100
21 kwietnia 2021

Amantadyna a COVID-19 – czy to nowy lek na koronawirusa SARS-CoV-2?

Amantadyna to lek stosowany od kilkudziesięciu lat, skuteczny przede wszystkim w łagodzeniu objawów choroby Parkinsona. Udowodniono również jej korzystne właściwości w leczeniu ludzi zakażonych wirusem grypy typu A. Jednak najwięcej emocji wzbudza potencjalne działanie amantadyny na koronawirusa SARS-CoV-2. 

Czym jest amantadyna? 

Amantadyna to lek wynaleziony w 1964 roku przez firmę duPont. Początkowo była stosowana w neurologii i psychiatrii w leczeniu zaburzeń ruchowych, a także do kontrolowania działań niepożądanych powodowanych przez neuroleptyki (leki przeciwpsychotyczne). W 1976 roku amantadyna została zaakceptowana przez FDA jako środek stosowany w leczeniu ludzi zainfekowanych wirusem grypy typu A. 

Mechanizm działania amantadyny 

Mechanizm działania amantadyny jest wielokierunkowy: 

  • Choroba Parkinsona: antagonista receptorów glutaminianowych NMDA. Zablokowanie tych receptorów pozwala na złagodzenie tzw. objawów parkinsonowskich: drżenia i/lub sztywności mięśni, zaburzeń postawy ciała, spowolnienia ruchów. 
  • Grypa typu A: blokowanie pompy protonowej wirusowego białka M2, co prowadzi do zatrzymania usuwania otoczki wirusa i unieczynnienia jego hemaglutyniny. Procesy te prowadzą pośrednio do zahamowania replikacji wirusa. 
  • COVID-19: potencjalny mechanizm działania to przenikanie przez błonę lizosomu wirusa. Alkalizujące działanie amantadyny zapobiega uwalnianiu wirusowego RNA do komórki. 

Amantadyna – działania niepożądane 

Wśród najczęstszych działań niepożądanych producent wymienia objawy neurologiczno-psychiatryczne:  

  • lęk,  
  • zmiany nastroju,  
  • bezsenność, 
  • ból głowy,  
  • zaburzenia widzenia,  
  • brak koncentracji, 
  • niewyraźna mowa,  
  • kołatanie serca,  
  • bóle mięśni.  

Przedawkowanie amantadyny może prowadzić do zgonu. Najniższa udokumentowana dawka śmiertelna wynosiła 2 g. 

Amantadyna – przeciwwskazania 

Lek jest przeciwwskazany w ciąży, u kobiet planujących ciążę i podczas karmienia piersią. 

Amantadyna a COVID-19 

Amantadynę w Polsce jako „lek na koronawirusa” rozpropagował w październiku zeszłego roku przemyski pediatra i pulmonolog – Włodzimierz Bodnar. Twierdził on, że ma ponad 100 udokumentowanych przypadków wyleczenia chorych na COVID-19 za pomocą amantadyny podawanej w odpowiednim schemacie. Według lekarza preparat prowadzi do stabilizacji zdecydowanej większości przypadków zachorowań i sprawia, że objawy infekcji cofają się po 48 godzinach. Od tego czasu amantadyna stała się w opinii publicznej „cudownym lekiem”, jednak o nieudokumentowanym klinicznie działaniu na koronawirusa SARS CoV-2 – zarówno w Polsce, jak i na świecie. Jednak presja społeczna na stosowanie tego leku w COVID-19 doprowadziła do tego, że w styczniu, na zlecenie Ministra Zdrowia Adama Niedzielskiego, Agencja Badań Medycznych zdecydowała o przeprowadzeniu badań klinicznych. W tym celu zostanie wykorzystana metoda „podwójnej ślepej próby” – sytuacja, kiedy ani lekarz, ani pacjent nie wie, czy podawany jest lek, czy placebo. Jest to najbardziej wiarygodny rodzaj badania, wykluczający skutki subiektywnych odczuć po zastosowaniu preparatu. 

Przebadanych zostanie około 200 ochotników w wieku powyżej 18 lat. 

W badaniach klinicznych amantadyny bierze udział siedem ośrodków: 

  • Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny nr 4 w Lublinie, 
  • Centralny Szpital Kliniczny MSWiA w Warszawie, 
  • Uniwersyteckie Centrum Kliniczne Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, 
  • Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, 
  • Regionalny Szpital Specjalistyczny im. dr. Władysława Biegańskiego, 
  • Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Grudziądzu, 
  • Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej w Wyszkowie. 

Jak twierdzi neurolog z Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, prof. Konrad Rejdak, wstępne wyniki badań wskazują na możliwą skuteczność amantadyny podanej na początku infekcji, zaraz po pozytywnym wyniku testu PCR, ale przed rozwinięciem pełnych objawów choroby, w tym neurologicznych. Lekarz twierdzi, że pełne wiarygodne wyniki badań będą dostępne pod koniec maja. Tymczasem na dzień 07.06 nadal nie zostały udostępnione do wiadomości publicznej wyniki badań nad amantadyną.

Należy pamiętać, że żaden lek nie pozostaje bez wpływu na organizm, a niewłaściwie zastosowany może stanowić większe ryzyko niż sama infekcja. Stosowana od kilkudziesięciu lat amantadyna jest dobrze poznanym lekiem, zarówno w odległych skutkach działania, jak i w zakresie swoich działań niepożądanych. Wyniki badań klinicznych będą dowodem naukowym na wartość amantadyny w leczeniu COVID-19.

Przeczytaj również:

Objawy COVID-19
Fakty i mity na temat koronawirusa COVID-19
Klofazymina a SARS-CoV-2 – czy to nowy lek na COVID-19?

Źródła: 

  • Paweł Grieb, Maciej Świątkiewicz, Katarzyna Prus, Konrad Rejdak: Amantadine for COVID-19. J Clin Pharmacol. 2021 Mar;61(3):412-413. 
  • Ramiro Araújo, José Dolores Aranda-Martínez, Gonzalo Emiliano Aranda-Abreu: Amantadine Treatment for People with COVID-19. Arch Med Res. 2020 Oct;51(7):739-740. 
  • Gonzalo Emiliano Aranda Abreu, María Elena Hernández Aguilar, Deissy Herrera Covarrubias, Fausto Rojas Durán: Amantadine as a drug to mitigate the effects of COVID-19. Med Hypotheses. 2020 Jul;140:109755. 
  • Albert Cortés Borra: Does amantadine have a protective effect against COVID-19? Neurol Neurochir Pol. 2020;54(3):284-285. 
  • Viroj Wiwanitkit: Amantadine, COVID-19 and Parkinsonism. Arch Med Res. 2020 Oct;51(7):714.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Dawka szczepionki przypominająca a dodatkowa – jaka jest różnica?

  Dawka przypominająca rekomendowana jest u osób powyżej 50. roku życia oraz pracowników ochrony zdrowia, którzy mają bezpośredni kontakt z…

Zobacz więcej

Test antygenowy – czy warto go wykonać po kontakcie z osobą z objawami COVID-19?

Wskazane przez Pana objawy u osoby z poczekalni mogą, ale nie muszą wskazywać na jej zakażenie wirusem SARS-CoV-2. Ponadto został…

Zobacz więcej

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Pulsoksymetr – jakie wyniki są prawidłowe?

Za prawidłowe wyniki saturacji, czyli poziomu natlenienia hemoglobiny uznaje się przedział od 95 do 99%. Wyniki poniżej 95% mogą świadczyć…

Zobacz więcej

Czy po szczepieniu na COVID-19 można nadal zarażać?

Kwestia ta nadal nie do końca została poznana i jest tematem badań.   Istnieje prawdopodobieństwo, że osoby zaszczepione mogą transmitować…

Zobacz więcej

Szczepionka na koronawirusa dla dzieci

Szczepionki dostępne na polskim rynku przeznaczone dla dzieci od 12 roku życia oraz dorosłych to Pfizer BioNTech. Dla osób powyżej…

Zobacz więcej

Szczepionka przeciw koronawirusowi

Oficjalna informacja producenta szczepionki mówi, że po rozcieńczeniu fiolka zawiera 5 dawek po 0,3 ml. Postępując zgodnie z instrukcją przygotowania…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
  1. Iwo pisze:

    Amantadyna nie działa na covid 19 mój ojciec brał amantadyna w 3 dniu od pierwszych objawów i nie pomogła teraz jest w szpitalu i walczy o życie

    1. Artur pisze:

      Mama mojej koleżanki leżąca bez sił w łóżku stwierdzony covid , podano amantadynę i poprawa nastąpiła już po 4 godzinach od podania , ogólnie jestem sceptykiem ale to mnie zaskoczyło dlatego szukałem artykułu i trafiłem tu .

    2. Piotr pisze:

      Ja biorę amantadynę już 5 dzień i jak narazie bez rezultatu.Ale niektórym pomaga.Ksiądz z mojej parafii stanął na nogi już po czterech dniach.

    3. Małgorzata pisze:

      Amantadyna działa na covida.
      Albo ojciec nie miał cowida, a jeżeli miał, to równocześnie miał już powikłania, które trzeba leczyć odpowiednimi lekami. Równolegle z amantadyną. Jest też pewna grupa chorych, których się nie leczy amantadyną: to pacjenci z ciężką arytmią, niewydolnością nerek czy z chorobami psychicznymi.
      Ojcu życzę powrotu do zdrowia.

  2. Anonim pisze:

    to nie lek na wszystko a jak na wszystko tona nic

  3. Jama pisze:

    Działa i jest lekiem na covid. U mnie po 2 tabletkach wszystkie objawy minęły natychmiast łącznie z gorączką 40 stopni, której już żaden lek nie był w stanie obniżyć. Na wyniki badań nad amantadyną nie czekam bo wiem że działa.

    1. Anonim pisze:

      Nie wyklucza to tego, że bez podania leku objawy być może też by ustały.

    2. Hania pisze:

      Jak brać ten lek

    3. Poradnik Gemini pisze:

      Lek należy przyjmować według wskazań lekarskich i wyłącznie na zlecenie lekarza.

    4. Celina pisze:

      Mi objawy Covid ( w tym gorączka 40’C) ustąpiły w ciągu kilku godzin bez leczenia .

  4. Ola pisze:

    Na jednych działa, na innych nie. Jak każdy lek. Jeśli działa nawet tylko na 20-30 procent pacjentów – warto ratować te 20-30 procent. A z przekazów wynika, że działa na więcej. Nie mozna im odmówić pomocy i nikomu nie podawać.

  5. Waldemar pisze:

    W ilu ośrodkach zdrowia badają skuteczność leczenia amatandyną, w to co mówi minister nie wierzę.

  6. Małgorzata pisze:

    Zastanawia mnie, dlaczego autorka artykułu wprowadza czytelników w błąd. Przecież amantadyna została opracowana w latach 60′ jako lek zwalczający wirusy grypy i wyłącznie w takim celu była stosowana aż do lat 70′ kiedy to w trakcie leczenia grypy u pacjentów z chorobą Parkinsona okazało się, że skutecznie leczy ciężkie i zagrażające życiu przypadki tejże choroby. Tymczasem autorka twierdzi, że było odwrotnie: najpierw lek ten stosowano w leczeniu objawów choroby Parkinsona, a dopiero potem grypy.

    1. mgr farm. Magdalena Fuszara pisze:

      Kolejność zastosowania amantadyny i rejestracji w odpowiednich wskazaniach została podana zgodnie z informacjami w publikacji naukowej https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7290190/.

    2. Artur pisze:

      Zastanawiające jest jak to się stało, że skoro ten lek został wynaleziony w 1969r jako lek stosowany w chorobach neurologicznych, to na masową skalę został zastosowany w Polsce w 1969r podczas epidemii grypy z Hongkongu, kiedy to zachorowało kilka milionów Polaków i ponad 20 tysiecy osób zmarło. Nasi polscy lekarze 7 lat wczesniej przewidzieli, że to lek na grypę, skoro nie było żadnych wytycznych w tym kierunku do 1976r 🙂 ?

    3. mgr farm. Magdalena Fuszara pisze:

      Nie jest wykluczone, że lek został zastosowany na podstawie wcześniejszych obserwacji naukowców, w sytuacji kiedy szukano preparatu, który pozwoli szybko opanować epidemię. 1976 to rok oficjalnego zatwierdzenia przez FDA do leczenia grypy typu A – nie jest datą odkrycia właściwości przeciwwirusowych amantadyny.

    4. Chemik pisze:

      „Leki współczesnej terapii” PZWL 1990
      Amantadyna omawiana jest jako lek ANTYWIRUSOWY, zastosowanie w przypadkach Parkinsona uboczne.
      Mam zaufanie tylko do dokumentów drukowanycvh przed erą Internetu, W Internecie w ciąga kilku sekund mozna zmienić nawet całą historię świata.

  7. abcxyz pisze:

    O wynikach badań nadal cisza. Boją się czegoś ?

  8. Waldemar pisze:

    Do dzisiaj nie podano skuteczności działania amatandyny, czyli widzimy ile warte jest słowo i deklaracja Ministra.

    1. Maria pisze:

      Amantadyna cudowny lek,,, to dlaczego umarło tyłu lekatzy na covid 19.,czyli pić na wodę,

  9. KS pisze:

    3 dni to może być za długo. Wirus rozprzestrzenił się za bardzo…. Mój mąż wziął amantadynę w 3 dniu i to za późno – efekt to zapalenie płuc. Ja wzięłam amantadynę od razu po objawach z nocy i u mnie choroba ustąpiła szybko. Już kolejnego dnia byłam na chodzie przy małym dziecku. Pozdrawiam

  10. Dariusz pisze:

    Ja brałem Amantix przez 3 dni, od razu jak dostałem gorączki 39,2C, dreszcze, i silne poty, kaszel . Wziąłem2 tabl., potem co 6 godzin 1 tabl. Piłem też dużo wody, około 3 litrów na dobę. Powoli doszedłem do siebie, a po 5 dniach miałem tylko osłabienie. 2 mies. po chorobie zrobiłem test IgG. Wynik to 108,6, oraz RTG płuc. Płuca bez zmian ogniskowych. Moim zdaniem lek działa.

  11. KRZYSZTOF pisze:

    W mojej rodzinie amantadyna wyleczyła kilka osób i to w zaawansowanym stanie (wysoka nie ustępująca gorączka, duszności). Kilku moich przyjaciół wyzdrowiało po kilku dniach. Też wyszli z ciężkiego już stanu. Działa zatem nie tylko w początkowym stanie choroby. Może być, że dochodzi jednocześnie do bakteryjnego zapalenia płuc i tu potrzebny jest antybiotyk. Moim zdaniem jest to lek na Covid – 19. Mam więcej zaufania do doktora Bodnara (wyleczył już kilka tysięcy chorych) niż do innych lekarzy.

    1. Anna pisze:

      Tylko szkoda, że pacjenci Bodnara w dużej mierze nawet nie mieli potwierdzonego COVIDu i zaliczył też sporo zgonów.

  12. Mikołaj pisze:

    Amantadyną wyleczyła się 70kilkuletnia znajoma mojej babci, objawy ustąpiły na drugi dzień, Jednak dzisiaj mamy 24.06 i ze strony ministra zdrowia cisza.

  13. Edi pisze:

    Biorę amantadyne od środy dwie tabletki potem dwie tabletki wieczorem po jakim czasie efekty są na początku gardło bolało teraz lekko duszności jestem zaszczepiony jedną dawką

  14. Wojtek pisze:

    Jestem mile zaskoczony merytorycznym artykułem. Bez zbędnych emocji, suche fakty. Szacunek dla autorki tekstu.
    Niestety (co zauważono w artykule) mamy czerwiec, a nadal nie słychać o wynikach badań (po około 1,5 roku covida w Polsce). A chyba nie jestem jedyną osobą, która czeka na te wyniki.

Czytaj także
24 września 2021 mgr farm. Marta Junowicz
21 września 2021 mgr farm. Magdalena Fuszara
15 września 2021 mgr farm. Joanna Dąbska-Zylka
08 września 2021 mgr farm. Natika Karolak
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)