4
24 maja 2019
Ewa Fiedorowicz Autor
Autor
dr
Ewa Fiedorowicz

Czy można się ustrzec przed wirusem dengi?

Przenoszony przez komary wirus dengi to źródło poważnych chorób. Jedną z nich jest gorączka krwotoczna denga, która może doprowadzić nawet do śmierci. Jak chronić się przed wirusem? Kto powinien się zaszczepić?

Przenoszony przez komary wirus dengi to źródło poważnych chorób. Jedną z nich jest gorączka krwotoczna denga, która może doprowadzić nawet do śmierci. Jak chronić się przed wirusem? Kto powinien się zaszczepić?

Profilaktyka w zakażeniu wirusem dengi

Przechorowanie dengi daje trwałą odporność, ale tylko wyłącznie na serotyp wirusa, który spowodował dolegliwości. W związku z tym nie można wykluczyć, że pacjent nie zachoruje w przyszłości na dengę spowodowaną innym serotypem.

Profilaktyka powinna więc obejmować działania zachowawcze. Zalecane jest:

  • niszczenie ognisk masowego występowania komarów,
  • stosowanie osobistych środków odstraszających insekty,
  • noszenie odzieży ochronnej i nakrycia głowy,
  • montowanie moskitier w oknach,
  • unikanie przebywania na terenach mokrych i wilgotnych.
Szczepienia ochronne przed wirusem dengi

Ochrona przed komarami

W przypadku potwierdzonej infekcji należy odseparować chorych, by zminimalizować ryzyko wystąpienia epidemii.

Szczepionka przeciwko wirusowi dengi jest już dostępna!

Po wielu latach badań laboratoryjnych i testów klinicznych w marcu 2016 r. zarejestrowano w Meksyku, Brazylii, Salwadorze i na Filipinach pierwszą szczepionkę przeciwko flawiwirusom wywołującym dengę. Preparat podano tysiącom osób zamieszkującym tereny endemiczne, jednak szybko przerwano tę procedurę ze względu na liczne powikłania, a nawet zgony. Badania nad szczepionką wznowiono, czego efektem było jej ponowne dopuszczenie do obrotu przez Komisję Europejską na przełomie 2018/2019 roku. Zmodyfikowano wówczas zalecenia podawania szczepionki, a preparat został pozytywnie zaopiniowany przez Europejską Agencję Leków (ang. European Medicines Agency, EMA), z jasno zdefiniowaną grupą docelową. Według EMA szczepionka może być zaaplikowana osobom w wieku od 9 do 45 lat z udokumentowanym wcześniejszym zakażeniem wirusem dengi. Co ważne, osoby te powinny przebywać na stałe na terenach endemicznego występowania choroby.

Odradza się natomiast szczepienia ludzi, którzy tylko czasowo (np. turystycznie) znajdują się w rejonach naturalnego występowania wirusa dengi. Szczepienie nie jest też zalecane osobom mieszkającym na obszarach, w których nie występują regularnie zakażenia tym wirusem ani nie powinno być stosowane w związku z ogniskami zachorowań na gorączkę denga w obszarach nieendemicznych.

Preparaty chroniące przed komarami

Pamiętajmy, że szczepionkę można stosować tylko z oficjalnymi zaleceniami!

Celem podania preparatu jest pobudzenie naturalnych mechanizmów obronnych organizmu do produkcji przeciwciał, które pomogą w ochronie przed wirusami wywołującymi dengę. Dostępna szczepionka zawiera 4 osłabione (atenuowane) serotypy wirusa. Może być wstrzyknięta podskórnie – nigdy do naczynia krwionośnego. Według oficjalnych zaleceń preparat nie może być stosowany jeśli:

  • występuje uczulenie na składniki szczepionki,
  • układ immunologiczny pacjenta jest osłabiony (np. zarażenie HIV, wady genetyczne),
  • pacjent przyjmuje lek wpływający na układ immunologiczny (np. kortykosteroidy w wysokich dawkach lub chemioterapię),
  • kobieta jest w ciąży lub karmi piersią,
  • dana osoba nie była nigdy przed szczepieniem zakażona wirusem dengi (należy zatem sprawdzić i potwierdzić, czy pacjent kiedykolwiek w przeszłości przeszedł zakażenie).

Dopuszczona do obrotu szczepionka ma postać proszku, który należy rozpuścić bezpośrednio przed iniekcją w 0,4% roztworze chlorku sodu (dołączony do opakowania). Podczas iniekcji zalecana jest ostrożność w aspekcie kontaktu z czynnikami dezynfekującymi, które mogą inaktywować szczepionkowy wirus dengi. Preparatu nie wolno łączyć z innymi produktami leczniczymi w tej samej strzykawce. Warto zaznaczyć, że wirusy stosowane w szczepionce są wytwarzane metodą rekombinacji DNA, dlatego uważane są za czynniki zmodyfikowane genetycznie (GMO).

W zalecanym schemacie szczepienia należy podać łącznie 3 dawki preparatu, przy czym między każdym wstrzyknięciem trzeba odczekać 6 miesięcy. Przed wykonaniem szczepienia należy poinformować personel medyczny o następujących czynnikach:

  • pacjent ma gorączkę lub ostrą chorobę,
  • pacjent przechodzi terapię immunoglobulinami lub produktami krwiopochodnymi zawierającymi immunoglobuliny (wtedy szczepienie powinno być wykonane po czasie od 6 tygodni do 3 miesięcy po zakończeniu leczenia),
  • o występowaniu jakichkolwiek problemów zdrowotnych po otrzymaniu innych szczepionek,
  • o przyjmowaniu leków wpływających na naturalne mechanizmy obronne organizmu lub o stosowaniu chemioterapii (wtedy szczepienie powinno być wykonane po upływie co najmniej 4 tygodni po zakończeniu leczenia)
  • o incydentach omdleń spowodowanych wstrzyknięciami.

Ważną informacją jest też fakt, że szczepionka może wywierać niewielki wpływ na prowadzenie pojazdów lub obsługę maszyn, co należy uwzględnić w swojej aktywności po podaniu preparatu.

Jak każdy lek, szczepionka przeciwko wirusowi dengi może wywoływać działania niepożądane, takie jak bóle mięśniowe, gorączka, wysypka czy zawroty głowy. Wszelkie objawy i dolegliwości należy bezzwłocznie zgłosić lekarzowi. Szczegółowe dane na temat szczepionki znajdują się na oficjalnej stronie internetowej Europejskiej Agencji Leków. Pamiętajmy jednak, że samo szczepienie nie gwarantuje jeszcze całkowitego bezpieczeństwa. Konieczne jest stosowanie wspomagających działań profilaktycznych, polegające chociażby na dalszym stosowaniu środków chroniących przed ukąszeniami komarów.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Ujemne Rh u kobiety w ciąży

Ujemny czynnik Rh u matki powoduje, że jej organizm uznaje taki czynnik jako obcy, a jej układ odpornościowy będzie atakował…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Czy to może być zapalenie pęcherza?

Podejrzenie zapalenia pęcherza można wysnuć na podstawie towarzyszących mu często objawów. Są to: ból przy oddawaniu moczu, ból w okolicy…

Zobacz więcej

Poradnik Gemini Autor

Poradnik Gemini

Czy opryszczkę można wyleczyć?

Niestety wirus opryszczki pozostaje w organizmie przez całe życie. Objawy nawracają i są przerywane okresem latencji, czyli utajenia. Wirus HSV…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Jakie badania wykonać przy podejrzeniu celiakii?

Powinna Pani rozpocząć od wizyty u lekarza rodzinnego. Jeśli istnieje podejrzenie celiakii, konieczne będzie skierowanie do poradni gastroenterologicznej. Najczęściej diagnostyka…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Norma stężenia testosteronu we krwi u dorosłych

Stężenie testosteronu zmienia się dynamicznie. U mężczyzn granice norm to 270-1070 ng/dL ze średnim poziomem ok. 700ng/dL. U kobiet stężenia są zdecydowanie…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Ciąża a grupa krwi

Różne grupy krwi rodziców dziecka mogą skutkować konfliktem serologicznym między matką a płodem. W celu zapobiegnięcia takiej sytuacji sprawdza się…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Normy PSA we krwi

Uznaje się, że:  stężenie 0-2,5ng/ml to bezpieczny poziom, 2,6-4,0 ng/ml to poziom bezpieczny dla większości mężczyzn, jednak należy porozmawiać z…

Zobacz więcej

Natika Karolak Autor

Natika Karolak

mgr farm.

Suplementacja witaminy D w ciąży

Jak najbardziej, suplementacja witaminą D u kobiet w ciąży, jak i matek karmiących piersią jest bardzo ważna. Ilość witaminy D…

Zobacz więcej

Dołącz do wspólnej dyskusji
Czytaj także
02 listopada 2020 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
22 października 2020 dr Ewa Fiedorowicz
20 października 2020 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
13 października 2020 Agnieszka Żurawska
31 sierpnia 2020 mgr farm. Karolina Kochańska
30 lipca 2020 mgr farm. Natika Karolak
20 lipca 2020 Rafał Suchodolski
16 lipca 2020 dr Ewa Fiedorowicz
15 lipca 2020 mgr farm. Marta Junowicz
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)