4
06 marca 2020
Poradnik Gemini Autor
Autor
Poradnik Gemini

Suplementy w ciąży – jakie witaminy powinna uzupełniać przyszła mama?

Podczas ciąży zapotrzebowanie na witaminy i minerały wzrasta. Ponieważ dieta może nie wystarczyć, już na etapie planowania dziecka zaleca się suplementację kwasu foliowego, witaminy D3 i jodu. Po zajściu w ciążę oprócz wymienionych rekomenduje się przyjmowanie żelaza, magnezu i kwasów DHA.

Podczas ciąży zapotrzebowanie na witaminy i minerały wzrasta. Ponieważ dieta może nie wystarczyć, już na etapie planowania dziecka zaleca się suplementację kwasu foliowego, witaminy D3 i jodu. Po zajściu w ciążę oprócz wymienionych rekomenduje się przyjmowanie żelaza, magnezu i kwasów DHA.

Suplementacja a ciąża – czy jest konieczna? 

W czasie ciąży zmienia się zapotrzebowanie organizmu kobiety na energię, białko, niektóre witaminy i minerałyDostarczanie wszystkich tych elementów w odpowiednich ilościach jest kluczowe dla prawidłowego wzrostu i rozwoju dziecka. Niestety dieta nie zawsze w pełni pokrywa ilość potrzebnych składników odżywczych. Suplementy diety dla kobiet w ciąży pokrywają zwiększone zapotrzebowanie organizmu matki i dziecka na te składniki. Warto zwrócić szczególną uwagę na to, aby preparat był bezpieczny, dobrej jakości i zawierał niezbędne witaminy i minerały w odpowiedniej ilości. 

Suplementy diety w ciąży nie mogą zastępować odpowiedniej, zbilansowanej diety, lecz jedynie ją uzupełniać.  

Para spodziewająca się dziecka

Dla kobiet w ciąży

Dieta w ciąży – czym grożą niedobory składników odżywczych? 

Niewłaściwe odżywianie podczas ciąży i niedostarczanie składników odżywczych, które w tym okresie są szczególnie potrzebne, grozi licznymi komplikacjami. Mogą one wystąpić zarówno po stronie mamy, jak i dziecka.  

Kwas foliowy w ciąży 

Niedobór kwasu foliowego stwarza niebezpieczeństwo wystąpienia u dziecka wad: 

  • ośrodkowego układu nerwowego, 
  • serca,  
  • układu moczowego. 

Niedostateczna suplementacja kwasem foliowym może także doprowadzić do poronienia i zakrzepicy. 

Żelazo w ciąży 

Niedobór żelaza zwiększa ryzyko: 

  • poronienia,  
  • przedwczesnego porodu,  
  • wewnątrzmacicznego zahamowania wzrostu płodu. 

Jod w ciąży 

Niedobór jodu może skutkować: 

  • uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego,  
  • niedosłuchem lub głuchotą,  
  • niedorozwojem umysłowym u dziecka.  

Zagraża też poronieniem i przedwczesnym porodem. 

Witamina D w ciąży 

Niedobór witaminy D3 może prowadzić do niedostatecznej mineralizacji kości mamy i płodu. Zwiększa ryzyko: 

  • krzywicy u dziecka,  
  • niskiej masy i długości urodzeniowej, 
  • może spowalniać rozwój malucha w 1. roku życia. 

Wielonienasycone kwasy tłuszczowe – DHA 

Niedobór kwasów DHA może skutkować: 

  • nieprawidłowym rozwojem siatkówki oka 
  • zaburzeniami w rozwoju układu nerwowego,  
  • wystąpieniem porodu przedwczesnego, 
  • niższą masą urodzeniową noworodka. 

Należy również zadbać o dostarczanie właściwej ilości wapnia i magnezu w ciąży, a także innych mikroelementów. Wśród nich szczególnie ważne są:  

  • cynk,  
  • miedź,  
  • mangan, 
  • selen.  

Ich niedobór może prowadzić do zaburzeń wzrostu i rozwoju płodu. Uważa się, że ich niewystarczająca ilość sprzyja również wystąpieniu stanu przedrzucawkowego. Jest to bardzo niebezpieczny stan dla przyszłej mamy. 

Nie tylko niedobór składników odżywczych stwarza ryzyko pojawienia się licznych komplikacji ciążowych. Również nadmiar tych elementów może znacząco wpłynąć na prawidłowy przebieg ciąży. Należy więc starać się dostarczać je w optymalnej ilości. 

Kobieta w ciąży łykająca tabletkę

Suplementacja w ciąży – co suplementować i w jakich ilościach? 

Suplementy w ciąży należy przyjmować ostrożnie. To, jakie suplementy w ciąży powinno się stosować, najlepiej skonsultować z lekarzem prowadzącym. Doradzi on indywidualnie, które składniki odżywcze kobieta ciężarna powinna dodatkowo uzupełnić. 

Zgodnie z aktualnym stanem wiedzy zaleca się suplementację w ciąży takich składnikójak: 

  • kwas foliowy,  
  • witamina D3, 
  • jod 

Natomiast w zależności od sposobu odżywiania i możliwego ryzyka wystąpienia niedoborów należy odpowiednio dostosować podaż żelaza, magnezu i kwasów DHA 

Polskie Towarzystwo Ginekologiczne rekomenduje suplementację witamin i mikroelementów w następujących ilościach dobowych: 

  • kwas foliowy – 0,4 mg – jego przyjmowanie zaleca się 6 tygodni przed planowanym poczęciem i kontynuowanie suplementacji aż do drugiego trymestru; 
  • jod – 200 µg  przy czym Światowa Organizacja Zdrowia zaleca 200500 µg na dobę; 
  • witamina D3 – 2000 IU; 
  • żelazo – 26-27 mg; 
  • wielonienasycone kwasy tłuszczowe DHA – 600 mg, a w przypadkach znacznego niedoboru  nawet 1000 mg. Zaleca się rozpoczęcie suplementacji kwasami DHA przynajmniej od 20. tygodnia ciąży; 
  • magnez – 2001000 mg. 

Suplementy dla kobiet w ciąży – kiedy jstosować? 

Suplementacja w ciąży zalecana jest właściwie wszystkim kobietom ciężarnym. Prawidłowa, zbilansowana dieta może zaspokoić zapotrzebowanie organizmu na witaminy i minerały w zwykłych warunkach. W czasie ciąży jednak wzrost potrzeb na te składniki jest na tyle duży, że trudno jest pokryć te wymagania jedynie za pomocą diety. 

Suplementowanie witamin i minerałów w ciąży należy wprowadzić od samego jej początku, a najlepiej jeszcze wcześniej. Kwas foliowy, jod czy witamina D3 powinny być suplementowane przynajmniej kilka tygodni przed zajściem w ciążę.   

Dzięki temu zmniejsza się ryzyko wystąpienia różnych komplikacji w czasie ciąży i zaburzeń w rozwoju dziecka. Daje to także możliwość stworzenia rezerw, z których organizm może korzystać na etapie ciąży. 

Należy przy tym pamiętać, że suplementacja u kobiet w ciąży nie może zastępować zdrowej diety, lecz jedynie ją uzupełniać. Zapotrzebowanie na poszczególne składniki jest cechą indywidualną i należy je dostosować do potrzeb konkretnej kobiety i jej dziecka. 

Źródła: 

  • Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie stosowania witamin i mikroelementów u kobiet planujących ciążę, ciężarnych i karmiących. Gin. Pol. 2014; 85: 395–399, 
  • Makowska-Donajska M., Hirnle L., Suplementacja witamin i składników mineralnych podczas ciąży, Gin. PediatrPrakt. 2017; 2(4): 166-172, 
  • Lewicka I. i wspSelected trace elements concentrations in pregnancy and their possible role – literature review. Gin. Pol. 2017, 88(9): 509-514, 
  • Mohammad Yawar Yacoob, Yasir Pervez Khan & Zulfiqar Ahmed Bhutta (2010) Maternal mineral and vitamin supplementation in pregnancy, Expert Review of Obstetrics & Gynecology, 5:2, 241-256, DOI: 10.1586/eog.10.8. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Ciąża a grupa krwi

Różne grupy krwi rodziców dziecka mogą skutkować konfliktem serologicznym między matką a płodem. W celu zapobiegnięcia takiej sytuacji sprawdza się…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Normy PSA we krwi

Uznaje się, że:  stężenie 0-2,5ng/ml to bezpieczny poziom, 2,6-4,0 ng/ml to poziom bezpieczny dla większości mężczyzn, jednak należy porozmawiać z…

Zobacz więcej

Natika Karolak Autor

Natika Karolak

mgr farm.

Suplementacja witaminy D w ciąży

Jak najbardziej, suplementacja witaminą D u kobiet w ciąży, jak i matek karmiących piersią jest bardzo ważna. Ilość witaminy D…

Zobacz więcej

Marta Grabowska Autor

Marta Grabowska

mgr farm.

Beta-karoten a witamina A

Beta-karoten jest prekursorem witaminy A i tak samo jak witamina A wykazuje właściwości przeciwutleniające. Przekształca się w witaminę A w…

Zobacz więcej

Magdalena Fuszara Autor

Magdalena Fuszara

mgr farm.

Czy można przesunąć termin miesiączki?

Pani Weroniko, antykoncepcja hormonalna wiąże się z wieloma obostrzeniami zdrowotnymi dotyczącymi jej stosowania, a niewłaściwe przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych może prowadzić…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Czy w ciąży można wykonać rezonans magnetyczny (MRI)?

Można. Badanie z użyciem rezonansu magnetycznego jest uznawane za nieszkodliwe zarówno dla płodu, jak i pacjentki w ciąży. Przeczytaj również:Czy…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Czy w ciąży można wykonywać RTG?

Należy unikać wykonywania zdjęć RTG pacjentkom w ciąży. Nie zawsze jest to możliwe, dlatego decyzja o wykonaniu bądź rezygnacji ze…

Zobacz więcej

Poradnik Gemini Autor

Poradnik Gemini

Jak wspomóc odchudzanie?

Preparaty odchudzające mają różne składy, wyciągi z różnych roślin oraz składniki mineralne. Jednym ze składników wspomagających spalanie tkanki tłuszczowej jest…

Zobacz więcej

Dołącz do wspólnej dyskusji
Czytaj także
14 października 2020 mgr farm. Natika Karolak
09 października 2020 Poradnik Gemini
08 września 2020 mgr farm. Natika Karolak
15 lipca 2020 mgr farm. Marta Junowicz
10 czerwca 2020 mgr farm. Natika Karolak
06 marca 2020 mgr Karina Wiśniowska
02 grudnia 2019 mgr Leszek Pawski
08 listopada 2019 mgr farm. Magdalena Fuszara
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)