3
01 kwietnia 2021

Fluoryzacja – wsparcie w walce z próchnicą!

Kiedy myślimy o higienie jamy ustnej, w naszych głowach rysuje się obraz szczoteczki i pasty do zębów. Bardziej “zaawansowani” do tego podstawowego zestawu dodadzą jeszcze płukankę, a osoby ze stałymi aparatami ortodontycznymi dodatkowo nici dentystyczne i/lub szczoteczki międzyzębowe. Niestety o fluoryzacji, czyli sposobie na dodatkową ochronę przed próchnicą, pamiętają nieliczni. 

Fluoryzacja to zabieg polegający na aplikacji produktu o dużej zawartości fluoru, tzw. produktów wysokofluorkowych, na powierzchnię zębów. Dostarcza do szkliwa duże dawki fluoru – składnika uznanego za złoty standard w profilaktyce próchnicy i zalecanego przez organizacje dentystyczne oraz pediatryczne na całym świecie. Wzmacnia zęby, zwiększając odporność szkliwa na atak kwasów, ogranicza rozwój bakterii próchnicotwórczych i ich wpływ na powstanie i rozwój choroby, hamuje demineralizację, wspomaga i przyspiesza remineralizację. Dodatkowo tworzy na powierzchni zębów barierę, utrudniając tym samym utworzenie i przyleganie bakteryjnej płytki nazębnej. Badania wskazują, że każde 1000 ppm fluoru w produkcie to redukcja próchnicy o 12,7% [3]. 

Stomatolodzy zwracają szczególną uwagę na rolę fluoryzacji w najmłodszej grupie pacjentów, czyli u dzieci powyżej 6 roku życia. Zęby mleczne, których szkliwo jest słabiej zmineralizowane niż szkliwo osób dorosłych, łatwiej ulega zniszczeniu pod wpływem działania kwaśnego środowiska jamy ustnej. Nie należy jednak zapominać również o zapewnieniu odpowiedniego poziomu fluoru w szkliwie zębów młodzieży i dorosłych.  

Profesjonalna profilaktyka fluorkowa 

Profesjonalny zabieg fluoryzacji wykonuje lekarz dentysta w gabinecie stomatologicznym. Aplikuje on za pomocą specjalnych, jednorazowych łyżek lub pędzelka odpowiedni produkt na dokładnie oczyszczoną wcześniej powierzchnię zębów. Do dyspozycji ma dedykowane do tego celu żele, lakiery lub pianki. Zabieg profesjonalnej fluoryzacji powinien być powtarzany, a jego częstotliwość dostosowana do wieku i poziomu ryzyka rozwoju próchnicy danego pacjenta. Przy umiarkowanym ryzyku próchnicy  żele, pianki lub lakiery powinny być aplikowane 2 razy w roku, przy wysokim – 4 razy w roku [1]. 

Fluoryzacja w szkole 

Zabieg fluoryzacji może zostać przeprowadzony także w szkole. Warunkiem jest obecność odpowiedniego personelu medycznego i pisemna zgoda rodziców na przeprowadzenie fluoryzacji w szkole. Zgodnie z zapisem Ustawy z 12 kwietnia 2019 r. o opiece zdrowotnej nad uczniami każdemu uczniowi szkoły podstawowej i średniej przysługuje możliwość skorzystania z opieki pielęgniarki i stomatologa [2]. Opieka zdrowotna nad uczniami realizowana w szkole obejmuje profilaktyczną opiekę zdrowotną, promocję zdrowia oraz opiekę stomatologiczną. Jeśli w szkole nie ma gabinetu profilaktyki zdrowotnej, wówczas uczeń kierowany jest do Poradni Podstawowej Opieki Zdrowotnej, z którą szkoła ma podpisaną umowę. 

Wzmocniona profilaktyka fluorkowa w domu 

Fluoryzacja specjalnie dobranym przez stomatologa produktem powinna  być kontynuowana w domu. Jest to ważny element długoterminowej ochrony przed próchnicą. Regularna fluoryzacja w domu, jako skuteczna metoda remineralizacji próchnicy początkowej, jest rekomendowana dla osób z niskim i umiarkowanym ryzykiem rozwoju próchnicy, aby chronić ich przed tą chorobą. Zalecana jest także do intensywnej profilaktyki próchnicy osobom szczególnie narażonym na próchnicę, czyli pacjentom z wysokim ryzykiem próchnicy, pacjentom z aparatami ortodontycznymi, mostami lub częściowymi protezami.  

Z uwagi na wysokie stężenie fluoru w produkcie należy zawsze przestrzegać zaleceń lekarza i producenta w zakresie częstotliwości stosowania oraz wieku pacjenta, dla którego dany produkt jest przeznaczony. Produktem stosowanym we wzmocnionej profilaktyce fluorkowej może być np. żel o zawartości 12500 ppm fluoru, którym  należy szczotkować zęby 1 raz w tygodniu (zamiast dotychczas stosowaną pastą). Ten produkt rekomendowany jest dla wszystkich pacjentów powyżej 6 roku życia.  

Stres i siedzący tryb życia sprzyja zaniedbaniom dietetycznym. Nieregularne, bogate w cukry posiłki, podjadanie i brak odpowiedniej higieny jamy ustnej, a także odkładanie kontrolnych wizyt stomatologicznych sprzyja rozwojowi próchnicy. Warto więc wzmocnić działania przeciw próchnicy już dziś, aby cieszyć się zdrowym uśmiechem jak najdłużej. 

Źródła: 

  • [1] U. Kaczmarek, T. Jackowska, M. Mielnik-Błaszczak, A. Jurczak, D. Olczak-Kowalczyk, Indywidualna profilaktyka fluorkowa u dzieci i młodzieży – rekomendacje polskich ekspertów; Nowa Stomatol 2019: 24(2): 70-85 
  • [2] Ustawa z dnia 12 kwietnia 2019 r. o opiece zdrowotnej nad uczniami, Dz. U. 2019 poz. 1078 
  • [3] Tavss i wsp. Am J Dent. 2003: 16(6) 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Osad na języku oraz nieprzyjemny zapach z ust - jak temu zaradzić?

Biało-żółty osad na języku oraz nieprzyjemny zapach z ust mogą świadczyć o wielu dolegliwościach. Najczęstszą przyczyną jest nieprawidłowa higiena jamy…

Zobacz więcej

Czy dziecko może używać szczoteczki elektrycznej dla dorosłych?

Szczoteczki elektryczne dla dorosłych i dzieci różnią się od siebie głównie wielkością i długością końcówki. Szczoteczki elektryczne dla dzieci są…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)