanie, szukasz porady?
Zapytaj Farmaceutę
Jeśli szukasz darmowej porady w zakresie zdrowia oraz przyjmowania leków lub suplementów diety chętnie odpowiemy na Twoje pytanie.
W czym mogę pomóc?
Zapytaj Farmaceutę

Badania diagnostyczne – co to jest? 

Badania diagnostyczne inaczej nazywane medycznymi to czynności wykonywane na zlecenie lekarza. Czym tak naprawdę są badania diagnostyczne? Definicja mówi o tym, że ich celem jest jak najszybsze rozpoznanie i zdiagnozowanie choroby (badania przesiewowe) lub monitorowanie postępów leczenia pacjenta. Badania diagnostyczne są wykorzystywane także podczas opracowywania nowych metod leczenia (badania naukowe) oraz przy próbach klinicznych przed wprowadzeniem nowego leku na rynek farmaceutyczny. Badania medyczne są nieodłącznym elementem terapii pacjentów.  

Badania lekarskie wykonywane w gabinecie przez lekarza to badania podmiotowe i przedmiotowe. Może on także zlecić wykonanie badań dodatkowych 

Podstawowe badania diagnostyczne –rodzaje 

Badania krwi 

Badania krwi są najczęściej zalecanym badaniem diagnostycznym podczas wizyty lekarskiej. Takie badania należy wykonywać regularnie, aby kontrolować stan zdrowia organizmu. Badania krwi można podzielić na poszczególne rodzaje: 

  • ogólne i biochemiczne – oceniają ogólny stan zdrowia, badana jest morfologia krwi, 
  • w kierunku chorób autoimmunologicznych – ocena rozwoju zaburzeń układu immunologicznego, 
  • w kierunku nietolerancji i alergii – określenie alergenów, 
  • genetyczne – ustalenie wad wrodzonych i ryzyka zachorowania na choroby przenoszone genetycznie, 
  • hormonalne – diagnoza zaburzeń hormonalnych, 
  • w kierunku infekcji – ustalenie choroby wirusowej, bakteryjnej, pasożytniczej, 
  • markery nowotworowe – ocena ryzyka zachorowania na nowotwór. 

Badania moczu 

W zakres badań moczu wchodzą: 

  • ocena właściwości fizycznych i chemicznych moczu, 
  • ilościowe oznaczenie białka, 
  • ilościowe oznaczenie glukozy, 
  • ilościowe oznaczenie wapnia, 
  • ilościowe oznaczenie amylazy. 

Badania kału 

Badania kału pozwalają na ocenę: 

  • ogólnego stanu organizmu, 
  • występowania choroby pasożytniczej, 
  • występowania krwi utajonej w kale. 

Badania ucha i słuchu 

Badania słuchu i ucha pozwalają na ocenę funkcjonowania zmysłu słuchu i stopnia głuchoty oraz pomagają dobrać odpowiedni aparat słuchowy. Do badań słuchu należą: 

  • tympanometria – podczas badania oceniana zostaje funkcjonalność trąbki słuchowej, badanie może wskazać na występowanie stanu zapalnego ucha środkowego lub otosklerozę, 
  • audiometria tonalna – oznaczenie progów słyszenia, 
  • audiometria mowy – badanie zdolności rozumienia mowy przy różnym natężeniu, 
  • próg dyskomfortu – określanie najmniejszej wartości ciśnienia akustycznego, które wywołuje dyskomfort. 

Badania skóry 

Badania skóry są wykonywane w gabinecie dermatologicznym. Ich celem jest sprawdzenie rodzaju cery i kondycji skóry, co pomaga dobrać odpowiednie leczenie lub pielęgnację. Rodzaje badań skóry: 

  • Dermatoskopia – polega na nieinwazyjnej ocenie zmian skórnych. Dzięki tej metodzie możliwe jest wczesne wykrycie czerniaka czy innych niepokojących zmian na ciele.  
  • Kapilaroskopia – badanie polega na oglądaniu pętli włośniczkowych pod mikroskopem, które uczestniczą w mikrokrążeniu. 
  • Trichoskopia – badanie polega na oglądaniu skóry głowy oraz nasady włosa pod mikroskopem. Badanie pozwala ustalić przyczynę łysienia. 
  • Trichogram – badanie polega na pobraniu około 100 włosów z ogolonej skóry głowy i ocenie stanu korzeni włosowych.  
  • Testy kontaktowe skóry – badanie służy do wykrywania alergii kontaktowych na substancje takie jak metale, rośliny, substancje zapachowe, kleje. 

Badania endoskopowe 

Badanie endoskopowe to rodzaj badania, w którym do jam ciała bądź badanego narządu zostaje wprowadzona sonda zakończona kamerą. Podczas badania lekarz ogląda organy i określa ich stan. Rodzaje badań endoskopowych: 

  • Bronchoskopia – badanie stanu tchawicy i oskrzeli. Umożliwia dostrzeżenie stanów zapalnych, zmian nowotworowych, zwężeń i nacieków w obrębie badanych organów. 
  • Laryngoskopia – badanie krtani. 
  • Stroboskopia – badanie tylnej ściany gardła (części krtaniowej) oraz nagłośni. 
  • Gastroskopia – badanie górnego odcinka przewodu pokarmowego. Pozwala na wykrycie chorób takich jak wrzody żołądka i przełyku oraz nowotworów przełyku i żołądka. 
  • Kolonoskopia – badanie jelita grubego i okrężnicy. 
  • Endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna – badanie umożliwiające diagnostykę schorzeń dróg żółciowych. 
  • Endoskopia kapsułkowa – badanie umożliwiające diagnostykę całego jelita cienkiego. 
  • Artroskopia – wziernikowanie stawu, np. kolanowego. 
  • Cystoskopia – wziernikowanie pęcherza, cewki moczowej, moczowodów oraz prostaty. 
  • Laparoskopia – badanie wnętrza jamy otrzewnej, np. wątroby, pęcherzyka żółciowego, trzustki i śledziony. Ponadto pomaga w rozpoznawaniu ciąży pozamacicznej, guzów jajnika czy endometriozy. 
  • Endoskopia igłowa – badanie struktur oka, serca lub naczyń wieńcowych. 

Badania czynnościowe 

Badania czynnościowe dostarczają informacji w zakresie funkcjonowania układu oddechowego. Do takich badań należą: 

  • spirometria – podstawowe badanie czynności płuc, 
  • bodypletyzmografia, 
  • badania poziomu tlenku azotu w wydychanym powietrzu, 
  • rynometria akustyczna – badanie objętości jam nosowych. 

Badania serca 

Podstawowe badania serca są wykonywane na wizycie kontrolnej u lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Pozwalają na ocenę stanu oraz pracy serca. Należą do nich: 

  • pomiar ciśnienia tętniczego, 
  • elektrokardiografia (EKG), 
  • holter EKG, 
  • holter ciśnieniowy. 

Bardziej zaawansowane badania są zlecane przez lekarza przy podejrzeniu wystąpienia chorób serca. Są to następujące badania: 

  • echokardiografia, 
  • koronarografia, 
  • scyntygrafia perfuzyjna serca. 

Badania histopatologiczne 

Badanie histopatologiczne polega na pobraniu wycinka z tkanki przy podejrzeniu występowania schorzenia. Badania histopatologiczne pozwalają na wykrycie chorób nowotworowych, stanów zapalnych i zwyrodnieniowych. Umożliwiają także ocenę postępów leczenia. Histopatologia jest wykorzystywana również przy określaniu przyczyn zgonu pacjenta. 

Badania wzroku 

Badania oka oraz wzroku pozwalają określić poziom widzenia u pacjenta. Są wykorzystywane w doborze szkieł korekcyjnych oraz metod leczenia różnych chorób. Podstawowymi badaniami wzroku są: 

  • badanie ostrości wzroku, 
  • pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego, 
  • badanie dna oka, 
  • badanie reakcji źrenic na światło, 
  • ocena widzenia barw, 
  • pole widzenia. 

Badania obrazowe 

Są to badania, które wykorzystują różne działania fizyczne, aby uzyskać obraz wnętrza ludzkiego ciała. Metody obrazowe mają na celu uwidocznienie zmian fizjologicznych oraz patologicznych w organizmie, takich jak guzy, torbiele, ropnie, obszary niedokrwienia, martwica czy wady rozwojowe narządów wewnętrznych. Do badań obrazowych należą: 

  • rentgen (RTG), 
  • tomografia komputerowa (TK), 
  • pozytonowa tomografia emisyjna (PET), 
  • scyntygrafia, 
  • jądrowy rezonans magnetyczny (NMR), 
  • ultrasonografia (USG), 
  • termografia. 

Źródła: 

  • www.dermedic.pl, 
  • www.diag.pl, 
  • www.enel.pl, 
  • https://www.gov.pl/web/zdrowie/badania-diagnostyczne, 
  • http://www.e-histopatologia.pl/. 
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)