6
15 listopada 2018

Movember – zapuść wąsy dla jaj

Nadszedł listopad, czyli deszcz, szarówka, długie wieczory czy jesienne depresje. Listopad to także Movember, czyli akcja mająca na celu wzrost świadomości na temat chorób dotykających mężczyzn. Media zalewają zdjęcia celebrytów z wąsem, który niezmiennie kojarzony jest z atrybutem męskości, dając przyczynek do dyskusji o raku prostaty czy dużo rzadszym raku jądra.

Rak jądra – kogo dotyczy ten problem?

Każdego roku w Polsce na nowotwór jądra zachoruje ok. 1000 mężczyzn – to niespełna 2% zachorowań na wszystkie nowotwory złośliwe wśród mężczyzn. Wydaje się, że to niedużo, jednak rak jądra dotyka głównie ludzi młodych, w grupie 20-45 lat i stanowi jedną czwartą zachorowań. Szczególnie predysponowani będą mężczyźni, u których w rodzinie stwierdzano raka jądra, ci z przebytym wcześniej nowotworem oraz tacy, u których wystąpiło wnętrostwo, czyli niezstąpienie jąder do moszny. Wcześnie wykryty rak jądra dobrze rokuje i daje dużą szansę na powrót do zdrowia. Dlatego ważne jest, aby samodzielnie badać jądra i zwracać uwagę na wszelkie zmiany. Jądra są narządem parzystym – to męskie gonady płciowe położone w worku mosznowym. Odgrywają one istotną rolę w męskim układzie rozrodczym, odpowiadając za produkcję spermy, a także testosteronu. Bardzo ważna w tym przypadku jest świadomość własnego ciała i wyczulenie na to, co może być odstępstwem od normy. Co więc powinno nas zmartwić?

Niepokojące objawy w okolicach jąder

Każdy mężczyzna powinien zainteresować się swoim stanem zdrowia, jeśli tylko zaczyna odczuwać ból w okolicy jąder, czasem promieniujący w okolice pleców. Jądra są łatwo wyczuwalne przez mosznę, dlatego należy też zwrócić uwagę na każdą zmianę kształtu czy powierzchni jądra. O rozwijającym się nowotworze mogą świadczyć:

  • zgrubienie, guzek na ścianie jądra,
  • większa niż zwykle twardość jądra,
  • uczucie dyskomfortu lub ból,
  • obrzęk, bądź niebolesne powiększenie się jądra,
  • znacząca różnica w wyglądzie obu jąder (jeśli nie występowała wcześniej).

Jeśli zauważysz u siebie któryś z powyższych objawów, to bez paniki powinieneś skontaktować się ze swoim lekarzem. Pamiętaj, że to nie zawsze oznacza raka!

Diagnoza raka jądra

Jak już wcześniej wspomniano, w przypadku raka jądra statystyki są dość przychylne, a nowotwór zwykle dobrze rokuje, jednak kluczowe jest tutaj wczesne wykrycie choroby. Dlatego tak ważne jest, aby udać się do lekarza, jeśli tylko coś zacznie nas niepokoić. Lekarz na początku zbada jądra palpacyjnie, a następnie wykona bezbolesne badania ultrasonograficzne. To bardzo prosta i bezinwazyjna metoda pozwalająca określić, z jaką zmianą mamy do czynienia. Pomocne mogą okazać się też badania krwi. Istnieją pewne hormony i substancje, których podwyższony poziom może wskazywać na proces chorobowy, określa się je mianem „markerów”. W przypadku raka jądra może szczególnie wzrastać poziom:

  • AFP (alfa-fetoproteiny) – białka produkowanego w okresie płodowym. Później jego podwyższony stan może wskazywać na rozwijającą się patologię.
  • Gonadotropiny kosmówkowej (HCG) –  hormonu produkowanego przez zarodek. Jego oznaczanie stosuje się w testach ciążowych. Może się więc zdarzyć, że wynik testu ciążowego u mężczyzny wyjdzie pozytywny – to nie musi być pomyłka! To powód do konsultacji z lekarzem.
  • LDH (dehydrogenaza mleczanowa) – enzymu biorącego udział w przemianie aminokwasów i węglowodanów. Jego podwyższone stężenie wskazuje na uszkodzenie narządów oraz martwicę tkanek.

Należy pamiętać, że nie zawsze u chorego poziom markerów będzie podwyższony, dlatego należy wykonać pełną diagnostykę. Ostateczną diagnozę można postawić na podstawie badania histopatologicznego. Jest to badanie inwazyjne, polegające na pobraniu bardzo niewielkiego fragmentu zmiany i oceny jej charakteru pod mikroskopem. Tylko w ten sposób lekarz może ostatecznie potwierdzić lub wykluczyć stan chorobowy.

Leczenie raka jąder

Decyzję o tym, jakie leczenie należy wdrożyć, podejmuje lekarz, biorąc pod uwagę rodzaj nowotworu i stadium jego zaawansowania. Stosuje się głównie:

  • leczenie chirurgiczne,
  • chemioterapię,
  • radioterapię.

W większości przypadków konieczne jest chirurgiczne usunięcie zajętego przez proces nowotworowy jądra. Zabieg ten nazywany jest orchidektomią. Dla wielu mężczyzn informacja o potrzebie usunięcia jądra może być trudna do zaakceptowania. Trzeba jednak wiedzieć, że zabieg taki zwykle nie zaburza życia seksualnego ani nie wpływa na możliwość posiadania potomstwa. Możliwe jest też wstawienie protezy jądra, w miejsce usuniętego. Jeśli okaże się, że pozostawione zdrowe jądro będzie produkowało zbyt mało testosteronu, konieczne może być wdrożenie testosteronowej terapii zastępczej. Usunięcie całego guza w czasie operacji znacznie zwiększa szansę na pełne wyzdrowienie, zmniejsza znacząco ryzyko przerzutów, a często, jeśli jest wykonane odpowiednio wcześnie, wystarcza jako jedyna metoda leczenia.

Radioterapię i chemioterapię stosuje się w bardziej zaawansowanych stadiach nowotworu jądra. Obie metody uniemożliwiają podział i rozwój komórek nowotworowych i zapobiegają nawrotom. Niestety, działają też na zdrowe komórki. powodując takie objawy jak wymioty, nudności czy łysienie. Bleomycyna, czyli lek często stosowany w chemioterapii nowotworów jądra, oddziałuje szczególnie toksycznie na płuca – należy więc bacznie im się przyglądać w czasie ewentualnego leczenia.

Badaj swoje jądra!

Chyba żadnego mężczyzny nie trzeba przekonywać, że jądra to bardzo cenne narządy, dlatego warto o nie zadbać. Samodzielne badanie to konieczność, która powinna stać się rutyną. W przypadku wątpliwości warto opanować wstyd przed wizytą u lekarza, gdyż nie jest on dobrym doradcą. Tak więc Panowie: w listopadzie zapuszczamy wąsy, a przez cały rok pamiętamy o samobadaniu jąder!

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Szczepienie na COVID-19 dostępne dla wszystkich

W ramach Narodowego Programu Szczepień do 10 maja 2021 wszyscy Polacy powyżej 18 roku życia powinni mieć wystawione e-skierowania, które…

Zobacz więcej

Niewykorzystana szczepionka a kolejność według Programu Szczepień

We wtorek 21 kwietnia 2021 roku została opublikowana aktualizacja rozporządzenia, które określa nakazy, zakazy i ograniczenia związane z występowaniem stanu…

Zobacz więcej

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Igły do penów z insuliną dla diabetyków

Liczbę bezpłatnych igieł wydawanych do danego rodzaju insuliny określa producent. Ilość ta nigdy nie przekracza 1 igły na 1 pen…

Zobacz więcej

Jak radzić sobie z objawami menopauzy?

Podane przez Panią objawy najprawdopodobniej są związane z menopauzą. W następstwie obniżenia poziomu hormonów płciowych dochodzi m.in. do przyrostu masy…

Zobacz więcej

Pulsoksymetr – jakie wyniki są prawidłowe?

Za prawidłowe wyniki saturacji, czyli poziomu natlenienia hemoglobiny uznaje się przedział od 95 do 99%. Wyniki poniżej 95% mogą świadczyć…

Zobacz więcej

Choroba lokomocyjna u małego dziecka

Niestety nie ma leku ani suplementu, który można podać niemowlęciu cierpiącemu na tę przypadłość. Zachowawczo należy nie przekarmiać dziecka przed…

Zobacz więcej

Suchy jałowy opatrunek – jak go przeciąć?

Im mniej działań wykonywanych na jałowym opatrunku, tym lepiej. Jeśli najmniejsze kompresy jałowe 5x5 cm są za duże i nie…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Czytaj także
25 czerwca 2021 mgr farm. Łukasz Smoła
27 stycznia 2021 lek. Rafał Suchodolski
19 stycznia 2021 Alicja Olewiecka
09 października 2020 lek. Rafał Suchodolski
28 maja 2020 Radosław Araszkiewicz
16 grudnia 2019 mgr farm. Marta Grabowska
29 listopada 2019 lek. Małgorzata Czerniak
04 kwietnia 2018 lek. Anna Jaźwińska-Curyłło
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)