1
09 listopada 2020
mgr Beata Ossowska Autor
Autor
mgr Beata Ossowska

Przepisy na świąteczne dania z makiem

Dania z dodatkiem maku są nieodłączną częścią świąt Bożego Narodzenia. Jest on uważany jako symbol urodzaju i płodności. Pierwsi chrześcijanie uważali, że jego kwiaty wyrosły w miejscu, gdzie spadły krople krwi Chrystusa podczas jego męczeńskiej śmierci. Istnieje kilka odmian maku, ale ten, który używany jest w kuchni, to mak niebieski. Odmiany tej nie używa się do produkcji opium – w przeciwieństwie do maku lekarskiego.

Dania z dodatkiem maku są nieodłączną częścią świąt Bożego Narodzenia. Jest on uważany jako symbol urodzaju i płodności. Pierwsi chrześcijanie uważali, że jego kwiaty wyrosły w miejscu, gdzie spadły krople krwi Chrystusa podczas jego męczeńskiej śmierci. Istnieje kilka odmian maku, ale ten, który używany jest w kuchni, to mak niebieski. Odmiany tej nie używa się do produkcji opium – w przeciwieństwie do maku lekarskiego.

Wartości odżywcze maku 

Poza walorami smakowymi mak jest również cennym źródłem składników odżywczych. Jest bogaty w wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3, które usprawniają nasz układ nerwowy i odpornościowy. Mak jest również cennym źródłem wapnia – w 100 g znajdziemy aż 1438 mg tego minerału. Jest to ważna informacja dla osób, które są na diecie bezmlecznej, gdyż to głównie nabiał pokrywa nasze dzienne zapotrzebowanie na wapń. Poza tym mak może być dobrym źródłem potasu, magnezu oraz żelaza w naszej codziennej diecie. Niestety jest to jednocześnie kaloryczny dodatek – w 100 g maku znajduje się aż ok. 520 kcal

Przeczytaj również:
Ile kalorii mają świąteczne potrawy?

Kutia

Świąteczne dania z makiem w roli głównej  

Kutia 

Ten słodki deser należy do tradycyjnych dań świątecznych kuchni kresowej. Składa się on z maku, pszenicy i bakalii. Należy jednak pamiętać, że jest dosyć kaloryczny. W 100 g może znajdować się nawet 500 kcal.  

Składniki: 

  • 150 g mielonego maku niebieskiego, 
  • 500 ml mleka, 
  • 1 szklanka pszenicy łuskanej, 
  • 1,5 szklanki dowolnych orzechów (najlepiej pasują orzechy włoskie i migdały), 
  • ½ szklanki płynnego miodu, 
  • ½ szklanki rodzynek, 
  • ½ szklanki kandyzowanej skórki pomarańczy. 

Wykonanie: 

  • Pszenicę zalej wodą i zostaw na noc do napęcznienia. Mak zalej gorącym mlekiem i również pozostaw na noc (pod przykryciem). 
  • Następnego dnia gotuj pszenicę przez około 30 minut. 
  • Mak odsącz z mleka. 
  • Połącz ze sobą składniki: ugotowaną i ostudzoną pszenicę, mak, orzechy, miód, rodzinki oraz skórkę pomarańczy. Kutię podawaj schłodzoną. 

Przeczytaj również:
Zdrowsze potrawy świąteczne – o czym warto pamiętać?

Kluski z makiem 

Bez tego prostego dania ciężko sobie wyobrazić wigilijny stół. Poniżej przedstawiam mój ulubiony przepis na kluski z makiem: 

Składniki: 

  • 2 szklanki makaronu typu łazanki, 
  • 1 szklanka maku, 
  • 1 łyżka masła, 
  • 1 łyżka miodu, 
  • 1 łyżka kandyzowanej skórki pomarańczy, 
  • 1 łyżka rodzynek, 
  • 2 łyżki posiekanych orzechów włoskich. 

Wykonanie:  

  • Makaron ugotuj zgodnie ze wskazówkami na opakowaniu. 
  • Mak zalej wrzątkiem i przykryj na 10 minut, następnie odsącz z nadmiaru wody. 
  • Na patelni rozgrzej masło i dodaj mak, miód, kandyzowaną skórkę pomarańczy, rodzynki i posiekane orzechy włoskie. Wymieszaj dokładnie. 
  • Połącz masę makową z makaronem i podawaj na ciepło lub na zimno. 

Makówki 

Ten wigilijny deser znany jest przede wszystkim na Śląsku. Jego bazę stanowią pszenne bułki lub sucharki.  

Składniki: 

  • 2 szklanki maku, 
  • 1 litr mleka, 
  • ½ szklanki mleka, 
  • 2 szklanki orzechów, 
  • ½ szklanki rodzynek, 
  • 4 bułki kajzerki 

Wykonanie: 

  • Zagotuj mleko z miodem. Dodaj mak i gotuj do momentu, aż masa zgęstnieje. 
  • Orzechy drobno posiekaj. Najlepiej komponują się orzechy włoskie oraz laskowe. 
  • Bułki pokrój na kromki (około 1 cm grubości). 
  • Przygotuj salaterkę lub inne naczynie, w którym będą serwowane makówki. Układaj naprzemiennie warstwy bułek oraz ciepłej masy makowej. Wierzch makówki posyp posiekanymi orzechami i rodzynkami.  

Makowiec 

Makowiec to gwiazda wśród wigilijnych deserów. Istnieją różne wariacje na temat tego ciasta. Moja propozycja to tradycyjny makowiec na cieście drożdżowym. 

Składniki:  

  • 500 g mąki pszennej, 
  • 40 g świeżych drożdży, 
  • ½ szklanki mleka, 
  • ½ kostki masła, 
  • 3 łyżki cukru (100 g), 
  • 2 żółtka,  
  • 500 g gotowej masy makowej, 
  • 4 łyżki cukru pudru, 
  • sok z połówki cytryny. 

Wykonanie:  

  • Masło, mleko oraz cukier rozpuść w garnku. Gotuj do momentu, aż składniki się ze sobą połączą. Odstaw do ostudzenia. 
  • Drożdże połącz z żółtkami, lekko rozcierając. Dodaj ciepłe, ale nie gorące mleko z masłem i cukrem oraz przesianą mąkę. Zagnieć ciasto. 
  • Uformuj kulę i odłóż do wyrośnięcia na minimum 1,5 godziny pod przykryciem. Zwróć uwagę, żeby ciasto nie stało w chłodnym miejscu lub przeciągu.  
  • Wyrośnięte ciasto przełóż na stolnicę oraz rozwałkuj na kształt prostokąta.  
  • Na ciasto nałóż masę makową i zawiń, zaczynając od krótszego boku.  
  • Zawinięty makowiec przełóż na blachę wyłożoną papierem do pieczenia i piecz w piekarniku nagrzanym do 180°C przez 40 minut.  
  • Cukier puder wymieszaj z sokiem z cytryny. Powstałym lukrem posmaruj ostudzony, ale lekko ciepły makowiec.    

Podziel się w komentarzu, które z przepisów z makiem zagoszczą na Twoim wigilijnym stole! 

Przeczytaj również:
Święta na bezglutenie – co jeść, gdy cierpisz na celiakię?
Wege święta – przepisy na bezmięsne potrawy

Źródło: 

Baza wartości odżywczych USDA – dostęp z dnia 08.11.2020 r. https://fdc.nal.usda.gov/fdc-app.html#/food-details/171330/nutrients

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Marta Grabowska Autor

Marta Grabowska

mgr farm.

Szczepionka na koronawirusa dla dzieci

Szczepionki dostępne na polskim rynku przeznaczone są dla osób powyżej 16 lat (Pfizer BioNTech) oraz dla osób powyżej 18 roku…

Zobacz więcej

Marta Junowicz Autor

Marta Junowicz

mgr farm.

Czy szczepienie przeciw rotawirusom jest obowiązkowe?

Od 2021 roku szczepionka przeciwko rotawirusom została wprowadzona do Programu Szczepień Ochronnych jako pozycja obowiązkowa. Bezpłatne szczepienie obejmie dzieci urodzone po 31 grudnia…

Zobacz więcej

Marta Junowicz Autor

Marta Junowicz

mgr farm.

Szczepionka przeciw koronawirusowi

Oficjalna informacja producenta szczepionki mówi, że po rozcieńczeniu fiolka zawiera 5 dawek po 0,3 ml. Postępując zgodnie z instrukcją przygotowania…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Ujemne Rh u kobiety w ciąży

Ujemny czynnik Rh u matki powoduje, że jej organizm uznaje taki czynnik jako obcy, a jej układ odpornościowy będzie atakował…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Czy to może być zapalenie pęcherza?

Podejrzenie zapalenia pęcherza można wysnuć na podstawie towarzyszących mu często objawów. Są to: ból przy oddawaniu moczu, ból w okolicy…

Zobacz więcej

Poradnik Gemini Autor

Poradnik Gemini

Czy opryszczkę można wyleczyć?

Niestety wirus opryszczki pozostaje w organizmie przez całe życie. Objawy nawracają i są przerywane okresem latencji, czyli utajenia. Wirus HSV…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Jakie badania wykonać przy podejrzeniu celiakii?

Powinna Pani rozpocząć od wizyty u lekarza rodzinnego. Jeśli istnieje podejrzenie celiakii, konieczne będzie skierowanie do poradni gastroenterologicznej. Najczęściej diagnostyka…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Norma stężenia testosteronu we krwi u dorosłych

Stężenie testosteronu zmienia się dynamicznie. U mężczyzn granice norm to 270-1070 ng/dL ze średnim poziomem ok. 700ng/dL. U kobiet stężenia są zdecydowanie…

Zobacz więcej

Dołącz do wspólnej dyskusji
Czytaj także
07 stycznia 2021 mgr Mateusz Durbas
07 stycznia 2021 mgr inż. Ewa Gwóźdź
31 grudnia 2020 mgr Mateusz Durbas
30 listopada 2020 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
20 listopada 2020 mgr Mateusz Durbas
09 listopada 2020 mgr Beata Ossowska
09 listopada 2020 mgr Beata Ossowska
29 października 2020 Rafał Suchodolski
18 czerwca 2020 Ewa Ceborska-Scheiterbauer
30 marca 2020 mgr Leszek Pawski
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)