4
23 kwietnia 2021

Mleczne produkty fermentowane – czy warto je uwzględniać w diecie?

Mleczne produkty fermentowane są cenione nie tylko za walory smakowe, ale również ze względu na wartości odżywcze i prozdrowotne. Można je zaliczyć do polskich superfoods ze względu na obecność dobroczynnych probiotyków, działających wielokierunkowo na organizm. Jakie korzyści płyną ze spożycia mlecznych produktów fermentowanych? 

Domowy kefir

Uzupełnienie niedoborów wapnia

Czym są mleczne produkty fermentowane? 

Mleczne produkty fermentowane to produkty powstałe z mleka poddanemu fermentacji z udziałem mikroorganizmów, które do tego procesu wykorzystują laktozę. Według definicji FAO/WHO mikroflora ta musi pozostać żywa, aktywna i liczna w produkcie finalnym aż do ostatniego dnia przydatności do spożycia.

Do mlecznych produktów fermentowanych najbardziej popularnych w Polsce należą: 

  • Jogurt – jest sporządzany z mleka za pomocą fermentacji mlekowej, podczas której dodawane są bakterie – najczęściej Lactobacillus acidophilus i Bifidobacterium powodujące fermentację. Najbardziej zalecane są jogurty naturalne, które w 100 g zawierają ok. 60 kcal, są dobrym źródłem białka (ok. 4 g/ 100 g), wapnia (ok. 120 mg/ 100 g), fosforu (ok. 120 mg/ 100 g) i potasu (ok. 200 mg/ 100 g). Przy wyborze jogurtów warto zwracać uwagę na ilość korzystnej mikroflory oraz datę przydatności do spożycia (im bliżej przeterminowania jogurtu, tym mniejsza zawartość probiotyków). 
  • Kefir – jeden z najstarszych napojów fermentowanych. Powstaje w wyniku fermentacji alkoholowej przeprowadzanej przez mikroorganizmy występujące w postaci białych ziaren. Mikroflora charakterystyczna dla kefiru to bakterie (Lactobacillus kefir, Leuconostoc, Lactococcus) oraz drożdże (Saccharomyces cerevisiae, Saccharomyces exiguus, Saccharomyces unisporus, Kluyveromyces marxianus). Tak jak w przypadku jogurtów, najbardziej zalecane są kefiry naturalne, bez dodatkowych substancji i cukru. Wartość energetyczna kefiru naturalnego wynosi ok. 51 kcal/ 100 g. Zawiera on ok. 3 g białka w 100 g produktu. Jest źródłem wapnia (ok. 100 mg/ 100 g), fosforu (ok. 70 mg/ 100 g) i potasu (ok. 122 mg/ 100 g). 
  • Maślanka – znana i lubiana przez Polaków. Produkt powstały w wyniku fermentacji przez bakterie mezofilne. Maślanka naturalna w 100 g zawiera ok. 37 kcal oraz 3,4 g białka. Jest dobrym źródłem wapnia (ok. 110 mg/ 100 g), fosforu (ok. 80 mg/ 100 g) i potasu (ok. 80 mg/ 100 g). 
  • Mleko acidofilne – mleczny napój fermentowany, najmniej popularny w Polsce. Produkt powstały w wyniku fermentacji mleka z udziałem Lactobacillus acidophilus, charakteryzujący się krótkim okresem przydatności do spożycia. Jego wartość energetyczna wynosi ok. 45 kcal/ 100 g. Zawiera ok. 3,5 g białka/ 100 g. Tak jak pozostałe mleczne napoje fermentowane, jest dobrym źródłem wapnia, fosforu i potasu, a także korzystnej mikroflory. 

Dlaczego warto spożywać mleczne produkty fermentowane? 

  • Są powszechnie tolerowane, nawet przez osoby, które nie tolerują laktozy, ze względu na rozkład tego dwucukru w procesie fermentacji. 
  • Probiotyki zawarte w tych produktach hamują wzrost patogenów, pomagają eliminować toksyny z organizmu, obniżają wchłanianie cholesterolu dostarczonego z pokarmem, stymulują układ immunologiczny, uczestniczą w syntezie witaminy K oraz witamin z grupy B w świetle jelita i zmniejszają ryzyko wystąpienia biegunek podróżnych. 
  • Fermentacja powoduje wzrost strawności białek mleka poprzez zwiększenie liczby wolnych aminokwasów. 
  • Są bogatym źródłem wapnia, fosforu, potasu, witaminy D, a także witamin z grupy B. 
  • Kwas mlekowy powstający w wyniku fermentacji wpływa korzystnie na procesy trawienne, przyspiesza perystaltykę jelit oraz wzmaga wydzielanie śliny i żółci. 
  • Poprzez wpływ na mikroflorę jelitową mają właściwości immunostymulujące, czyli wzmacniające odporność organizmu. 
  • Zawierają korzystny stosunek wapnia do fosforu. Ich regularne spożycie zapobiega powstawaniu osteoporozy. 
  • Regularne spożywanie mlecznych produktów fermentowanych zwalcza zaparcia i biegunki, reguluje pracę jelit, pomaga w stanach zapalnych jelit i żołądka oraz w niestrawności. 

Mleczne napoje fermentowane mogą stanowić podstawę posiłków lub być ich uzupełnieniem. Najlepiej wybierać te naturalne, czyli bez dodatku cukru czy syropu glukozowo-fruktozowego. Warto zwrócić uwagę na prosty skład i na to, czy na etykiecie danego produktu wyszczególnione są szczepy bakteryjne. Mleczne produkty fermentowane doskonale sprawdzą się także w diecie dzieci czy osób starszych. Koktajle na ich bazie z dodatkiem owoców stanowią świetny posiłek potreningowy w diecie osób aktywnych fizycznie.

Źródła: 

  • Mojka K., Charakterystyka mlecznych napojów fermentowanych, Probl Hig Epidemiol 2013, 94(4): 722-729. 
  • Cieślowska B., Cieślowska P., Superfoods czyli żywność o wysokiej wartości odżywczej, Wydawnictwo SBM, 2016. 
  • Nadolna I, Kunachowicz K. Napoje mleczne fermentowane i ich znaczenie prozdrowotne. Prz Mlecz 2002, 07: 289-292. 
  • Libudzisz Z. Probiotyki i prebiotyki w fermentowanych napojach mlecznych. Pediatr Współcz Gastroenterol Hepatol Żyw Dziecka 2002, 4(1): 19-25. 
  • Kunachowicz H, Nadolna I, Przygoda B i wsp. Tabele składu i wartości odżywczej żywności. IŻŻ, PZWL, Warszawa 1998. 
  • Jarosz M., Normy żywienia dla populacji Polski, Instytut Żywności i Żywienia, 2017. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Igły do penów z insuliną dla diabetyków

Liczbę bezpłatnych igieł wydawanych do danego rodzaju insuliny określa producent. Ilość ta nigdy nie przekracza 1 igły na 1 pen…

Zobacz więcej

Jak radzić sobie z objawami menopauzy?

Podane przez Panią objawy najprawdopodobniej są związane z menopauzą. W następstwie obniżenia poziomu hormonów płciowych dochodzi m.in. do przyrostu masy…

Zobacz więcej

Pulsoksymetr – jakie wyniki są prawidłowe?

Za prawidłowe wyniki saturacji, czyli poziomu natlenienia hemoglobiny uznaje się przedział od 95 do 99%. Wyniki poniżej 95% mogą świadczyć…

Zobacz więcej

Choroba lokomocyjna u małego dziecka

Niestety nie ma leku ani suplementu, który można podać niemowlęciu cierpiącemu na tę przypadłość. Zachowawczo należy nie przekarmiać dziecka przed…

Zobacz więcej

Suchy jałowy opatrunek – jak go przeciąć?

Im mniej działań wykonywanych na jałowym opatrunku, tym lepiej. Jeśli najmniejsze kompresy jałowe 5x5 cm są za duże i nie…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Domowy kefir

Uzupełnienie niedoborów wapnia

Czytaj także
09 czerwca 2021 mgr Ewelina Zawada
09 czerwca 2021 mgr Ewelina Zawada
09 czerwca 2021 mgr Ewelina Zawada
28 maja 2021 mgr Ewelina Zawada
28 maja 2021 mgr Ewelina Zawada
27 kwietnia 2021 Agata Kleszcz
22 kwietnia 2021 mgr farm. Łukasz Smoła
15 kwietnia 2021 mgr Beata Ossowska
08 kwietnia 2021 mgr Ewelina Zawada
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)