4
26 stycznia 2021

Vilcacora i lapacho – kiedy stosować?

Południowo-amerykańska dżungla zachwyca bogactwem przyrody, która niezmiennie od dziesiątków lat stanowi przedmiot badań naukowców z różnych dziedzin. W lasach tropikalnych zidentyfikowano liczne rośliny o działaniu leczniczym. Już starożytni Inkowie znali ich prozdrowotne właściwości, zatem nie dziwi fakt, że współcześni farmakolodzy również się nimi interesują. W ostatnich latach dużą popularnością cieszą się vilcacora oraz pau d’arco.

Vilcacora – jak wygląda? 

Oficjalna polska nazwa tej tropikalnej rośliny to czepota puszysta, ale znana jest na świecie jako vilcacora lub koci pazur. Określenie to ma związek z charakterystycznie zagiętymi kolcami znajdującymi się u nasady liści, które kształtem przypominają pazurki kota. Czepota jest lianą o zdrewniałej łodydze dorastającej do trzydziestu metrów długości, która może oplatać drzewa. Liście mają okrągły lub sercowaty kształt, a od spodu pokryte są miękkimi włoskami (puszkiem). Koci pazur występuje na terenie Ameryki Południowej na wysokości od 200 do 900 m n.p.m. Okazuje się, że właściwości lecznicze wykazuje surowiec pochodzący przede wszystkim z Peru. Dzieje się tak prawdopodobnie dlatego, że duże obszary peruwiańskiej dżungli zachowały swój dziewiczy charakter, co przekłada się na żyzność gleby i zawartość substancji czynnych w roślinach.

Vilcacora jako surowiec farmaceutyczny 

Zawartość ciał czynnych różni się w zależności od części rośliny (łodyga jest bogatsza od korzenia), czasu zbioru i wspomnianego wcześniej obszaru geograficznego. W celach leczniczych wykorzystywana jest kora zdrewniałej łodygi lub korzeń. W surowcu zidentyfikowane zostały liczne substancje czynne, takie jak: 

  • alkaloidy indolowe oraz oksyindolowe, 
  • glikozydy, 
  • triterpeny, 
  • sterole, 
  • polifenole. 

Vilcacora – właściwości  

Dzięki obecności ciał czynnych czepocie puszystej przypisuje się działanie: 

  • przeciwwirusowe (wirus grypy, opryszczki), 
  • podnoszące odporność, 
  • antyoksydacyjne, 
  • przeciwzapalne, 
  • przeciwbakteryjne, 
  • przeciwgrzybicze, 
  • hipotensyjne, 
  • hipoglikemizujące, 
  • przeciwnowotworowe. 

Vilcacora – zastosowanie 

Stosowanie vilcacory opiera się przede wszystkim na tradycji. Jest ona bardzo popularnym środkiem w medycynie ludowej Ameryki Południowej. Współcześnie aktywność przeciwnowotworowa vilcacory jest przedmiotem wielu badań. Wyniki mówią o skuteczności w przypadku białaczek oraz chłoniaków u zwierząt doświadczalnych (myszy i szczurów). Jednak nie ma jeszcze leków z czepoty puszystej zarejestrowanych w leczeniu onkologicznym. Z pewnością vilcacora może być stosowana w profilaktyce nowotworów u ludzi. Dzięki właściwościom wymiatającym wolne rodniki oraz zwiększaniu ilości komórek NK (natural killers) we krwi chroni przed rozwojem nowotworów. Po suplementy lub wyroby medyczne z kocim pazurem mogą również sięgnąć osoby chcące wzmocnić odporność lub rekonwalescenci, ponieważ wspiera produkcję białych krwinek. Natomiast dzięki właściwościom przeciwbakteryjnym oraz przeciwwirusowym vilcacora zapobiega infekcjom oraz wspomaga ich leczenie. Ponadto aktywność przeciwzapalna surowca znalazła zastosowanie w łagodzeniu objawów artretyzmu

Vilcacora – przeciwwskazania 

Stosowanie vilcacory jest przeciwwskazane u dzieci oraz kobiet w ciąży i karmiących ze względu na brak danych o bezpieczeństwie stosowania w tych grupach osób.  

Ponadto surowiec hamuje ludzki enzym cyp450, który bierze udział w metabolizmie wielu leków, np. warfaryny, estrogenów, teofiliny. Z tego powodu należy zachować szczególną ostrożność w przypadku kuracji innymi lekami. W takich sytuacjach warto zasięgnąć fachowej porady farmaceuty lub lekarza. 

Lapacho – jak wygląda? 

Kolejnym skarbem dżungli (nazywanym nawet „złotem Inków”) jest Tabebuia impetiginosa (łac.), znana jako pau d’arco lub lapacho. Drzewo występuje na terenie Ameryki Południowej i zasiedla tereny aż do 1500 m n.p.m. Dorasta do trzydziestu metrów wysokości, ma rozłożystą koronę pokrytą różowymi lub żółtymi kwiatkami w okresie kwitnienia, czyli dwa razy do roku. W pozostałych okresach pokryte jest podłużnymi zielonymi liśćmi. Surowiec farmaceutyczny stanowi kora drzewa, a dokładniej jej wewnętrzna warstwa. Napary z kory stosowane były już przez starożytnych Indian i do dzisiaj zajmują wysoką pozycję w medycynie ludowej Ameryki Południowej. Właściwości lapacho interesują również współczesnych farmakologów badających ten surowiec. 

Lapacho – surowiec farmaceutyczny 

W wyciągach z wewnętrznej warstwy kory pau d’arco wyizolowano substancje czynne takie jak: 

  • naftochinony: lapachol,  
  • antrachinony, 
  • flawonoidy 
  • fenolokwasy, 
  • kwasy organiczne, 
  • glikozydy. 

Lapacho – właściwości 

Dzięki obecności substancji czynnych lapacho wykazuje liczne właściwości, w tym wiele podobnych do kociego pazura. Przypisuje mu się działanie: 

  • przeciwbakteryjne, 
  • przeciwgrzybicze, 
  • przeciwwirusowe, 
  • immunostymulujące, 
  • hipoglikemizujące, 
  • przeciwzapalne, 
  • antynowotworowe. 

Lapacho – zastosowanie 

Podobnie jak w przypadku vilcacory stosowanie pau d’arco opiera się na tradycji. Dostępne suplementy oraz wyroby medyczne sprawdzą się przede wszystkim w profilaktyce chorób nowotworowych, infekcji grzybiczych i bakteryjnych. Po preparaty mogą także sięgnąć osoby chcące wzmocnić swoją odporność

Lapacho – przeciwwskazania 

Nie ma dostępnych danych dotyczących stosowania u dzieci oraz kobiet w okresie ciąży i karmienia. Ponadto przypuszcza się, że lapacho może zwiększać krzepliwość krwi, dlatego osoby przyjmujące leki przeciwkrzepliwe nie powinny stosować pau d’arco. 

Źródła: 

  1. WHO monographs on selected medicinal plants, Volume 3, Ottawa, 2001, 
  2. Nowakowska J.: Rozprawa doktorska pt.: WPŁYW EKSTRAKTU Z KORY UNCARIA TOMENTOSA NA KOMÓRKI ROŚLINNE I ZWIERZĘCE, Warszawa, 2012, 
  3. Zhang J., Hunto S., Yang Y., Lee L., Cho J.: Tabebuia impetiginosa: A Comprehensive Review on Traditional Uses, Phytochemistry, and Immunopharmacological Properties, Molecules, 2020 Sep; 25(18): 4294. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Czy opryszczkę można wyleczyć?

Niestety wirus opryszczki pozostaje w organizmie przez całe życie. Objawy nawracają i są przerywane okresem latencji, czyli utajenia. Wirus HSV…

Zobacz więcej

Ostropest i inne zioła

Ostropestu nie powinno zalewać się wrzątkiem ze względu na degradację związków czynnych. W zasadzie żadnych ziół nie powinno się zalewać…

Zobacz więcej

Lek na koronawirusa (COVID-19) w Polsce

13 marca 2020 roku Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych zatwierdził Arechin, produkt leczniczy zawierający substancję czynną…

Zobacz więcej

Szczepienie przeciw grypie a recepta

Tak, by zakupić szczepionkę przeciw grypie należy mieć receptę.  W większości przychodni istnieje możliwość zaszczepienia się preparatami, którymi dysponuje placówka…

Zobacz więcej

Dlaczego ospa party jest niebezpieczne?

Ospa party jest spotkaniem organizowanym przez rodziców, polegającym na zarażeniu dzieci ospą w celu tzw. uodpornienia, jeśli nie przechodziły jeszcze…

Zobacz więcej

Czy można łączyć baklofen z ibuprofenem?

Ibuprofenu nie można łączyć z baklofenem, leki te wchodzą w interakcję ze sobą. Ibuprofen może opóźnić wydalanie baklofenu (szczególnie u…

Zobacz więcej

Probiotyk dla dorosłego i nastolatka

Dla dorosłego i nastolatka najczęściej wystarczy ten sam preparat. Kierując się wyborem, musimy zwracać uwagę przede wszystkim na liczbę bakterii…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Czytaj także
22 czerwca 2021 mgr Krzysztof Sumiński
07 czerwca 2021 mgr farm. Dawid Wardecki
31 maja 2021 mgr farm. Katarzyna Szkaradek
28 maja 2021 mgr farm. Dawid Wardecki
28 maja 2021 mgr farm. Natalia Sadowska
18 maja 2021 Poradnik Gemini
06 maja 2021 mgr farm. Karolina Raźniewska
26 kwietnia 2021 lek. Patrycja Królikiewicz-Kurek
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)