4
29 stycznia 2021

Spirulina – czy warto jeść algi?

Spirulina jest zarówno słoną, jak i słodkowodną algą o niebieskozielonej barwie, która w ostatnich latach cieszy się coraz większym zainteresowaniem miłośników prozdrowotnego trybu życia, a także naukowców, ponieważ jest przedmiotem licznych badań. Jakie są jej właściwości? Czy każdy może ją suplementować? 

Obecnie spirulinę klasyfikuje się jako cyjanobakterię z rodzaju Arthrospira ze względu na jej charakterystyczne genetyczne, fizjologiczne i biochemiczne cechy. Spirulina występuje naturalnie w strefie tropikalnej oraz podzwrotnikowej, szczególnie w państwach Azji, Ameryki i Afryki Środkowej. Spośród wielu odmian spiruliny do najczęściej badanych gatunków zalicza się: 

  • Spirulinę platensis (Arthrospora platensis),  
  • Spirulinę maxima (Arthrospora maxima), 
  • Spirulinę fusiformis (Arthrospora fusiformis). 

Spirulina – skład 

Spirulina obfituje w następujące składniki bioaktywne: 

  • białko (nawet 60 do 70% w suchej masie) o wysokiej strawności (90%), 
  • aminokwasy (w tym niemal wszystkie niezbędne aminokwasy w znaczącej ilości), 
  • polisacharydy, 
  • wielonienasycone kwasy tłuszczowe (zwłaszcza kwas gamma-linolenowy, czyli GLA), 
  • błonnik pokarmowy, 
  • witaminy (A, B1, B2, B3, B4, B5, B6, B9 oraz C, E, K), 
  • składniki mineralne (w szczególności żelazo, jod, wapń, potas, magnez, cynk, sód, fosfor, mangan, miedź, selen), 
  • karotenoidy (głównie beta-karoten),  
  • związki polifenolowe, 
  • fikocyjanina, 
  • fikoerytryna, 
  • allofikocyjanina, 
  • chlorofil, 
  • glikolipid H-b2. 

Spirulina – właściwości zdrowotne 

Spirulina może wykazywać w organizmie człowieka właściwości: 

  • przeciwutleniające, 
  • przeciwzapalne,  
  • przeciwnowotworowe,  
  • przeciwwirusowe,  
  • przeciwbakteryjne, 
  • przeciwotyłościowe, 
  • przeciwcukrzycowe, 
  • przeciwnadciśnieniowe, 
  • przeciwmutagenne, 
  • przeciwgenotoksyczne, 
  • kardioprotekcyjne, 
  • hepatoprotekcyjne, 
  • immunostymulujące, 
  • hipolipemizujące (obniżające stężenie lipidów we krwi). 

Czy suplementacja spiruliny może nasilać utratę masy ciała? 

Jak wykazały wyniki obydwu niedawno opublikowanych metaanaliz, czyli zbiorów poszczególnych randomizowanych, kontrolowanych badań klinicznych, przyjmowanie spiruliny przez okres co najmniej 3 miesięcy może przyczyniać się do istotnego obniżenia: 

  • masy ciała (w zakresie od 1,28 do 2,06 kg), 
  • obwodu talii (w przedziale od 1,09 do 1,40 cm), 
  • wskaźnika masy ciała BMI (-1,25 kg/m2), 
  • procentowej zawartości tkanki tłuszczowej w organizmie (-1,02%). 

Ubytek masy ciała był zazwyczaj wyraźnie większy u otyłych uczestników niż u badanych z nadwagą czy prawidłową masą ciała, stąd wydaje się, że suplementacja spiruliny będzie najbardziej skuteczna w przypadku osób ze znacznie podwyższoną zawartością tkanki tłuszczowej w organizmie.  

Potencjalny mechanizm działania przeciwotyłościowego spiruliny polega na: 

  • ograniczeniu nacieku makrofagów (komórek układu odpornościowego) do trzewnej tkanki tłuszczowej,  
  • zapobieganiu odkładania się tłuszczu wątrobowego,  
  • zmniejszeniu stresu oksydacyjnego,  
  • poprawie wrażliwości tkanek na insulinę, 
  • zwiększeniu uczucia sytości, 
  • zmniejszeniu leptynooporności. 

Czy przyjmowanie spiruliny może poprawić parametry lipidogramu krwi? 

Fachowe piśmiennictwo z ostatnich lat spójnie wskazuje, że długotrwała suplementacja spiruliny prowadzi do następujących zmian w profilu lipidowym krwi: 

  • obniża stężenie cholesterolu całkowitego, 
  • redukuje stężenie lipoprotein frakcji LDL (tzw. złego cholesterolu), 
  • zmniejsza poziom trójglicerydów, 
  • obniża stężenie lipoprotein o bardzo małej gęstości (VLDL), 
  • zwiększa poziom lipoprotein frakcji HDL (tzw. dobrego cholesterolu). 

Uważa się, że spirulina, a zwłaszcza zawarta w niej fikocyjanina, zmniejsza wchłanianie tłuszczów w jelicie cienkim i jednocześnie zwiększa wydalanie cholesterolu oraz kwasów żółciowych z kałem. Ponadto glikolipid H-b2 oraz prawdopodobnie również fikocyjanina hamują aktywność lipazy trzustkowej, obniżając w ten sposób poziom trójglicerydów we krwi w okresie poposiłkowym. Z kolei kwas gamma-linolenowy obecny w spirulinie będzie ograniczał szkodliwą akumulację cholesterolu w komórkach. Istnieją również doniesienia naukowe sugerujące, że systematycznie stosowana spirulina (co najmniej 12 tygodni w dawce powyżej 2 g na dobę) może obniżać stężenie glukozy na czczo oraz wartość ciśnienia tętniczego krwi (zwłaszcza rozkurczowego). 

Spirulina a zespół metaboliczny 

Niedawna metaanaliza randomizowanych badań klinicznych wykazała, że stosowanie spiruliny u pacjentów z syndromem metabolicznym i zaburzeniami pokrewnymi przyczynia się do: 

  • poprawy glikemii na czczo, 
  • obniżenia stężenia insuliny,  
  • zmniejszenia stężenia cholesterolu całkowitego,  
  • redukcji poziomu cholesterolu frakcji LDL,  
  • obniżenia stężenia lipoprotein o bardzo małej gęstości (VLDL),  
  • zwiększenia cholesterolu frakcji HDL. 

Na domiar tego sugeruje się, że suplementacja spiruliny u otyłych osób może:  

  • obniżać stres oksydacyjny,  
  • zmniejszać oporność tkanek na insulinę,  
  • modulować skład mikrobioty jelitowej,  
  • redukować proces zapalny, 
  • zwiększać stężenie adiponektyny (peptydu wydzielanego przez komórki tłuszczowe, który pozytywnie wpływa na metabolizm glukozy i tłuszczów oraz wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe i wazoprotekcyjne, czyli ochronne wobec naczyń krwionośnych). 

Spirulina – przeciwwskazania 

Suplementacji spiruliny powinny unikać: 

  • kobiety ciężarne, 
  • kobiety karmiące piersią, 
  • dzieci i młodzież do 18 roku życia, 
  • osoby w podeszłym wieku, 
  • pacjenci z fenyloketonurią. 

Podsumowanie 

  • Spirulina jest powszechnie znaną cyjanobakterią z rodzaju Arthrospira, która cechuje się wysoką zawartością białka, aminokwasów egzogennych, witamin, składników mineralnych oraz licznych fitozwiązków o właściwościach antyoksydacyjnych i antyzapalnych.  
  • Dostępne dowody naukowe jednoznacznie wskazują, że spirulina może mieć pozytywny wpływ na zdrowie układu sercowo-naczyniowego, albowiem przyczynia się do poprawy profilu lipidowego krwi, glikemii na czczo oraz zmniejszenia masy ciała i wartości rozkurczowej ciśnienia tętniczego. 
  •  

Źródła: 

  • Ding K.X., Gao T.L., Xu R., et al.: Quantifying the Effect of Supplementation with Algae and Its Extracts on Glycolipid Metabolism: A Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Nutrients. 2020 Jun 8;12(6):1712. 
  • Serban M.C., Sahebkar A., Dragan S., et al.: A systematic review and meta-analysis of the impact of Spirulina supplementation on plasma lipid concentrations. Clin Nutr. 2016 Aug;35(4):842-51. 
  • Huang H., Liao D., Pu R., et al.: Quantifying the effects of spirulina supplementation on plasma lipid and glucose concentrations, body weight, and blood pressure. Diabetes Metab Syndr Obes. 2018; 11: 729–742. 
  • Hamedifard Z., Milajerdi A., Željko Reiner Ż., et al.: The effects of spirulina on glycemic control and serum lipoproteins in patients with metabolic syndrome and related disorders: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Phytother Res. 2019 Oct;33(10):2609-2621. 
  • Hernández-Lepe M.A., Olivas-Aguirre F.J., Gómez-Miranda L.M., et al.: Systematic Physical Exercise and Spirulina maxima Supplementation Improve Body Composition, Cardiorespiratory Fitness, and Blood Lipid Profile: Correlations of a Randomized Double-Blind Controlled Trial. Antioxidants (Basel). 2019 Nov; 8(11): 507. 
  • Moradi S., Ziaei R., Foshati S., et al.: Effects of Spirulina supplementation on obesity: A systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Complement Ther Med. 2019 Dec;47:102211. 
  • DiNicolantonio J.J., Bhat A.G., OKeefe J.: Effects of spirulina on weight loss and blood lipids: a review. Open Heart. 2020 Mar 8;7(1):e001003. 
  • Zarezadeh M., Faghfouri A.H., Radkhah N., et al.: Spirulina supplementation and anthropometric indices: A systematic review and meta-analysis of controlled clinical trials. Phytother Res. 2020 Sep 23. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Igły do penów z insuliną dla diabetyków

Na każdy pen lub penfill insuliny przypada 1 igła. Jeżeli kupił Pan 10 wkładów, to powinien Pan otrzymać 10 igieł.

Zobacz więcej

Jak wspomóc odchudzanie?

Preparaty odchudzające mają różne składy, wyciągi z różnych roślin oraz składniki mineralne. Jednym ze składników wspomagających spalanie tkanki tłuszczowej jest…

Zobacz więcej

Lek na koronawirusa (COVID-19) w Polsce

13 marca 2020 roku Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych zatwierdził Arechin, produkt leczniczy zawierający substancję czynną…

Zobacz więcej

Olej konopny a problemy z nadciśnieniem

Olejek CBD rzeczywiście może działać wspomagająco w leczeniu nadciśnienia. Zanim włączy Pani do terapii olej konopny, radziłbym się jeszcze skonsultować z…

Zobacz więcej

Dlaczego ospa party jest niebezpieczne?

Ospa party jest spotkaniem organizowanym przez rodziców, polegającym na zarażeniu dzieci ospą w celu tzw. uodpornienia, jeśli nie przechodziły jeszcze…

Zobacz więcej

Objawy i leczenie zapalenia żołądka

Objawy zapalenia żołądka to głównie mdłości, wymioty, silny ból, pieczenie, uczucie pełności i zgaga. Diagnozę może jednak postawić tylko i…

Zobacz więcej

Gojenie ran a cukrzyca

Wszystko zależy od rodzaju, umiejscowienia i stanu zranienia. U diabetyków bardzo istotna jest profilaktyka, ponieważ gojenie ran jest utrudnione. Ranę…

Zobacz więcej

Cukrzyca i ostre zapalenie trzustki a suplementy diety

W przypadku ostrego zapalenia trzustki niepotrzebna jest dodatkowa suplementacja. Należy przede wszystkim trzymać się bezwzględnie zaleceń lekarskich dotyczących diety. Po…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Spirulina w proszku i tabletkach

Preparaty bogate w spirulinę

Czytaj także
27 kwietnia 2021 mgr Beata Ossowska
26 kwietnia 2021 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
20 kwietnia 2021 mgr Natalia Adamczuk
16 kwietnia 2021 mgr inż. Ewa Gwóźdź
14 kwietnia 2021 mgr farm. Marta Junowicz
14 kwietnia 2021 mgr Ewelina Zawada
13 kwietnia 2021 mgr farm. Łukasz Smoła
09 kwietnia 2021 Agata Kleszcz
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)