Sok, nektar, napój – czym się różnią?

Soki owocowe i warzywne to produkty otrzymywane ze zdrowych, dojrzałych owoców lub warzyw jednego lub kilku gatunków. Nie każdy konsument wie, że jeśli na opakowaniu pojawia się określenie „sok owocowy”, to zgodnie z prawem produkt ten nie może zawierać dodatku cukru – słodki smak zawdzięcza jedynie naturalnym cukrom pochodzącym z owoców. Taki sok owocowy nie zawiera także konserwantów ani barwników – swoją barwę, czasem bardzo intensywną, zawdzięcza naturalnym barwnikom zawartym w owocach i warzywach, np. pomarańczowemu beta-karotenowi obecnemu w marchewce czy dyni.

Ze względu na wygląd i konsystencję soki podzielić można na:

  • przecierowe, czyli otrzymane przez przetarcie całych lub obranych owoców czy warzyw
  • klarowne, które pozbawiono części nierozpuszczalnych oraz zmętnień
  • mętne, czyli nieklarowane

 

Nektary owocowe powstają z soków owocowych, np. poprzez ich rozcieńczenie wodą. Dotyczyć może to m.in. soków zbyt kwaśnych (jak sok z aronii). Minimalna ilość soku owocowego w gotowym nektarze jest ściśle regulowana i zależy od rodzaju owocu. Niektóre nektary zawierają nawet ponad 90% soku – warto sprawdzić to na opakowaniu. Nektar nie musi być więc wcale produktem gorszym niż sok, wystarczy uważnie sprawdzić jego skład.

Najmniej wymagań stawianych jest napojom owocowym i warzywnym – sięgając po nie, warto sprawdzić, ile soku lub przecieru owocowego czy warzywnego zawierają.

Dlaczego i w jaki sposób podawać dziecku sok?

Soki to ciekawy sposób na atrakcyjne serwowanie dziecku owoców i warzyw. Mogą one ułatwić wprowadzenie tych produktów do diety dziecka i akceptację nowych smaków. Soki przecierowe pomóc mogą także w zwiększeniu ilości warzyw i owoców, które dziecko każdego dnia spożywa i dzięki temu zwiększyć ilości witamin i składników mineralnych, które z tymi produktami otrzymuje. Przykładem może być witamina C, która ważna jest dla układu odpornościowego dziecka i zawarta jest w znaczących ilościach w owocach takich jak owoce cytrusowe, maliny czy mango. Soki przecierowe mogą zawierać także istotną ilość błonnika pokarmowego, którego w diecie dzieci często brakuje.

Należy pamiętać, że soki nie służą zaspokajaniu pragnienia i nie powinny w związku z tym zastępować wody. Warto podawać je jako element posiłku, a nie do popijania pomiędzy nimi. Soki serwować można maluszkowi łyżeczką lub prosto z kubeczka. Należy jednak unikać podawania ich w butelce. Dziennie w diecie dziecka może pojawić się 150 ml soku – ilość ta wlicza się do ogólnej puli serwowanych w ciągu dnia owoców. Preferowane są soki 100%, przecierowe, pasteryzowane. Zawierają one najwięcej korzystnych składników, a pasteryzacja zapewnia im bezpieczeństwo.

Czym różnią się soki dla dorosłych od soków dla dzieci?

Po przyjściu na świat dziecko jeszcze długo i bardzo intensywnie się rozwija, jest więc szczególnie wrażliwe. Produkty dla niemowląt i małych dzieci tworzone są specjalnie z myślą o wyjątkowych potrzebach maluszków. Dedykowane są one dzieciom, które nie ukończyły 3. roku życia. Nie powinno być problemu z odróżnieniem ich od reszty żywności, gdyż na etykiecie każdego produktu dla najmłodszych umieszczona jest informacja o wieku, od którego może być podawany, np. po 4. czy 8 miesiącu życia. Soków takich należy szukać w alejce z żywnością dla niemowląt i małych dzieci, a nie na standardowej półce z sokami, choć sięgać po nie mogą oczywiście także starsze dzieci, a nawet dorośli.

Dlaczego warto je wybierać? Prawo nakłada na nie znacznie większe wymagania niż w przypadku „zwykłych” soków. Owoce i warzywa, z których otrzymywane są soki dla niemowląt i małych dzieci, spełniają znacznie bardziej rygorystyczne normy, np. pod względem zawartości pestycydów czy metali ciężkich. Różnice mogą być bardzo istotne i sięgać nawet 500 razy. Dzięki temu soki dedykowane najmłodszym są lepiej dopasowane do potrzeb i możliwości niedojrzałego jeszcze układu pokarmowego i odpornościowego dziecka. Także zapotrzebowanie na składniki odżywcze u dziecka jest inne niż u dorosłych, dlatego receptury soków dla maluchów poniżej 3. roku życia tworzone są we współpracy ze specjalistami ds. żywienia, dzięki czemu ich wartość odżywcza dostosowana jest do potrzeb dzieci, a nie dorosłych. Trzeba pamiętać również, że w prawie nie istnieje kategoria „soków dla dzieci starszych” – produkty te spełniają wymogi stawiane sokom dla dorosłych.

Pamiętaj, że Twój maluszek jeszcze dorośnie do “zwykłych” soków ze standardowej półki sklepowej. Na etapie jego rozwoju warto podawać mu te produkty, które tworzone są z myślą o jego potrzebach.


Przeczytaj również: Żywność ekologiczna. Czym jest i jaką rolę pełni w diecie dziecka?