12
21 czerwca 2021

Preparaty na komary i kleszcze dla dzieci

Ze względu na brak szczepionek przeciwko chorobom najczęściej przenoszonym przez kleszcze i komary zalecana jest przede wszystkim profilaktyka. Repelenty stosowane u dorosłych nie zawsze jednak mogą być aplikowane także u dzieci. 

Repelenty to środki odstraszające organizmy żywe, zawierające różne substancje chemiczne, także naturalne olejki i występujące pod różnymi postaciami takimi jak: 

  • spraye, 
  • kremy, 
  • emulsje, 
  • mleczka, 
  • roll-ony, 
  • chusteczki nawilżane, 
  • bransoletki/opaski, 
  • plastry/naklejki. 

Większość z powyższych postaci można stosować bezpośrednio na skórę. Niektóre przeznaczone są do stosowania jedynie na odzież lub przedmioty codziennego użytku

Repelenty syntetyczne 

Repelenty ze środkiem DEET

DEET, czyli N,N-dietylo-m-toluamid to substancja chemiczna uznawana za najskuteczniejszy środek odstraszający owady, stosowany również jako profilaktyka przed ukąszeniami przez kleszcze. Dostępne na rynku preparaty zawierają zazwyczaj od 5% do 50% DEET, a czas ich działania wydłuża się wraz ze zwiększeniem stężenia tej substancji chemicznej.  

Odnotowano przypadki napadów padaczkowych u dzieci po zastosowaniu preparatów zawierających DEET. Ostatecznie jednak nie potwierdzono związku przyczynowo-skutkowego zastosowania tej substancji i występowania drgawek u dzieci. Jeśli zachodzi konieczność użycia preparatów DEET w tej grupie wiekowej (na przykład ze względu na przebywanie na terenach tropikalnych), należy ograniczyć częstość stosowania preparatu u dzieci. Preparaty z DEET mogą wywoływać również miejscowe podrażnienia skóry oraz uszkadzać tworzywa sztuczne (foteliki, wózki dziecięce). 

Health Canada, odpowiedzialna za politykę zdrowotną Kanady, przedstawia następujące zasady stosowania DEET u dzieci: 

  • od 2 do 12 lat – do 10% DEET, do 3 aplikacji dziennie; 
  • od 6 miesięcy do 2 lat – do 10% DEET raz dziennie, tylko gdy zagrożenie jest wysokie (korzyść przewyższa ryzyko stosowania); 
  • w przypadku dzieci w wieku poniżej 12 lat nie powinno się używać produktów DEET dłużej niż 1 miesiąc; 
  • nie zaleca się stosowania preparatu DEET u dzieci poniżej 6. miesiąca życia

W polskich warunkach nie rekomenduje się stosowania DEET u dzieci poniżej 2. roku życia. 

Ikarydyna 

Ikarydyna to środek wykazujący lepszy profil bezpieczeństwa niż DEET, ale także repelent o nieznacznie słabszej sile działania wobec komarów i kleszczy. Został wynaleziony w latach 80. i nie wpływa negatywnie na układ nerwowy w porównaniu z DEET. Nie wykazuje również reakcji alergicznych ani podrażnień i nie niszczy materiałów syntetycznych tak jak preparaty z DEET. 

Należy pamiętać, aby nie stosować DEET i ikarydyny łącznie, ponieważ w mieszance są one bardzo toksyczne dla człowieka!  

Preparaty z ikarydyną w zależności od stężenia mogą być aplikowane dzieciom od 2. roku życia (w niektórych krajach od 6., a nawet 2. miesiąca życia). 

IR3535 

Podobnie jak ikarydyna jest to skuteczna substancja odstraszająca owady i kleszcze o wysokim profilu bezpieczeństwa. Nie powoduje uczuleń i podrażnień w porównaniu z DEET, ale podobnie jak ten repelent może uszkadzać bądź rozpuszczać tworzywa sztuczne. Działanie tej substancji jest słabsze niż DEET i ikarydyny, ale nadal pozostaje skutecznym środkiem. 

IR3535 występuje zazwyczaj w preparatach dla dzieci od 1. roku życia. 

Repelenty naturalne 

Olejki eteryczne

Składnikami repelentów naturalnych są olejki eteryczne takie jak przykładowo: 

  • cytronellowy,  
  • lawendowy
  • miętowy
  • eukaliptusowy

W zależności od stężeń olejków w preparatach są one rekomendowane dla dzieci w różnym wieku. Większość repelentów naturalnych przeznaczonych jest dla dzieci od 3. roku życia, ale spotykane są także preparaty od 1. roku życia, 6. miesiąca życia, a nawet 1. miesiąca życia

Główną wadą stosowania olejków eterycznych jest niestety ich krótkotrwałe działanie oraz możliwość wystąpienia reakcji alergicznej i podrażnienia skóry. Oczywiście fakt, iż są to preparaty naturalne nie oznacza, że możemy je stosować bez ograniczeń, zwłaszcza u dzieci. 

Podsumowując, u dzieci poniżej 1. miesiąca życia nie stosujemy żadnych repelentów. Liczy się przede wszystkim profilaktyka taka jak odpowiednie zakrywanie ciała, stosowanie moskitier i ograniczenie możliwości kontaktu z owadami i kleszczami. Od 1. do 12. miesiąca życia stosujemy głównie moskitiery, odpowiednią odzież oraz w razie konieczności naturalne preparaty przeznaczone dla dzieci w tym wieku (zazwyczaj olejki), ale z umiarem oraz zgodnie z zaleceniami producenta! Od roczku możemy już znaleźć odpowiedni preparat z IR3535, a od 2. roku życia wybrać preparat z ikarydyną lub w przypadku wyraźnego zagrożenia – DEET. Pamiętajmy, aby kierować się zaleceniami producenta dotyczącymi stosowania danego preparatu u dzieci w określonym wieku oraz częstości jego użycia. 

Wakacyjna apteczka – czy o wszystkim pamiętasz?

Pobierz listę do wydrukowania

Checklista z wakacyjną apteczką

Źródła:  

  • Koren G., Matsui D., Bailey B., DEET-based insect repellents: safety implications for children and pregnant and lactating women, CMAJ, 2003. 
  • Insect repellents, https://www.canada.ca/en/health-canada/services/about-pesticides/insect-repellents.html#s8 (dostęp: 29.07.2020). 
  • Kociołek-Balawejder E., Złocińska A., Środki odstraszające owady (insect repellents) w ochronie ludzi, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Nauki Inżynierskie i Technologie, 2009. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Darmowe szczepienie przeciw grypie – kogo dotyczy?

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia w sprawie metody zapobiegania grypie w sezonie 2021/2022 bezpłatne szczepienia przysługują: osobom zatrudnionym w podmiocie…

Zobacz więcej

Dawka szczepionki przypominająca a dodatkowa – jaka jest różnica?

  Dawka przypominająca rekomendowana jest u osób powyżej 50. roku życia oraz pracowników ochrony zdrowia, którzy mają bezpośredni kontakt z…

Zobacz więcej

Przeterminowane leki – czy można je bezpiecznie przyjąć?

Producenci leków określają termin ważności leku jako czas, w którym dany preparat wykazuje 100% skuteczności oraz bezpieczeństwo stosowania. Po upływie…

Zobacz więcej

Test antygenowy – czy warto go wykonać po kontakcie z osobą z objawami COVID-19?

Wskazane przez Pana objawy u osoby z poczekalni mogą, ale nie muszą wskazywać na jej zakażenie wirusem SARS-CoV-2. Ponadto został…

Zobacz więcej

Jak odróżnić muchomora sromotnikowego od kani?

Muchomor sromotnikowy odpowiada za najczęstsze zatrucia grzybami w Polsce. Jest to bardzo niebezpieczny grzyb, który tak jak Pani wspomniała, może…

Zobacz więcej

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)