Laryngologia

Sortuj wg

Choroby laryngologiczne – porady, rodzaje, badania, objawy, leczenie, profilaktyka

Laryngologia (otolaryngologia) jest obszerną dziedziną medycyny, która wbrew pozorom nie obejmuje tylko leczenia uszu i gardła. W pełnym zakresie zajmuje się również chorobami nosa, zatok przynosowych, krtani, jamy ustnej, a także schorzeniami szyi, twarzoczaszki, zaburzeniami głosu, słuchu i zmysłu równowagi.  Czytaj więcej...
Masz pytanie, szukasz porady?
Zapytaj Farmaceutę
Jeśli szukasz darmowej porady w zakresie zdrowia oraz przyjmowania leków lub suplementów diety chętnie odpowiemy na Twoje pytanie.
W czym mogę pomóc?
Zapytaj Farmaceutę

Choroby laryngologiczne – czym są? 

Choroby laryngologiczne obejmują wiele narządów ciała człowieka. Mogą objawiać się w formie niedrożności, stanów zapalnych, nowotworów, urazów, złamań, krwawień, nieżytu (np. katar), alergii, przewlekłych stanów zapalnych, a także zaburzeń w funkcjonowaniu, np. problemów z wydzielaniem śliny. Do najczęstszych chorób laryngologicznych zalicza się: 

  • zapalenie zatok, 
  • zapalenie krtani, 
  • anginę, 
  • zapalenie ucha wewnętrznego, 
  • katar, 
  • kaszel, 
  • infekcje górnych dróg oddechowych, 
  • krwawienie z nosa, 
  • niedosłuchy, 
  • szumy uszne. 

Większość chorób laryngologicznych można wyleczyć, stosując farmakoterapię. Zdarzają się jednak poważniejsze przypadki wymagające leczenia operacyjnego i szerokiej diagnostyki. Choroby te dotykają każdego, niezależnie od wieku. 

Jakie są przyczyny chorób laryngologicznych? 

Choroby laryngologiczne są pojęciem dość ogólnym, dlatego też mogą się wiązać z wieloma przyczynami, w zależności od zajętej struktury. Do głównych przyczyn chorób laryngologicznych zalicza się: 

  • w przypadku chorób uszu – wąski przewód słuchowy, nieprawidłowy sposób usuwania woskowiny, kąpiele w brudnych zbiornikach wodnych, alergie, mikrourazy, choroby dermatologiczne, przebieg innych chorób (np. paciorkowca), grzybice, długotrwałe leczenie uszu antybiotykami lub sterydami, urazy, odmrożenia, ciała obce w uchu i przewodzie słuchowym, ostry nieżyt górnych dróg oddechowych, wirusy, bakterie, choroby zakaźne, nadmierne formowanie się tkanki kostnej w obrębie błędnika kostnego (prowadzi to do otosklerozy), przewlekłe zmiany zapalne w uchu środkowym, stany pooperacyjne, przyczyny związane z wiekiem (np. niedosłuch), urazy akustyczne, powikłania po innych chorobach, 
  • w przypadku chorób nosa i zatok – urazy, złamania, nadciśnienie, zatrucia, choroby krwi, odmrożenia, nieżyt nosa, alergie, drażniące związki chemiczne, przewlekłe stosowanie kropli do nosa, nadużywanie alkoholu, złe warunki termiczne w pomieszczeniach, zakażenia bakteryjne, wirusowe i grzybicze, próchnica zębów,  
  • w przypadku jamy ustnej i ślinianek – stany zapalne, urazy, kamień nazębny, nowotwory, kamica, zapalenie błon śluzowych, choroby przełyku, ropnie, nacieki, zatrucia, leki (np. psychotropowe), zła higiena jamy ustnej, choroby dziąseł, choroby przyzębia, zapalenia zatok, obecność chorób zakaźnych, niedobory witamin, cukrzyca, anemia, nieprawidłowe dopasowanie protezy, zakażenia, wirusy, choroby ogólnoustrojowe, alergie, zapalenia dziąseł, 
  • w przypadku chorób gardła – choroby zakaźne, wirusy, bakterie, spożywanie zimnych lub gorących, a także ostrych potraw, choroby nosa i zatok, stany zapalne błon śluzowych, angina, paciorkowiec, przerost migdałków, powikłania po anginie, ropnie węzłów chłonnych,  
  • w przypadku chorób krtani – wirusy, bakterie, grzyby, czynniki drażniące (np. alkohol, palenie tytoniu), suche powietrze, czynniki zawodowe, zanieczyszczone środowisko, jako choroba wtórna do gruźlicy płuc, choroby metaboliczne, refluks, wysiłek głosowy, zmiany powstające na skutek np. ostrych zapaleń, zwiększone ciśnienie wewnątrzkrtaniowe, urazy i zapalenia (mogą wywołać ziarniniaki). 
  • Choroby laryngologiczne – rodzaje 
  • Choroby laryngologiczne można podzielić na kilka ogólnych podgrup: 
  • choroby uszu – mogą dotyczyć zarówno ucha zewnętrznego, jak i wewnętrznego; zaliczamy tutaj różę małżowiny, zapalenie zewnętrznego przewodu słuchowego, krwiaki małżowiny, odmrożenia, obecność ciał obcych w przewodzie słuchowym, nieżytowe zapalenie trąbki słuchowej, ostre zapalenie ucha środkowego, przewlekłe zapalenie ucha środkowego, zapalenia grzybicze, otoskleroza, zapalenie błędnika, choroba Meniere’a, niedosłuch, urazy, powikłania usznopochodne wewnątrzczaszkowe (np. po zapaleniu opon mózgowych, ropniu zewnątrzoponowym, ropniu mózgu itd.),  
  • choroby nosa i zatok – do tej grupy należą ciała obce w nosie, urazy nosa i zatok, niedrożność nosa, złamania, krwawienia z nosa, czyraki przedsionka nosa, odmrożenia, ostry nieżyt nosa, katar sienny, alergiczny nieżyt nosa, naczynioruchowy nieżyt nosa, przewlekły prosty nieżyt nosa, przewlekły przerostowy nieżyt nosa, przewlekły zanikowy nieżyt nosa, zapalenie zatok (szczękowych, sitowych, czołowych), polipy,  
  • choroby jamy ustnej i ślinianek – choroby jamy ustnej i zatok w przebiegu innych chorób (np. zakaźnych, chorób krwi i układu krążenia itp.), zapalenie kącików ust, afty, zapalenie języka, język geograficzny, język pofałdowany, język włochaty, zapalenie jamy ustnej, wysiękowe zapalenie jamy ustnej, zanikowe zapalenie jamy ustnej, ropne podśluzówkowe zapalenie jamy ustnej, alergie jamy ustnej, choroby przyzębia, zapalenie dziąseł, wrzodziejące zapalenie dziąseł, rozrostowe zapalenie dziąseł, zapalenie przyzębia, zaburzenia czynności stawów skroniowo-żuchwowych (zespół Costena), zapalenie ślinianek, kamica ślinianek, sialopatie (nienowotworowe powiększenie ślinianek, np. zespół Sjogrena),  
  • choroby gardła – ostre zapalenie błony śluzowej gardła, przewlekłe zapalenie błony śluzowej gardła, ostre zapalenie migdałków, przewlekłe zapalenie migdałków, przerost migdałka gardłowego, angina, angina Plauta-Vincenta, naciek i ropień okołomigdałkowy, ropnie, zmiany w gardle w przebiegu innych chorób (np. mononukleozy zakaźnej, błonicy, szkarlatyny, odry), urazy, obecność ciała obcego w gardle, oparzenia,  
  • choroby krtani – ostre lub przewlekłe zapalenie krtani, ostre zapalenie nagłośni, podgłośniowe ostre zapalenie krtani, przewlekłe zapalenie krtani swoiste, grzybicze zapalenie krtani, zapalenia odrefluksowe, guzy nienowotworowe, guzki głosowe, polipy, obrzęk Reinkego, torbiele, laryngocele, ziarniniaki,  
  • nowotwory – łagodne i złośliwe: brodawczaki, kostniaki, naczyniaki, nowotwory nabłonkowe, chłoniaki, stany przedrakowe, rogowiaki, włókniaki, gruczolaki, 
  • grzybice. 

Choroby laryngologiczne – objawy 

  • W przypadku chorób uszu – silny ból ucha, ból nasilający się, upośledzenie słuchu, bóle towarzyszące podczas spożywania posiłku lub przy dotyku, wycieki surowicze, złogi w przewodzie słuchowym, podwyższona temperatura, złe samopoczucie, uczucie swędzenia (np. w przypadku grzybicy), wydzielina, zniekształcenia małżowiny (np. przy krwiakach), uczucie zalegania w przewodzie słuchowym, szumy uszne, zatkanie ucha, zawroty głowy, oczopląs (w przypadku zapalenia błędnika), wymioty, nudności. 
  • W przypadku chorób nosa i zatok – krwotok, uczucie zatkanego nosa, brak możliwości oddychania przez nos, gęsta wydzielina (ropno-śluzowa), senność, złe samopoczucie. 
  • W przypadku chorób jamy ustnej i ślinianek – uczucie suchości, zwiększone wydzielanie śliny, zaburzenia smaku, zespół piekących ust (stomatodynia), cuchnięcie z ust, szczękościsk, afty, zaczerwienienie języka, uczucie pieczenia, ból, bladoróżowo lub mocno czerwone błony śluzowe, opuchlizna języka, trudności w mówieniu, zaczerwienione dziąsła, obecność krwi podczas mycia zębów, bolesność dziąseł, opuchlizna,  
  • W przypadku chorób gardła – ból gardła, trudności w przełykaniu, ból podczas przełykania, złe samopoczucie, bóle głowy, dreszcze, wysoka temperatura, nieprzyjemny zapach z ust. 
  • W przypadku chorób krtani – zmiany głosu, bóle gardła i krtani, kaszel, uczucie suchości w gardle, uczucie przeszkody w gardle, duszności, gorączka, chrypka, trudności w połykaniu, uczucie osłabienia, zgaga, nudności, kwaśne odbicia, pochrząkiwanie, załamywanie się głosu, męczliwość głosu. 
  • W przypadku nowotworów – bóle gardła i języka, obrzęki, wyczuwalne guzy, zmiana asymetrii twarzy, głowy i szyi, zmiany głosu, długo utrzymująca się chrypka, krwotoki. 

Warto zaznaczyć, że większość chorób laryngologicznych łączy się ze sobą, co można zaobserwować choćby w przypadku przeziębień. Boli nas wtedy gardło, mamy katar, wysoką temperaturę czy zatkany nos.  

Jak wygląda leczenie chorób laryngologicznych? 

Leczenie chorób laryngologicznych uzależnione jest przede wszystkim od diagnozy. W przypadku łagodnych chorób zazwyczaj stosuje się leczenie miejscowe i ogólne. Lekarz przepisuje antybiotyki i inną farmakoterapię (np. leki przeciwbólowe, przeciwgorączkowe), leki na alergię, zaleca picie ziół, przyjmowanie witamin, ograniczenie używek, dbanie o głos (odpoczynek głosowy), ogólny odpoczynek, płukanie gardła i przyjmowanie dużych ilości płynów. W przypadku braku efektów leczenia podstawowego konieczne jest przeprowadzenie zabiegów chirurgicznych, np. przy przewlekłym zapaleniu ucha środkowego. W przypadku przewlekłych krwawień usuwa się zalegające skrzepy i stosuje tamponadę, koagulację, czasem ostrzykiwanie tkanek. Ponadto w zależności od schorzenia wykonuje się: 

  • nacięcie ropni,  
  • wycięcie migdałków, 
  • inhalacje, 
  • operacje. 

Czy choroby laryngologiczna da się wyleczyć? 

Większość chorób laryngologicznych można skutecznie leczyć. Ważne jest jednak jak najszybsze zgłoszenie się do specjalisty, zwłaszcza w poważnych przypadkach, aby jak najwcześniej móc wdrożyć odpowiednie leczenie. W przypadku nowotworów, szczególnie złośliwych, największą rolę odgrywa czas! 

Chorób laryngologicznych – profilaktyka 

Części chorób laryngologicznych można zapobiec, stosując proste zabiegi profilaktyczne. Są to m.in.:  

  • rezygnacja z używek (papierosy, alkohol), 
  • dbanie o odporność organizmu, 
  • dobre odżywianie, 
  • przyjmowanie witamin, 
  • higiena głosu, 
  • higiena jamy ustnej – dokładne mycie zębów, regularne wizyty u stomatologa, 
  • wykonywanie ogólnych badań profilaktycznych, 
  • mniejszy wysiłek głosowy, 
  • czyszczenie uszu za pomocą produktów do tego przeznaczonych. 

Źródła: 

  • pod red. B. Latkowskiego, Otolaryngologia, PZWL, 2017. 
  • pod red. W. Szyftera, Laryngologia – wybrane zagadnienia z patologii jamy ustnej, gardła, krtani i okolic, TerMedia 2016. 
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)