24
15 lipca 2020

10 rzeczy, które powinnaś wiedzieć o ciąży

Ciąża to szeroki temat, o którym można pisać bez końca. Poniżej przedstawiamy 10 aspektów, o których zapewne większość przyszłych mam już słyszała, ale postaramy się tę wiedzę usystematyzować. 

Ciąża to nie choroba 

To powszechna i często powtarzana opinia. Jednak sporo kobiet następnego dnia po wykonaniu testu ciążowego spieszy do ginekologa, aby otrzymać zwolnienie z pracy lub zalega na kanapie, bo musi się teraz oszczędzać. Jeśli ciąża nie jest zagrożona i rozwija się prawidłowo, a przyszła mama czuje się dobrze, nie ma przeciwwskazań, by prowadzić dotychczasowy tryb życia. Nie mówimy oczywiście o imprezach do białego rana zakrapianych alkoholem czy ciężkiej pracy fizycznej. Nie trzeba natomiast rezygnować z podróży, sportu dostosowanego do możliwości ciężarnej czy pracy.  

Przeczytaj również:
Wyprawka do szpitala dla mamy i maluszka – co należy zabrać?
Wyprawka dla noworodka do domu – zorganizuj ją perfekcyjnie!

Zadbaj o odpowiednią dietę

Każda przyszła mama chce dać swojemu dziecku wszystko, co najlepsze już od samego początku. Dlatego też pewne nawyki żywieniowe w ciąży powinny ulec zmianie.  

Nie należy spożywać:  

  • surowego mięsa, ryb i jajek,  
  • produktów z niepasteryzowanego mleka,  
  • wysoko przetworzonej żywności.  

Bardzo ważna jest też odpowiednia podaż płynów. 

Należy: 

  • pić minimum 2 litry wody mineralnej dziennie,  
  • ograniczyć kawę, jeśli dotychczas była pita w dużych ilościach,  
  • wyeliminować kolorowe gazowane napoje oraz tzw. energetyki. 

Dieta powinna być oparta na pełnowartościowych produktach, sezonowych owocach i warzywach. Nie można zapominać o odpowiedniej podaży białka i kwasów omega-3, których źródłem są tłuste ryby morskie oraz oleje m.in. lniany. Należy wybierać produkty pełnoziarniste, bogate w błonnik. Nie dajmy się jednak zwariować. Kawałek domowego ciasta czy kostka czekolady na pewno nie zaszkodzą maluszkowi. 

Przeczytaj również:
Starania o dziecko – jak przygotować się do ciąży?
Dieta w ciąży, czyli jak zamienić zachcianki w zdrowe przekąski?
Superfoods – czym wzbogacić swoją dietę w ciąży?

Istotna jest też suplementacja kwasu foliowego, witaminy D, jodu, żelaza i DHA, o której więcej przeczytasz tu:
Suplementy w ciąży – jakie witaminy powinna uzupełniać przyszła mama?
 

Używkom powiedz NIE! 

Badania jednoznacznie donoszą o szkodliwym wpływie alkoholu i papierosów na rozwój dziecka. Nie została określona bezpieczna dawka alkoholu dla płodu, a jego wrażliwość na etanol może być różna.  

Należy zatem bezwzględnie odstawić używki na czas trwania ciąży oraz karmienia piersią.  

Przeczytaj również:
Czy w ciąży można pić alkohol?
Negatywne skutki palenia papierosów w ciąży
Czy można pić kawę w ciąży i podczas karmienia piersią? 

Poznaj swoje prawa 

Kodeks pracy obejmuje kobiety w ciąży szczególną ochroną. Zabronione jest m.in.: 

  • zatrudnianie ciężarnej w godzinach nadliczbowych; 
  • zatrudnianie ciężarnej w porze nocnej; 
  • zatrudnianie ciężarnej w systemie wymuszającym pracę powyżej 8 godzin dziennie; 
  • oddelegowanie ciężarnej poza stałe miejsce pracy bez jej zgody; 
  • zatrudnianie ciężarnej w przerywanym systemie pracy; 
  • praca powyżej 8 godzin dziennie przed komputerem (po każdych przepracowanych 50 minutach przed komputerem konieczna jest 10-minutowa przerwa); 
  • praca w warunkach uciążliwych, np. w pozycji wymuszonej lub przez więcej niż 3 godziny w pozycji stojącej na dzień pracy (po każdych 15 minutach stania następuje 15 minut odpoczynku); 
  • dźwiganie ciężarów powyżej 3 kg;  
  • praca na wysokości, korzystanie z drabiny itp., 
  • praca w ekspozycji na hałas przekraczający 65 dB w odniesieniu do 8-godzinnego dobowego lub przeciętnego tygodniowego wymiaru pracy;  
  • praca w warunkach stwarzających zagrożenie zarażeniem wirusem ospy, różyczki, półpaśca, cytomegalii, HIV, wątroby typu B czy toksoplazmozą; 
  • praca w narażeniu na czynniki rakotwórcze, promieniowanie jonizujące czy w styczności z pewnymi substancjami chemicznymi, 
  • praca w kanałach, wykopach, kopalniach. 

Jeśli dostosowanie warunków pracy do powyższych wytycznych spowoduje obniżenie wynagrodzenia ciężarnej, należy jej się dodatek wyrównawczy. 

Przyszłej mamie przysługuje zwolnienie z wykonywanej pracy oraz zachowanie w tym czasie prawa do wynagrodzenia w przypadku konieczności wykonania zleconych przez lekarza prowadzącego badań, gdy nie mogą one być przeprowadzone poza godzinami pracy. 

Gdy lekarz stwierdzi niezdolność ciężarnej do pracy, zatrudnionej kobiecie należy się 100% podstawy zasiłku chorobowego. Zwolnienie może wystawić nie tylko ginekolog.  

Pracodawca nie może rozwiązać umowy o pracę z kobietą ciężarną. Przepisy te nie dotyczą kilku sytuacji: 

  • likwidacji lub upadłości zakładu pracy, 
  • wypowiedzenia umowy przez kobietę, 
  • popełnienia przestępstwa, 
  • rażących uchybień ze strony pracownicy, 
  • zawinionego wygaśnięcia uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na danym stanowisku. 

Ochronie podlegają także kobiety zatrudnione na czas określony lub okres próbny powyżej jednego miesiąca. Gdy umowa taka wygasa po trzecim miesiącu ciąży, automatycznie ulega ona przedłużeniu do dnia porodu. Zasada ta nie dotyczy przypadku zatrudnienia na czas zastępstwa za innego pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności. 

Kobieta w ciąży ćwiczy

Nie rezygnuj ze sportu 

Umiarkowany ruch jest jak najbardziej zalecany w ciąży. O ile nie ma przeciwwskazań zdrowotnych, warto spacerować lub zapisać się na fitness dla ciężarnych. Kwestią dyskusyjną jest basen ze względu na prawdopodobieństwo wystąpienia infekcji intymnych. 

Należy zrezygnować z aktywności mocno obciążających czy obarczonych dużym ryzykiem urazu, jak np. narty, sporty drużynowe, sztuki walki czy ćwiczenia siłowe. 

Przeczytaj również:
Jak przygotować swoje ciało do ciąży? 
Jak i po co ćwiczyć mięśnie Kegla?
Ćwiczenia w ciąży
 

Pamiętaj o szczepieniach ochronnych 

Zgodnie z zaleceniami Głównego Inspektora Sanitarnego rekomenduje się szczepienie ochronne ciężarnych przeciwko grypie. Jest ono bezpieczne zarówno dla matki, jak i płodu, a kobiety w ciąży należą do grupy podwyższonego ryzyka powikłań tej choroby. Ponadto zapewnia ono odporność dziecku do ukończenia 6 miesiąca życia, czyli do momentu, kiedy pojawia się możliwość zaszczepienia niemowlęcia przeciw grypie. 

Przeczytaj również:
Szczepienie na grypę w ciąży

Drugim zalecanym jest szczepienie przeciw krztuścowi szczepionką przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi. Inne inaktywowane szczepionki stosowane są w szczególnie uzasadnionych przypadkach narażenia na zakażenie, natomiast żywe szczepionki nie są podawane kobietom w ciąży. 

Nie zaniedbuj wizyt u stomatologa 

Ze względu na liczne zmiany zachodzące w organizmie kobiety w czasie ciąży zęby ulegają osłabieniu. Łatwiej wówczas o próchnicę czy stan zapalny dziąseł, dlatego już podczas planowania ciąży warto udać się do stomatologa. Należy odwiedzać go także w każdym trymestrze ciąży, by dokonać oceny stanu jamy ustnej. W razie pojawienia się dolegliwości bólowych czy krwawienia z dziąseł nie powinno się zwlekać z konsultacją u dentysty. Przeprowadzanie większych zabiegów rekomendowane jest w II trymestrze ciąży.  

Przeczytaj również:
Zdrowe zęby a ciąża. Dlaczego warto zadbać o nie przed staraniem się o dziecko?
Higiena jamy ustnej w ciąży – jak o nią zadbać?

Podróżuj rozsądnie 

Mitem jest przekonanie, iż w ciąży nie trzeba bądź nie powinno się zapinać pasów. Przeciwnie! Chodzi przecież nie tylko o bezpieczeństwo mamy, ale także jej nienarodzonego dziecka. Kiedy brzuszek osiągnie już pokaźne rozmiary, a pasy przestaną układać się w prawidłowy sposób, można nabyć specjalny adapter, który zapewni ochronę oraz komfort podróżującej. 

Kwestię latania warto skonsultować ze specjalistą. Przeciwwskazaniem mogą być kłopoty z krążeniem, zagrożona i zaawansowana ciąża. Większość linii lotniczych odmówi wpuszczenia na pokład ciężarnej powyżej 34 tygodnia ciąży, a przy mniej zaawansowanej, ale widocznej ciąży poprosi o przedłożenie zgody na lot od ginekologa. 

W przypadku każdej podróży należy często zmieniać pozycje, robić regularne przerwy, w miarę możliwości rozprostowywać nogi oraz decydować się na krótsze loty. Nie zaleca się także wybierania tropikalnych destynacji we względu na ryzyko zarażenia nietypowymi patogenami i ograniczoną możliwość szczepień profilaktycznych. 

Skorzystaj ze szkoły rodzenia 

Uczęszczanie do szkoły rodzenia jest polecane zwłaszcza pierworódkom, a zajęcia najlepiej rozpocząć po 20 tygodniu ciąży. Poza nauką technik oddechowych osoba prowadząca, którą jest przeważnie doświadczona położna: 

  • przedstawi prawa kobiety w zakresie opieki około- i poporodowej, 
  • opowie o przebiegu porodu i sposobach łagodzenia bólu, 
  • zapozna z ćwiczeniami przygotowującymi ciało do porodu, 
  • nauczy technik relaksacyjnych oraz masażu, który może wykonywać partner lub bliska osoba, 
  • pomoże skompletować wyprawkę dla maluszka i spakować torbę do szpitala, 
  • może zorganizować warsztaty z osobą, która doradzi w wyborze fotelika samochodowego, 
  • opowie o bankowaniu krwi pępowinowej, 
  • poinstruuje w kwestii opieki nad maluszkiem, 
  • przedstawi zalety i sposoby przystawiania dziecka do piersi. 

Warto wybrać taką szkołę, w której zajęcia prowadzi położna z doświadczeniem w szpitalu, w którym kobieta planuje rodzić. Często w ramach zajęć możliwa jest też wizyta na sali porodowej w konkretnej placówce.  

Przeczytaj również: 
Kim jest doula?

Myśl pozytywnie! 

Na forach, stronach internetowych i w mediach społecznościowych roi się od opowieści innych mam związanych z przebiegiem ciąży, porodem i wychowaniem dzieci. Niestety informacje te są często niekompletne, wyrwane z kontekstu i niepotwierdzone naukowo. Poza tym mózg lepiej zapamiętuje te negatywne, patologiczne historie, co skutkuje tym, że ciężarna – zamiast cieszyć się swoim stanem – martwi się na zapas, niepotrzebnie stresując siebie i malucha. Dobra mama to szczęśliwa mama, dlatego należy skupić się na pozytywach każdej sytuacji i tego się trzymać, a internetowe przekazy traktować z przymrużeniem oka. Po poradę najlepiej udać się do specjalisty – lekarza, położnej czy psychologa.         

Źródła: 

  • Główny Inspektor Sanitarny www.gis.gov.pl 
  • Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego- Państwowy Zakład Higieny  https://szczepienia.pzh.gov.pl/ 
  • Poradnik żywienia kobiet w ciąży Instytut Matki i Dziecka   
  • Kodeks pracy 
  • Zdrowie jamy ustnej a ciąża Raport ze spotkania plenerowego lekarzy stomatologów, ginekologów i położników, Warszawa 2018 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Szczepienie przeciwko COVID-19 a przeciwko grypie – które najpierw?

Rekomendacje Zespołu Ekspertów, bazujące na wytycznych kilku krajów europejskich i Stanów Zjednoczonych, dopuszczają jednoczesne szczepienie przeciwko grypie i COVID-19. Warunkiem…

Zobacz więcej

Dawka szczepionki przypominająca a dodatkowa – jaka jest różnica?

  Dawka przypominająca rekomendowana jest u osób powyżej 50. roku życia oraz pracowników ochrony zdrowia, którzy mają bezpośredni kontakt z…

Zobacz więcej

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Czy po szczepieniu na COVID-19 można nadal zarażać?

Kwestia ta nadal nie do końca została poznana i jest tematem badań.   Istnieje prawdopodobieństwo, że osoby zaszczepione mogą transmitować…

Zobacz więcej

Szczepionka na koronawirusa dla dzieci

Szczepionki dostępne na polskim rynku przeznaczone dla dzieci od 12 roku życia oraz dorosłych to Pfizer BioNTech. Dla osób powyżej…

Zobacz więcej

Czy szczepienie przeciw rotawirusom jest obowiązkowe?

Od 2021 roku szczepionka przeciwko rotawirusom została wprowadzona do Programu Szczepień Ochronnych jako pozycja obowiązkowa. Bezpłatne szczepienie obejmie dzieci urodzone po 31 grudnia…

Zobacz więcej

Szczepionka przeciw koronawirusowi

Oficjalna informacja producenta szczepionki mówi, że po rozcieńczeniu fiolka zawiera 5 dawek po 0,3 ml. Postępując zgodnie z instrukcją przygotowania…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

  1. jacwelk pisze:

    w porz0!

  2. Beatrix pisze:

    I ostatnie – wykonuj badania prenatalne! To także powinien być ważny punkt. 🙂 Ja bardzo dobrze wspominam moje wizyty w gabinecie mojej pani ginekolog. Mogłam dowiedzieć się, jak rozwija się moje dziecko, jakiej jest wielkości itp. 🙂 Niesamowite przeżycie. 🙂

Czytaj także
25 października 2021 Alicja Olewiecka
22 października 2021 mgr farm. Karolina Raźniewska
19 października 2021 mgr farm. Karolina Raźniewska
18 października 2021 mgr farm. Katarzyna Szkaradek
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)