42
08 maja 2019

Cytrynian sodu (E331) – czy jest szkodliwy dla zdrowia?

Sole sodowe, naturalnie występujące w organizmie człowieka, pełnią szereg istotnych funkcji w procesach metabolicznych. Na skalę przemysłową produkowane są z melasy za pomocą pleśni. Producenci żywności, leków oraz kosmetyków często sięgają po cytrynian sodu. Czym jest cytrynian sodu i jakie ma właściwości? Do jakich produktów jest dodawany i czy jest szkodliwy? Na wszystkie pytania znajdziemy odpowiedź w poniższym artykule.

Czym jest cytrynian sodu?

Cytrynian sodu (E331) o wzorze chemicznym C3H4(OH)(COONa)3 jest organicznym związkiem z grupy cytrynianów, tzw. solą sodową kwasu cytrynowego. Sól ta pełni rolę konserwantu i emulgatora żywności i oznacza się ją symbolem E331. Nazwa cytrynian sodu jest niejednoznaczna, przeważnie odnosi się do cytrynianu trisodowego, jednak może również dotyczyć cytrynianu disodowego oraz monosodowego.

Cytrynian sodu – właściwości i zastosowanie

Cytrynian sodu ma postać białego, bezzapachowego proszku lub bezbarwnych kryształków o lekko kwaśnym smaku. Występuje jako hydrat połączony z wodą. Jest higroskopijny, dzięki czemu łatwo pochłania oraz łączy się z wodą, dlatego należy chronić go przed zawilgoceniem. Jego pH przyjmuje wartości między 7,5 a 9. Dzięki właściwościom E331 wykorzystuje się go  w wielu gałęziach przemysłu.

W medycynie stosowany jest jako:

  • antykoagulant (środek zapobiegający zlepianiu krwinek),
  • lek przeczyszczający,
  • lek łagodzący dolegliwości związane z układem moczowym,
  • środek zmniejszający krzepliwość krwi.
  • w przemyśle kosmetycznym – do regulacji kwasowości.

W przemyśle kosmetycznym – do regulacji kwasowości

W przemyśle spożywczym jako:

  • dodatek smakowy,
  • konserwant,
  • tzw. sekwestrant, czyli substancja tworząca związki chemiczne z jonami metali.

Słoik dżemu

Cytrynian sodu w żywności

Dodatek E331 wpływa na walory smakowe oraz wizualne produktów. Zapobiega brunatnieniu owoców i warzyw czy jełczeniu tłuszczów. Wpływa na aktywność przeciwutleniaczy i utrzymuje odpowiednie pH produktów. Dzięki właściwościom emulgującym nadaje jednolitą konsystencję roztworom niemieszających się cieczy. Dodany do marmolad sprawia, że mają bardziej  żelową konsystencję, natomiast w kwaskowatych napojach gazowanych chroni produkt przed zmianą barwy, smaku i konsystencji.

W jakich produktach spożywczych znajdziemy cytrynian sodu?

Cytrynian sodu możemy znaleźć w szerokiej gamie produktów spożywczych. Dodawany jest między innymi do:

  • dżemów i marmolad,
  • majonezów, musztard, sosów sałatkowych,
  • napojów bezalkoholowych oraz spirytusowych,
  • mleka koziego UHT i zagęszczonego,
  • fermentowanych napojów mlecznych,
  • różnego rodzaju koncentratów,
  • ciast i deserów,
  • dań obiadowych
  • dodatków do potraw,
  • chipsów,
  • sera mozzarella,
  • mięsa,
  • przetworów rybnych,
  • wyrobów garmażeryjnych,
  • konserw,
  • lodów,
  • margaryn,
  • kompotów,
  • pakowanych i nieprzetworzonych owoców i warzyw, również mrożonych.

E331 występuje naturalnie w niektórych owocach cytrusowych, truskawkach czy kiwi.

Szkodliwość cytrynianu sodu

Cytrynian sodu uznany jest za bezpieczną substancję w dawkach stosowanych w przemyśle spożywczym. Nie wchłania się w układzie pokarmowym i jest wydalany z moczem, dzięki czemu nie zalega w naszym organizmie. Sól ta dodawana jest również do produktów przeznaczonych dla niemowląt, co świadczy o jej bezpieczeństwie.

Nadmiar cytrynianu sodu może osłabić lub wzmocnić działanie niektórych leków, wywołać biegunki i wymioty. Leki zawierające cytrynian sodu należy przyjmować po posiłku, popijając je szklanką wody. Osoby uczulone na kwas cytrynowy również powinny unikać produktów z dodatkiem E331. Jednak alergie na cytrynian sodu występują bardzo rzadko, a w przypadku uczulenia pojawić się może wysypka, swędzenie okolic twarzy i oczu oraz zawroty głowy.

Cytrynian sodu, oznaczany symbolem E331, powszechnie stosowany jest w przemyśle medycznym, spożywczym oraz kosmetycznym. Ze względu na jego obecność w wielu produktach spożywczych, trudno go uniknąć. Naturalnie występuje w owocach cytrusowych, truskawkach, jak również w ludzkim organizmie, pełniąc szereg istotnych funkcji. Cytrynian sodu uznany jest za substancję bezpieczną, jednak spożywany w nadmiernych ilościach może osłabić lub wzmocnić działanie niektórych leków. Nie wyznaczono dopuszczalnej dziennej dawki spożycia tej substancji, ale szczególnie powinny na nią uważać osoby z nietolerancją kwasu cytrynowego.

Źródło:

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1129/2011 z dnia 11 listopada 2011 r.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Jak odróżnić muchomora sromotnikowego od kani?

Muchomor sromotnikowy odpowiada za najczęstsze zatrucia grzybami w Polsce. Jest to bardzo niebezpieczny grzyb, który tak jak Pani wspomniała, może…

Zobacz więcej

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Igły do penów z insuliną dla diabetyków

Liczbę bezpłatnych igieł wydawanych do danego rodzaju insuliny określa producent. Ilość ta nigdy nie przekracza 1 igły na 1 pen…

Zobacz więcej

Jak radzić sobie z objawami menopauzy?

Podane przez Panią objawy najprawdopodobniej są związane z menopauzą. W następstwie obniżenia poziomu hormonów płciowych dochodzi m.in. do przyrostu masy…

Zobacz więcej

Pulsoksymetr – jakie wyniki są prawidłowe?

Za prawidłowe wyniki saturacji, czyli poziomu natlenienia hemoglobiny uznaje się przedział od 95 do 99%. Wyniki poniżej 95% mogą świadczyć…

Zobacz więcej

Choroba lokomocyjna u małego dziecka

Niestety nie ma leku ani suplementu, który można podać niemowlęciu cierpiącemu na tę przypadłość. Zachowawczo należy nie przekarmiać dziecka przed…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)