16
26 sierpnia 2020

Leczenie boreliozy – jakie zioła mogą pomóc?

Poza preparatami przepisanymi przez lekarza leczenie boreliozy mogą wspomóc zioła takie jak szczeć pospolita, lebiodka pospolita, koci pazur, kolcorośl lecznicza, czystek kreteński, brodziuszka wiechowata, traganek błoniasty czy rdestowiec japoński. W walce z boreliozą pomóc może również czosnek. 

Borelioza to choroba bakteryjna wywoływana w Polsce głównie przez Borrelia burgdofrei, a także B. garinii i B. afzelii. Wektorem tej bakterii i źródłem zakażenia są kleszcze. Najbardziej niebezpieczne jest ugryzienie przez najmniejsze osobniki, tzw. nimfy.  

Borelioza jest trudna w diagnostyce, a nieleczona może skutkować również odpowiedzią autoimmunologiczną organizmu. W zależności od postaci, nasilenia objawów i stopnia zajęcia organów wewnętrznych może wymagać specjalistycznego leczenia, m.in. antybiotykami i lekami o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym. Ze względu na możliwość zajęcia przez boreliozę wielu narządów (w tym układu nerwowego), stosowanie leków może być żmudne i długotrwałe. 

Aby leczenie było skuteczne, należy bezwzględnie stosować się do zaleceń lekarza, zarówno pod względem długości, jak i regularności przyjmowania leków. Wspomóc terapię, po uzgodnieniu z lekarzem, mogą również zioła dostępne bez recepty. Zawierają one antyoksydanty podnoszące ogólną odporność organizmu i wspierające go w walce z chorobą. 

Zioła na boreliozę 

Szczeć pospolita Dipsacus fullonum L. 

Dzięki zawartości fenolokwasów, flawonoidów, alkaloidów, triterpenów i saponin może działać bakteriobójczo, przeciwzapalnie i przeciwreumatycznie. Nie ma potwierdzonej klinicznie skuteczności, ale w medycynie ludowej jej liść i korzeń są tradycyjnie stosowane jako środek przeciwreumatyczny, przeciw dnie moczanowej, w chorobach związanych ze stanami zapalnymi mięśni i stawów

Lebiodka pospolita Origanum vulgare L. 

Ziele lebiodki (oregano) jest źródłem olejku eterycznego o dużej zawartości kwasów fenolowych (karwakrol, tymol, eugenol), a także innych składników: alfa- i beta-pinenu, p-cymeu, terpinenu, flawonodów. Ma działanie antyseptyczne; aktywność wykazuje wobec bakterii takich jak E.coli, P.aeruginosa, S.aureus, M.luteus. Lebiodka podejrzewana jest również o właściwości żółciopędne i wykrztuśne. 

Przyjmując leki przeciwcukrzycowe i przeciwkrzepliwe, należy zachować ostrożność podczas stosowania olejku z oregano. 

Czepota puszysta, koci pazur (vilcacora) Uncaria tomentosa Willd. 

To kolczaste pnącze tradycyjnie stosowane w medycynie ludowej jako środek na raka i reumatyzm. Za działanie to miały odpowiadać zawarte w roślinie związki fenolowe (m.in. kwasy hydroksybenzoesowe, kwasy hydroksycynamonowe). Dzięki zawartości garbników katechinowych i alkaloidów odksyindolowych korzeń czepoty wpływa korzystnie na układ immunologiczny, działając również przeciwzapalnie.

 Surowiec może powodować zaparcia i wzrost kwasu moczowego we krwi, a także, spożywany w nadmiernych ilościach, wywołać efekt uspokajający. 

Kolcorośl lecznicza Smilax regelii KILL. 

Roślina ta, dzięki zawartości saponin steroidowych, stosowana jest w przewlekłych chorobach skórnych o podłożu zapalnym, najczęściej w łuszczycy. Działanie immunomodulujące nie zostało do końca poznane.  

Kolcorośl może powodować podrażnienia żołądka, a stosowana większych ilościach – uszkodzenia nerek. Może również mieć wpływ na wchłanianie leków. 

Rdestowiec (rdest) japoński (ostrokończysty) Polygonum cuspidatum, Reynoutria japonica 

Jego głównym składnikiem czynnym jest resweratrol – polifenol o dużym potencjale przeciwutleniającym. Zmniejsza stan zapalny, opóźnia starzenie i działa antynowotworowo. 

Czystek kreteński Cistus creticus L.  

Składniki olejku eterycznego tej rośliny wykazują działanie antyseptyczne i przeciwzapalne. Przyjęło się, że czystek działa korzystnie w infekcjach sezonowych górnych dróg oddechowych. 

Brodziuszka wiechowata Andrographis paniculata 

W tradycyjnej medycynie chińskiej jej liście były stosowane jako środek przeciwzapalny, przeciwpasożytniczy i antyseptyczny. 

Traganek błoniasty Astragalus propinquus, syn. A. membranaceus 

W tradycyjnej medycynie chińskiej stosowany jako immunostymulant, o działaniu również przeciwzapalnym, przeciwcukrzycowym i neuroprotekcyjnym.  

Działanie hamujące wobec bakterii B.burgdofrei wykazał również: 

  • orzech czarny (Juglans regia), 
  • piołun słodki (Artemisia annua). 

Do produktów podnoszących odporność, mogących wspierać walkę z boreliozą, należy też czosnek. Dzięki swoim właściwościom antyseptycznym, przeciwzapalnym i wspierającym odporność jest składnikiem niektórych suplementów diety, stosowanych pomocniczo w leczeniu tej choroby. 

We wspomaganiu leczenia boreliozy stosuje się również różne schematy, oparte na połączeniu odpowiednich preparatów ziołowych, opracowane przez fitoterapetów i osoby związane z ziołolecznictwem. Najpopularniejszy to Protokół Buhnera, który opracował amerykański zielarz Stephen Harrod Buhner. Podstawowy skład protokołu opiera się na trzech ziołach (mogących występować w formie sproszkowanej, nalewki, ziół sypkich, ekstraktu itp.): 

  • rdest japoński, 
  • vilcacora (koci pazur), 
  • brodziuszka wiechowata. 

Innymi ziołowymi schematami leczenia są Protokoły liposomalne Jana Oruby, a także nieco zapomniany już Protokół Cowdena. 

Borelioza jest poważną chorobą bakteryjną, która nieleczona lub nieprawidłowo leczona może prowadzić m.in. do przewlekłego zapalenia stawów lub uszkodzeń neurologicznych. Dlatego trzeba pamiętać, że stosowanie preparatów ziołowych nie należy w medycynie opartej na faktach (Evidence-Based Medicine, EBM) do standardowego postępowania w leczeniu tej choroby i ma na celu działanie wspomagające, zawsze w porozumieniu z lekarzem. 

Źródła: 

  • aktualne wytyczne leczenia boreliozy z Lyme http://www.pteilchz.org.pl/wp-content/uploads/2018/11/borelioza_z_lyme_2018.pdf. 
  • Serrano A, Ros G, Nieto G. Bioactive Compounds and Extracts from Traditional Herbs and Their Potential Anti-Inflammatory Health Effects. Medicines (Basel). 2018 Sep; 5(3): 76. 
  • Hickl J, Argyropoulou A, SakavitsiI ME, Halabalaki M, Al-Ahmad A, Hellwig E. Aligiannis N, Skaltsounis AL. Wittmer A, Vach K, KarygianniI L. Mediterranean herb extracts inhibit microbial growth of representative oral microorganisms and biofilm formation of Streptococcus mutans PLoS One 2018 Dec 12;13(12):e0207574. 
  • Feng J, Leone J,  Schweig S, Zhang Y. Evaluation of Natural and Botanical Medicines for Activity Against Growing and Non-growing Forms of B. burgdorferi Front Med (Lausanne). 2020; 7: 6. 
  • Valerio LG Jr, Gonzales GF, Toxicological aspects of the South American herbs cat’s claw (Uncaria tomentosa) and Maca (Lepidium meyenii): a critical synopsis. Toxicol Rev 2005;24(1):11-35. 
  • Astragalus membranaceus. Monograph Altern Med Rev 2003 Feb;8(1):72-7.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Ostropest i inne zioła

Ostropestu nie powinno zalewać się wrzątkiem ze względu na degradację związków czynnych. W zasadzie żadnych ziół nie powinno się zalewać…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Czytaj także
22 października 2021 Natalia Górska
20 października 2021 mgr Anna Dulska
18 października 2021 Natalia Górska
18 października 2021 Natalia Górska
23 września 2021 mgr farm. Magdalena Fuszara
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)