5
15 kwietnia 2021

Wizyta patronażowa pediatry – jak przebiega?

Pierwsze tygodnie życia dziecka są ogromnym stresem dla rodziców. W domu pojawia się nowy członek rodziny, który ma zupełnie inne potrzeby niż reszta domowników, a na dodatek jego zdrowie jest w centralnym punkcie uwagi całej rodziny. Z pomocą w tej nowej dla rodziców sytuacji przychodzi pediatra, który podczas wizyty patronażowej oceni stan noworodka oraz odpowie na wszelkie pytania rodziców.

Na czym polega wizyta patronażowa u lekarza po porodzie? 

Wizyta patronażowa u pediatry ma na celu sprawdzenie, czy proces adaptacji noworodka do życia pozałonowego przebiega prawidłowo. Pediatra ocenia stan zdrowia dziecka, sprawdza efektywność karmienia, sposób pielęgnacji i omawia z rodzicami plan szczepień. Wizyta powinna się odbyć między 1 a 4. tygodniem życia dziecka.

Wnikliwe badanie noworodka jest podstawą każdej wizyty patronażowej. Jest to o tyle ważne, że organizm dziecka w ciągu pierwszych kilku tygodniu życia funkcjonuje nieco odmiennie. To utrudnia ocenę dobrostanu noworodka takimi kryteriami, jakimi posługujemy się do oceny starszych dzieci. Pewne niuanse mogą umknąć niewprawnemu lub niedoświadczonemu oku rodziców. Fizjologicznie niedojrzały organizm w okresie tak zwanej adaptacji do życia pozałonowego ma zmniejszone możliwości reagowania na bodźce – gorzej radzi sobie z termoregulacją, regulacją głodu czy pragnienia. Noworodek może nie gorączkować mimo nasilającej się infekcji, może nie płakać mimo głodu, może nie wybudzać się mimo pragnienia.  

Fachowa ocena dobrostanu maleństwa przez pediatrę lub położną pozwala na szybkie dostrzeżenie nieprawidłowości czy symptomów choroby i natychmiastową reakcję. 

Etapy wizyty patronażowej 

Badanie pediatry rozpoczyna się momencie, w którym maluch przekracza próg gabinetu lub w idealnej sytuacji – kiedy lekarz przekracza próg domu noworodka. Obserwacja zachowania dziecka i rodziców jest pierwszą i najcenniejszą oceną dobrostanu psychosomatycznego całej rodziny. Następnie lekarz zaznajamia się z dokumentacją okołoporodową dziecka, czyli wypisem z oddziału neonatologicznego, książeczką zdrowia, kartą szczepień. Zdarza się, że trzeba się cofnąć do przebiegu ciąży i dokumentacji mamy. Warto zawczasu przygotować potrzebne dokumenty. 

Następnie pediatra przystępuje do badania dziecka. Ocenia jego reakcję na bodźce, wygląd i kolor skóry. Bada spoistość, czyli twardość kości czaszki i wielkość ciemiączek, ich napięcie. Ważnym pomiarem jest zmierzenie obwodu głowy. Następnie bada się reakcję na światło, zewnętrzne przewody słuchowe i nozdrza. W ramach badania gardła sprawdza się także odruch ssania poprzez włożenie palca w rękawiczce do buzi dziecka. Jednocześnie w tym czasie ocenia się podniebienie. Lekarz sprawdza, czy nie ma cech rozszczepu. W dalszej kolejności następuje badanie szyi i obojczyków oraz dołów pachowych – tam szukamy powiększonych węzłów chłonnych. Mają one prawo się pojawić po szczepieniu przeciwko gruźlicy, ale nie powinny być bolesne i zaczerwienione.  

Poprzez osłuchiwanie bada się serce, płuca i brzuch noworodka. Brzuch bada się także palpacyjnie, czyli przez dotyk, oceniając, czy nie jest bolesny lub wzdęty. Bardzo ważne jest badanie okolicy pieluszkowej – najpierw ocena prawidłowości narządów płciowych, potem okolicy odbytu i skóry tych okolic. Pediatra powinien podpowiedzieć, jak prawidłowo pielęgnować okolice intymne zarówno u dziewczynek, jak i u chłopców. Przy zdjętej pieluszce bada się także stawy biodrowe.  

Następnie należy ocenić odruchy noworodkowe i napięcie mięśniowe.  

Jeśli w badaniu nie ma istotnych odchyleń, końcowym etapem jest ocena masy ciała i przyboru (ocena masy urodzeniowej i najniższej masy ciała). Jeśli dziecko prawidłowo przybiera, ocena efektywności karmienia jest formalnością. Jeśli natomiast przybór masy jest zbyt mały, należy szczegółowo prześledzić technikę, efektywności i częstotliwość karmień.  

Ostatnim, szczególnie ważnym elementem patronażu, jest omówienie szczepień ochronnych. Lekarz powiadamia rodziców w kwestii szczepień obowiązujących w Programie Szczepień Ochronnych oraz szczepień zalecanych, czyli takich, których nie obejmuje PSO, a są szczególnie ważne dla zdrowia noworodka i niemowlęcia.  

Wizyta patronażowa powinna zakończyć się wpisem do książeczki zdrowia, ponieważ będzie stanowić punkt odniesienia do kolejnych okresowych ocen stanu zdrowia malucha.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Czy szczepienie przeciw rotawirusom jest obowiązkowe?

Od 2021 roku szczepionka przeciwko rotawirusom została wprowadzona do Programu Szczepień Ochronnych jako pozycja obowiązkowa. Bezpłatne szczepienie obejmie dzieci urodzone po 31 grudnia…

Zobacz więcej

Wpływ zmiany smoczka na ilość wypijanego mleka

Pani Wioleto, być może faktycznie to smoczek powoduje, że dziecko pije mniejsze ilości, a częściej. Jeden jak i drugi model…

Zobacz więcej

Olej z czarnuszki a laktacja

Olej z czarnuszki słynie z wielu właściwości zdrowotnych. Wykazuje m.in. działanie: przeciwzapalne, przeciwbólowe, antynowotworowe, antywrzodowe, przeciwalergiczne. Stosowany zewnętrznie radzi sobie…

Zobacz więcej

Ibuprofen a karmienie piersią

Ibuprofen zaliczany jest do leków najbezpieczniejszych w trakcie laktacji. Można go zastosować w dawkach 200-400 mg, ale nie więcej niż…

Zobacz więcej

Jak często kąpać niemowlaka?

Skóra niemowlaka jest bardzo delikatna oraz szczególnie narażona na wysuszanie i podrażnienie nawet najdelikatniejszymi środkami myjącymi. Zalecenia, co do częstotliwości…

Zobacz więcej

Czy laktator posiada gwarancję producenta?

Laktatory, jak każde inne urządzenia, powinny posiadać gwarancję producenta. Zwykle jest ona udzielona na 2 lub 3 lata. Jej długość…

Zobacz więcej

Jak pobudzić laktację przed porodem?

Proszę się nie martwić, kobiecy organizm jest dobrze przygotowany do nowej roli. Pokarm pojawia się od razu po porodzie, nawet…

Zobacz więcej

Wyprawka do szpitala dla przyszłej mamy i niemowlaka

Podstawowy skład wyprawki to: dokumenty (dowód osobisty i karta ciąży) oraz wyniki badań, podkłady poporodowe, duże podpaski, nawilżone chusteczki, wkładki…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)