Kategorie

Yaz (Ethinylestradiolum + Drospirenonum)

Lek na receptę

Lek jest dostępny tylko na receptę, dlatego został wyłączony ze sprzedaży wysyłkowej i może być sprzedawany jedynie w aptekach stacjonarnych.

Kliknij i sprawdź aptekę w Twojej okolicy, w której wygodnie zrealizujesz receptę.

Co to jest Yaz?

Lek Yaz to preparat antykoncepcyjny, czyli stosowany w celu zapobiegania ciąży. Każda z 24 tabletek jasnoróżowych zawiera dwa hormony żeńskie: drospirenon i etynyloestradiol. Cztery białe tabletki nie zawierają substancji czynnej i nazywane są tabletkami placebo. Tabletki antykoncepcyjne zawierające dwa hormony to tabletki tzw. „złożone”.

 

Podstawowe informacje

NazwaYaz
Nazwa międzynarodowaEthinylestradiolum + Drospirenonum
Kategoria dostępnościLeki na receptę
Dawka

0,02 mg + 3 mg 

PostaćTabletki powlekane
Skład - substancja czynna
  • etynylestradiol
  • drospirenon
Skład - substancje pomocnicze

Tabletki aktywne:

  • laktoza
  • skrobia kukurydziana
  • magnezu stearynian
  • hypromeloza
  • talk
  • dwutlenek tytanu (E171)
  • tlenek żelaza czerwony (E172)

Tabletki placebo: 

  • laktoza bezwodna 
  • powidon K25 
  • skrobia kukurydziana 
  • stearynian magnezu (E470b) 
  • hypromeloza 
  • talk 
  • dwutlenek tytanu (E 171) 
Dostępne opakowania
  • 28 tabletek
  • 84 tabletki
Działanie / właściwości

Lek zawiera niewielką ilość dwóch żeńskich hormonów płciowych. Wszystkie tabletki aktywne w opakowaniu zawierają taką samą dawkę hormonów, dlatego preparat określany jest jako jednofazowy złożony środek antykoncepcyjny.

Zastosowanie

Zapobieganie ciąży

Przeciwwskazania
  • nadwrażliwość na etynyloestradiol, drospirenon lub którąkolwiek z substancji pomocniczych
  • zakrzep krwi w naczyniach żylnych nóg (zakrzepica żył głębokich), w płucach (zatorowość płucna) lub w innych organach
  • zaburzenia wpływające na krzepliwość krwi
  • zabieg chirurgiczny lub brak możliwości poruszania się (chodzenia) przez długi czas
  • zawał serca lub udar
  • dusznica bolesna
  • choroby, które zwiększają ryzyko powstania zakrzepu w tętnicy, w tym ciężka cukrzyca z uszkodzeniem naczyń krwionośnych, bardzo wysokie ciśnienie krwi, bardzo wysokie stężenie cholesterolu lub trójglicerydów we krwi, hiperhomocysteinemia
  • „migreną z aurą”
  • zapalenie trzustki
  • żółtaczka lub inna ciężka choroba wątroby
  • guz, zależny od hormonów płciowych
  • łagodny lub złośliwy guz wątroby
  • ciężka lub ostra niewydolność nerek
  • krwawienie z narządów rodnych o nieznanej etiologii
  • ciąża lub podejrzenie ciąży
  • zapalenie wątroby typu C i przyjmuje w związku z tym schorzeniem niektóre leki przeciwwirusowy
Ostrzeżenia i środki ostrożności
  • Należy natychmiast zgłosić się do lekarza jeśli pacjentka zauważy możliwe objawy wystąpienia zakrzepów krwi (zakrzepica żył głębokich w nogach), zakrzepy krwi w płucach (zatorowość płucna), zawał serca lub udar.
  • Lek Yaz, podobnie jak inne środki antykoncepcyjne, nie chroni przed zakażeniem wirusem HIV (AIDS) ani innymi chorobami przenoszonymi drogą płciową.
  • Lek Yaz zawiera laktozę, przy stwierdzonej nietolerancji niektórych cukrów, pacjentka powinna skonsultować się z lekarzem prowadzącym przed zastosowaniem leku. 
Działania niepożądane / Skutki uboczne

Najczęstsze: 

  • wzrost masy ciała
  • ból głowy
  • nudności, ból brzucha
  • nastrój depresyjny, zmiany nastroju
  • zaburzenia miesiączkowania
  • krwawienie śródcykliczne
  • bolesność i tkliwość piersi
  • gęste, białawe upławy
  • drożdżakowe zakażenie pochwy
Nie łączyć z
  • barbituranami
  • karbamazepiną
  • fenytoiną
  • prymidonem
  • ryfampicyną
  • lekami stosowane w leczeniu zakażeń wirusem HIV (rytonawir, newirapina, efawirenz)
  • lekami stosowanymi w leczeniu WZW typu C (ombitaswir/ parytaprewir/ rytonawir/ dasabuwir) 
  • gryzeofulwiną
  • okskarbamazepiną
  • topiramatem
  • zielem dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum)
Ciąża

Leku Yaz nie wolno stosować w czasie ciąży, lub podejrzenia ciąży.

Karmienie piersią

Lek jest przeciwwskazany w czasie karmienia piersią.

Dzieci

Lek nie jest przeznaczony dla dzieci. 

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów

Brak wpływu lub nieistotny wpływ.

Działanie i właściwości

Działanie antykoncepcyjne doustnych złożonych leków antykoncepcyjnych opiera się na współdziałaniu różnych czynników. Najważniejsze z nich to: 

  • hamowanie owulacji 
  • zmiana składu śluzu szyjkowego 
  • zmiana właściwości śluzówki macicy, tak że niemożliwe jest zagnieżdżenie zarodka.

Podczas prawidłowego stosowania, doustne złożone środki antykoncepcyjne posiadają wskaźnik niepowodzeń rzędu ok. 1% rocznie. W przypadku nieprawidłowego stosowania wskaźnik niepowodzeń może być większy. W czasie stosowania tabletek Yaz cykle stają się bardziej regularne, krwawienie jest często mniej bolesne i mniej obfite. Z tego względu może ulec zmniejszeniu niedokrwistość z niedoboru żelaza. Ponadto, udokumentowane zostało zmniejszenie ryzyka występowania m.in. raka endometrium i raka jajnika.

Zastosowanie / wskazania

Antykoncepcja hormonalna.

Dawkowanie

Każdy blister zawiera 24 jasnoróżowe tabletki, zawierające substancję czynną oraz 4 białe tabletki placebo.

Tabletki ułożone są w odpowiedniej kolejności.
 
Należy przyjmować jedną tabletkę leku Yaz każdego dnia, mniej więcej o tej samej porze, niezależnie od posiłków.

Przez pierwsze 24 dni należy przyjmować jasnoróżową tabletkę, a następnie białą tabletkę przez ostatnie 4 dni. Następnie należy od razu rozpocząć przyjmowanie tabletek z nowego blistra. Nie ma więc przerwy w przyjmowaniu tabletek pomiędzy dwoma blistrami.
 

Ze względu na różnice w składzie tabletek konieczne jest rozpoczęcie przyjmowania leku od tabletki aktywnej (jasnoróżowej) znajdującej się w pozycji 1 na blistrze oznakowanej jako „Start”. Tabletki aktywne (jasnoróżowe) należy przyjmować codziennie, przez 24 dni. W celu zachowania właściwej kolejności, należy przesuwać się zgodnie z kierunkiem strzałek i numeracją na blistrze.
 
W ciągu 4 dni, w których pacjentka przyjmuje białe tabletki placebo powinno rozpocząć się tak zwane krwawienie z odstawienia. Zwykle rozpoczyna się ono w 2. Lub 3. dniu po przyjęciu ostatniej jasnoróżowej tabletki leku Yaz, zawierającej substancje czynne. Po przyjęciu ostatniej białej tabletki placebo należy rozpocząć kolejny blister, niezależnie od tego czy krwawienie się zakończyło czy nie. Oznacza to, że zastosowanie tabletek z nowego blistra powinno się zawsze rozpoczynać w tym samym dniu tygodnia, a krwawienie z odstawienia powinno się rozpoczynać w tym samym dniu każdego miesiąca.

Lek Yaz stosowany w ten sposób chroni przed zajściem w ciążę również w trakcie tych 4 dni, w czasie których pacjentka stosuje tabletki placebo.

Przyjmowanie pierwszego opakowania leku Yaz 

W przypadku niestosowania hormonalnej antykoncepcji w poprzednim miesiącu, stosowanie leku Yaz należy rozpocząć pierwszego dnia cyklu, tj. pierwszego dnia krwawienia miesiączkowego. Należy rozpocząć od przyjęcia tabletki oznaczonej właściwym dniem tygodnia. Po przyjęciu pierwszej tabletki, należy przyjmować kolejne zgodnie z kierunkiem strzałek na opakowaniu, aż do momentu przyjęcia wszystkich 21 tabletek z opakowania. Takie stosowanie zapewnia natychmiastowe działanie leku Yaz i brak konieczności stosowania dodatkowych metod antykoncepcji.

Stosowanie leku Yaz można również rozpocząć od 2 do 5 dnia cyklu, ale w tym przypadku przez pierwszych 7 dni pierwszego cyklu należy stosować dodatkowe, mechaniczne metody antykoncepcji (prezerwatywę).

Zmiana z innego złożonego środka antykoncepcyjnego lub systemów transdermalnych

Stosowanie leku Yaz można rozpocząć od razu następnego dnia po zakończeniu stosowania poprzedniego preparatu (oznacza to brak przerwy lub stosowania tabletek placebo, jeżeli poprzedni środek antykoncepcyjny takie zawierał).

Stosowanie tabletek można rozpocząć również później, ale nie później niż następnego dnia po przerwie w stosowaniu poprzedniego środka antykoncepcyjnego (lub po zastosowaniu tabletek placebo, jeżeli poprzedni preparat takie posiadał).

W przypadku wcześniejszego stosowania systemów transdermalnych, stosowanie leku Yaz należy rozpocząć najlepiej w dniu usunięcia systemu transdermalnego i nie później niż w dniu, w którym przypada naklejenie kolejnego systemu transdermalnego.

O ile przestrzegane są powyższe zasady, nie jest konieczne stosowanie żadnych dodatkowych metod antykoncepcji.

Zmiana z leku zawierającego tylko progestagen (minitabletka)

Stosowanie minitabletki można przerwać w dowolnym momencie. Pierwszą tabletkę leku Yaz przyjąć o tej samej porze kolejnego dnia. Podczas pierwszych 7 dni w trakcie stosunków seksualnych należy jednak stosować dodatkowe, mechaniczne metody antykoncepcji.

Zmiana z iniekcji, implantów lub wkładki wewnątrzmacicznej uwalniającej progestagen (ang. intrauterine device releasing progestagen, IUD)

Stosowanie leku Yaz należy rozpocząć w momencie przypadającego wstrzyknięcia lub w dniu usunięcia implantu lub wkładki. Podczas pierwszych 7 dni w trakcie stosunków seksualnych należy jednak stosować również mechaniczne metody antykoncepcji.
 
Stosowanie po porodzie

Po porodzie zalecane jest odłożenie stosowania leku Yaz do momentu wystąpienia pierwszej prawidłowej miesiączki. Czasami możliwe jest wcześniejsze rozpoczęcie stosowania. Należy skonsultować się z lekarzem.

W okresie karmienia piersią możliwość stosowania leku Yaz należy również skonsultować z lekarzem.

Stosowanie po poronieniu samoistnym lub wywołanym sztucznie

Należy skonsultować się z lekarzem.

Zastosowanie większej niż zalecana dawki leku Yaz 

Brak jest doniesień dotyczących jakichkolwiek poważnych zaburzeń stanu zdrowia w przypadku jednorazowego przyjęcia więcej niż jednej tabletki leku Yaz. W przypadku jednorazowego przyjęcia kilku tabletek leku Yaz mogą pojawić się takie objawy jak nudności, wymioty lub krwawienie z narządów rodnych.

W przypadku przyjęcia leku Yaz przez dziecko, należy skonsultować się z lekarzem.

Pominięcie zastosowania leku Yaz 

Jeżeli pominięta została jedna z tabletek placebo, nie będzie to miało wpływu na skuteczność leku Yaz. Należy wyrzucić pominiętą tabletkę placebo.

Jeśli przyjęcie tabletki aktywnej (1-24) opóźniło się o mniej niż 12 godzin, ochrona antykoncepcyjna jest zachowana. Wtedy tabletka leku Yaz powinna zostać przyjęta natychmiast po uświadomieniu sobie faktu jej pominięcia, a kolejną tabletkę należy przyjąć o zwykłej porze.

Jeśli przyjęcie tabletki aktywnej opóźniło się o więcej niż 12 godzin, możliwe jest zmniejszenie ochrony antykoncepcyjnej. Im więcej kolejnych tabletek zostało pominiętych, tym wyższe ryzyko zmniejszenia skuteczności tabletek Yaz. Ryzyko zajścia w ciążę jest szczególnie wysokie w przypadku pominięcia tabletki aktywnej na początku lub na końcu opakowania. Dlatego, należy przestrzegać następujących zasad: 
 
Pominięcie więcej niż jednej tabletki aktywnej

Należy skonsultować się z lekarzem.

Pominięcie 1 tabletki aktywnej w pierwszym tygodniu stosowania

Należy przyjąć tabletkę natychmiast po uświadomieniu sobie faktu jej pominięcia (nawet jeśli oznacza to konieczność przyjęcia dwóch tabletek jednocześnie), a kolejną tabletkę przyjąć o zwykłej porze. 

W ciągu kolejnych 7 dni należy stosować dodatkową antykoncepcję w postaci metody mechanicznej (prezerwatywy). 

Jeśli w tygodniu, w którym pominięto tabletkę doszło do stosunku seksualnego, istnieje prawdopodobieństwo zajścia w ciążę. Należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.

Pominięcie 1 tabletki aktywnej w drugim tygodniu stosowania

Należy przyjąć tabletkę natychmiast po uświadomieniu sobie faktu jej pominięcia (nawet jeśli oznacza to konieczność przyjęcia dwóch tabletek jednocześnie), a kolejną tabletkę przyjąć o zwykłej porze.

Skuteczność leku pozostaje niezmieniona i nie ma konieczności stosowania dodatkowych metod antykoncepcji.

Pominięcie 1 tabletki aktywnej w trzecim i czwartym tygodniu stosowania

Można wybrać jedną z poniższych możliwości, bez konieczności stosowania dodatkowych metod antykoncepcji. 

1. Należy przyjąć tabletkę natychmiast po uświadomieniu sobie faktu jej pominięcia (nawet jeśli oznacza to konieczność przyjęcia dwóch tabletek jednocześnie), a kolejną tabletkę przyjąć o zwykłej porze. Stosowanie tabletek z kolejnego opakowania należy rozpocząć od razu po przyjęciu ostatniej tabletki aktywnej z obecnego opakowania. Białe tabletki placebo należy wtedy pominąć (wyrzucić).

Najprawdopodobniej, miesiączka wystąpi pod koniec drugiego blistra, podczas przyjmowania białych tabletek placebo, ale może wystąpić także plamienie lub krwawienie śródcykliczne podczas przyjmowania tabletek z drugiego blistra.

lub 

2. Można przestać przyjmować jasnoróżowe tabletki zawierające substancje czynne i przejść bezpośrednio do 4 białych tabletek placebo (przed zastosowaniem tabletek placebo należy zapisać dzień, w którym zapomniało się przyjąć tabletkę).

Jeżeli pacjentka chce rozpocząć kolejne opakowanie w tym samym dniu co wcześniej, tabletki placebo można przyjmować przez mniej niż 4 dni.

Jeżeli postępuje się według jednego z tych zaleceń, ochrona przed ciążą będzie zachowana.

W przypadku pominięcia przyjęcia tabletki i braku spodziewanego krwawienia istnieje możliwość ciąży. Przed rozpoczęciem kolejnego opakowania należy skonsultować się z lekarzem.

  • Pominięcie więcej niż 1 tabletki w trakcie cyklu → należy skonsultować się z lekarzem.
  • Pominięcie tylko 1 tabletki (opóźnienie większe niż 12 godzin):

1. tydzień:

  • w tygodniu poprzedzającym pominięcie tabletki doszło do stosunku seksualnego:
    • TAK:
      • Należy skonsultować się z lekarzem.
    • NIE:
      • Należy przyjąć pominiętą tabletkę.
      • Należy stosować inną metodę (mechaniczną) antykoncepcji przez 7 dni.
      • Należy zakończyć stosowanie tabletek z opakowania.

2. tydzień:

  • Należy przyjąć pominiętą tabletkę.
  • Należy dokończyć stosowanie tabletek z opakowania.

3. i 4. tydzień:

  • Należy przyjąć pominiętą tabletkę.
  • Należy dokończyć stosowanie tabletek aktywnych z opakowania.
  • Należy wyrzucić 4 białe tabletki placebo (nie stosować ich).
  • Należy kontynuować przyjmowanie tabletek z kolejnego opakowania.

lub

  • Należy przerwać stosowanie jasnoróżowych tabletek aktywnych.
  • Należy rozpocząć stosowanie 4 białych tabletek placebo.
  • Należy kontynuować stosowanie kolejnego opakowania.

Przerwanie stosowania leku Yaz 

Stosowanie leku Yaz można przerwać w dowolnym momencie. Jeśli przyczyną przerwania stosowania jest planowanie ciąży, podjęcie prób poczęcia zaleca się po wystąpieniu pierwszej 
prawidłowej miesiączki. Ułatwi to wyznaczenie daty porodu. 

Jeśli przyczyną nie jest planowanie ciąży, należy skonsultować się z lekarzem w celu wyboru innej metody antykoncepcji. 
 
Co w przypadku, gdy:

wystąpią zaburzenia czynności układu pokarmowego (np. wymioty, silna biegunka)?
Przy wymiotach lub silnej biegunce substancja czynna leku Yaz może nie być całkowicie wchłonięta. Jeśli wymioty wystąpią po 3-4 godzinach od przyjęcia tabletki, skutek będzie taki sam, jak w przypadku pominięcia przyjęcia tabletki. Należy postępować zgodnie z zaleceniami dotyczącymi pominięcia przyjęcia tabletki. W razie wystąpienia silnej biegunki należy skontaktować się z lekarzem.
 
pożądane jest przesunięcie terminu wystąpienia krwawienia?
Nawet, jeżeli nie jest to zalecane, pacjentka może opóźnić wystąpienie miesiączki przez pominięcie zastosowania białych tabletek placebo z czwartego rzędu i przejście bezpośrednio do nowego blistra leku Yaz. Podczas stosowania tabletek z drugiego blistra może pojawić się niewielkie krwawienie lub plamienie. Tabletki z drugiego blistra należy stosować do końca, włącznie z 4 zielonymi tabletkami placebo z 4 rzędu. Następnie należy rozpocząć kolejny blister.

pożądana jest zmiana dnia rozpoczęcia krwawienia?
Jeżeli pacjentka przyjmuje tabletki zgodnie z zaleceniami, krwawienie miesiączkowe będzie rozpoczynało się w trakcie dni placebo. Jeżeli pacjentka chce przesunąć dzień wystąpienia krwawienia, powinna zmniejszyć liczbę dni placebo - gdy przyjmuje się białe tabletki placebo - (nigdy natomiast nie należy ich zwiększać – maksymalnie mogą to być 4 dni!). Na przykład, jeżeli pacjentka zwykle rozpoczyna stosowanie tabletek placebo w piątek, a chciałaby, aby w przyszłości rozpoczynało się we wtorek (3 dni wcześniej), musi rozpocząć nowy blister 3 dni wcześniej niż zwykle. Krwawienie może nie wystąpić w tym czasie. Mogą jednak później wystąpić niewielkie krwawienia lub plamienia.

wystąpi nieoczekiwane krwawienie?
Podczas stosowania wszystkich leków antykoncepcyjnych pomiędzy miesiączkami może dochodzić do występowania nieregularnych krwawień. Należy wtedy kontynuować zwykłe stosowanie leku Yaz. Nieregularności te ustępują zwykle po okresie przystosowania organizmu do stosowania leku (najczęściej po 3 cyklach stosowania). Jeśli jednak problemy te będą się utrzymywały, krwawienie będzie bardziej obfite lub pojawi się ponownie po okresie regularnego występowania, wskazana jest konsultacja z lekarzem.

miesiączka nie wystąpi?
Jeżeli tabletki przyjmowane były właściwie, nie występowały wymioty lub silne biegunki oraz nie stosowano innych leków, ciąża jest bardzo mało prawdopodobna. Należy kontynuować zwykłe stosowanie Yaz. Jeśli krwawienie nie wystąpiło kolejno dwukrotnie, istnieje możliwość ciąży. Przed wykluczeniem ciąży przez lekarza nie należy rozpoczynać kolejnego opakowania.

Przeciwwskazania

Nie należy stosować leku Yaz jeśli u pacjentki występuje jakikolwiek z wymienionych poniżej stanów:

  • przy uczuleniu na etynyloestradiol, gestoden lub którykolwiek z substancji pomocniczych tego leku
  • jeżeli obecnie występuje (lub kiedykolwiek występował) zakrzep krwi w naczyniach żylnych nóg (zakrzepica żył głębokich), w płucach (zatorowość płucna) lub w innych organach
  • przy zaburzeniach wpływających na krzepliwość krwi - na przykład niedobór białka C, niedobór białka S, niedobór antytrombiny III, obecność czynnika V Leiden lub przeciwciał antyfosfolipidowych
  • przy planowym zabiegu chirurgicznym lub braku możliwości chodzenia przez długi czas
  • przy przebytym zawale serca lub udarze
  • przy dusznicy bolesnej (choroba, która powoduje silny ból w klatce piersiowej i może być pierwszym objawem zawału serca) lub przy przemijającym napadzie niedokrwiennym
  • przy chorobach, które zwiększają ryzyko powstania zakrzepu w tętnicy:
    • ciężka cukrzyca z uszkodzeniem naczyń krwionośnych
    • bardzo wysokie ciśnienie krwi
    • bardzo wysokie stężenie tłuszczów we krwi (cholesterolu lub trójglicerydów)
    • chorobę nazywaną hiperhomocysteinemią 
  • przy „migrenie z aurą”
  • przy zapaleniu trzustki związanym ze zwiększonym stężeniem tłuszczów we krwi
  • przy żółtaczce lub innej ciężkiej chorobie wątroby
  • przy wystąpieniu guza, na którego powstanie może wpływać działanie hormonów płciowych (np. guz piersi lub narządów płciowych)
  • przy łagodnym lub złośliwym guzie wątroby
  • przy krwawieniu z narządów rodnych o nieznanej etiologii
  • jeśli pacjentka jest w ciąży lub podejrzewa ciążę
  • przy zapaleniu wątroby typu C i przyjmowaniu leków zawierające ombitaswir/ parytaprewir/ rytonawir i dasabuwir.

Jeżeli którekolwiek z wymienionych objawów lub zaburzeń wystąpią po raz pierwszy podczas stosowania leku, należy niezwłocznie przerwać jego stosowanie i skonsultować się z lekarzem.

W międzyczasie należy wtedy stosować niehormonalne (mechaniczne) metody antykoncepcji.

Działania niepożądane / skutki uboczne

U wszystkich kobiet stosujących hormonalne środki antykoncepcyjne zwiększone jest ryzyko powstania zakrzepów krwi w żyłach (żylna choroba zakrzepowo-zatorowa) lub zakrzepów krwi w tętnicach (tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe).
 
Często:

  • wzrost masy ciała
  • ból głowy
  • nudności, ból brzucha
  • uczucie napięcia piersi, ból piersi
  • nastrój depresyjny, zmiany nastroju

Niezbyt często: 

  • migrena
  • zaburzenia żołądkowo-jelitowe: wymioty, biegunka
  • wysypka, pokrzywka
  • zatrzymanie płynów w organizmie
  • powiększenie piersi
  • zmniejszenie libido
  • zwiększenie stężenia lipidów we krwi

Rzadko: 

  • zakrzepy krwi w żyle lub tętnicy, na przykład: w nodze lub stopie (np. zakrzepica żył głębokich), w płucach (np. zatorowość płucna), zawał serca, udar, miniudar lub przejściowe objawy udaru, znane jako przemijający napad niedokrwienny, zakrzepy krwi w wątrobie, żołądku i (lub) jelicie, nerkach lub oku (prawdopodobieństwo powstania zakrzepów krwi może być większe, jeśli u pacjentki występują jakiekolwiek inne czynniki zwiększające to ryzyko)
  • zmniejszenie masy ciała
  • rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy
  • nietolerancja soczewek kontaktowych
  • reakcje nadwrażliwości
  • wydzielina z pochwy, wydzielina z piersi
  • zwiększenie libido
  • obecność kamieni żółciowych w pęcherzyku żółciowym

Bardzo rzadko:

  • zapalenie trzustki

Ostrzeżenia i środki ostrożności

Należy powiedzieć lekarzowi, jeśli u pacjentki występuje jakikolwiek z następujących stanów lub jeśli objawy te pojawią się/ pogorszą w czasie stosowania leku Yaz: 

  • choroba Leśniowskiego - Crohna lub wrzodziejące zapalenie jelita grubego lub inne przewlekłe zapalne choroby jelit
  • toczeń rumieniowaty układowy
  • pacjentka ma zespół hemolityczno-mocznicowy
  • pacjentka ma niedokrwistość sierpowatokrwinkową
  • hipertriglicerydemia) i/l ub dodatni wywiad rodzinny dla tej choroby
  • planowany jest zabieg chirurgiczny i/lub pacjentka nie będzie chodziła przez długi czas
  • pacjentka jest bezpośrednio po porodzie, wówczas jest ona w grupie podwyższonego ryzyka powstania zakrzepów krwi
  • zakrzepowe zapalenie żył powierzchownych; 
  • żylaki
  • padaczka
  • rak piersi (również w wywiadzie rodzinnym)
  • zaburzenia dotyczące wątroby lub pęcherzyka żółciowego
  • u pacjentki wystąpi po raz pierwszy dana choroba lub stan zdrowia, który uległ pogorszeniu w czasie ciąży lub podczas poprzedniego stosowania hormonów płciowych (np. wszelkie zaburzenia słuchu, zaburzenia metabolizmu barwnika krwi, zwane porfirią, choroba pęcherzykowa skóry, zwana opryszczką ciężarnych, choroba układu nerwowego, zwana tańcem św. Wita – pląsawica Sydenhama)
  • ostuda (żółtobrązowawe plamy na skórze, głównie na twarzy) - należy unikać opalania lub ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe
  • dziedziczna postać obrzęku naczynioruchowego (podawanie estrogenów może wywołać objawy obrzęku naczynioruchowego, jeśli wystąpi obrzęk twarzy, języka i (lub) gardła i (lub) trudności w przełykaniu lub wysypka z trudnościami w oddychaniu, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem).

ZAKRZEPY KRWI

  • Stosowanie złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych, jest związane ze zwiększeniem ryzyka powstania zakrzepów krwi. W rzadkich przypadkach zakrzep krwi może zablokować naczynie krwionośne i spowodować ciężkie zaburzenia. 
  • Zakrzepy krwi mogą powstać:
    • w żyłach („zakrzepica żylna” lub „żylna choroba zakrzepowo-zatorowa”)
    • w tętnicach („zakrzepica tętnicza” lub „tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe”).
  • Nie zawsze możliwy jest całkowity powrót do zdrowia po przebytym zakrzepie krwi.
  • W rzadkich przypadkach skutki zakrzepu krwi mogą być trwałe lub, bardzo rzadko, śmiertelne.Całkowite ryzyko wystąpienia szkodliwych zakrzepów krwi wywołanych stosowaniem leku Yaz jest niewielkie.

Jak rozpoznać wystąpienie zakrzepów krwi?
Należy natychmiast zgłosić się do lekarza, jeśli zauważy się jakikolwiek z poniższych objawów. 

  • Zakrzepica żył głębokich - obrzęk nogi lub obrzęk wzdłuż żyły w nodze lub na stopie, szczególnie, gdy towarzyszy temu: 
    • ból lub tkliwość w nodze, które mogą być odczuwane wyłącznie w czasie stania lub chodzenia
    • zwiększona temperatura w zmienionej chorobowo nodze
    • zmiana koloru skóry nogi, np. zblednięcie, zaczerwienienie, zasinienie
  • Zator tętnicy płucnej:
    • nagły napad niewyjaśnionych duszności lub przyspieszenia oddechu
    • nagły napad kaszlu bez oczywistej przyczyny, który może być połączony z pluciem krwią
    • ostry ból w klatce piersiowej, który może nasilać się przy głębokim oddychaniu
    • ciężkie zamroczenie lub zawroty głowy
    • przyspieszone lub nieregularne bicie serca
    • silny ból w żołądku

Jeśli pacjentka nie jest pewna, należy zgłosić się do lekarza, ponieważ niektóre z tych objawów, takie jak kaszel lub spłycenie oddechu mogą zostać pomylone z łagodniejszymi stanami, takimi jak zakażenie układu oddechowego (np. przeziębienie).

  • Zakrzepica żył siatkówki (zakrzep krwi w oku) - objawy występują najczęściej w jednym oku:
    • natychmiastowa utrata widzenia lub
    • bezbolesne zaburzenia widzenia, które mogą przekształcić się w utratę widzenia
  • Zawał serca: 
    • ból w klatce piersiowej, uczucie dyskomfortu, uczucie nacisku, ociężałość 
    • uczucie ściskania lub pełności w klatce piersiowej, ramieniu lub poniżej mostka
    • uczucie pełności, niestrawności lub zadławienia
    • uczucie dyskomfortu w dolnej części ciała promieniujące do pleców, szczęki, gardła, ramienia i żołądka
    • pocenie się, nudności, wymioty lub zawroty głowy
    • skrajne osłabienie, niepokój lub spłycenie oddechu
    • przyspieszone lub nieregularne bicie serca
  • Udar:
    • nagłe osłabienie lub zdrętwienie twarzy, rąk lub nóg, szczególnie po jednej stronie ciała
    • nagłe splątanie, zaburzenia mówienia lub rozumienia
    • nagłe zaburzenia widzenia w jednym lub obydwu oczach
    • nagłe zaburzenia chodzenia, zawroty głowy, utrata równowagi lub koordynacji
    • nagłe, ciężkie lub długotrwałe bóle głowy bez znanej przyczyny
    • utrata przytomności lub omdlenie z drgawkami lub bez drgawek

W niektórych przypadkach objawy udaru mogą być krótkotrwałe z niemal natychmiastowym i całkowitym powrotem do zdrowia, jakkolwiek należy natychmiast zgłosić się do lekarza, ponieważ pacjentka może być zagrożona wystąpieniem kolejnego udaru. 

  • Zakrzepy krwi blokujące inne naczynia krwionośne:
    • obrzęk oraz lekko niebieskie przebarwienie skóry nóg lub ramion
    • silny ból w żołądku (ostry brzuch) 

Zakrzepy krwi w żyle

Co może się zdarzyć, jeśli w żyle powstaną zakrzepy krwi?
Jeśli zakrzepy krwi formują się w żyłach znajdujących się w nodze lub w stopie, może to prowadzić do rozwinięcia się zakrzepicy żył głębokich. Jeśli zakrzep przemieści się z nogi i umiejscowi w płucach, może to spowodować zatorowość płucną. W bardzo rzadkich przypadkach zakrzep może utworzyć się w innym organie, takim jak oko.
 
Kiedy istnieje najwyższe ryzyko powstania zakrzepów krwi w żyle?

Ryzyko utworzenia się zakrzepów jest największe w czasie pierwszego roku stosowania złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych po raz pierwszy. Ryzyko może być też większe w przypadku wznowienia stosowania hormonalnych środków antykoncepcyjnych (tego samego lub innego leku) po co najmniej czterotygodniowej przerwie. Po pierwszym roku, ryzyko zmniejsza się, jednak zawsze jest większe w porównaniu do sytuacji, gdy nie stosuje się złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. Po zaprzestaniu stosowania leku Yaz ryzyko powstawania zakrzepów krwi wraca do normalnego poziomu w ciągu kilku tygodni.
 
Od czego zależy ryzyko powstania zakrzepów krwi?
Ryzyko zależy od naturalnego ryzyka wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej i rodzaju stosowanego złożonego hormonalnego środka antykoncepcyjnego. Całkowite ryzyko powstania zakrzepów krwi w nogach lub płucach związane ze stosowaniem leku Yaz jest niewielkie, jednak niektóre czynniki mogą zwiększyć to ryzyko, np.:

  • duża nadwaga (wskaźnik masy ciała (BMI) powyżej 30 kg/m2)
  • obecność zakrzepów krwi w nogach, płucach lub innych organach w młodszym wieku (np. w wieku poniżej 50 lat) u kogoś z najbliższej rodziny
  • operacja, po której pacjentka jest unieruchomiona przez dłuższy czas (np. noga w gipsie)
  • wiek (powyżej 35 roku życia)
  • poród w okresie ostatnich kilku tygodni.

 
Ryzyko powstania zakrzepów krwi zwiększa się wraz z liczbą czynników ryzyka obecnych u pacjentki. Podróż samolotem (>4 godzin) może tymczasowo zwiększać ryzyko powstania zakrzepów krwi, szczególnie jeśli u pacjentki występuje inny wymieniony czynnik ryzyka. Ważne jest, aby powiedzieć lekarzowi, jeśli któryś z wymienionych czynników występuje u pacjentki, nawet jeśli nie jest się pewnym. Lekarz może zadecydować o zaprzestaniu stosowania leku Yaz. Należy poinformować lekarza jeśli jakikolwiek z powyższych stanów ulegnie zmianie w czasie stosowania leku Yaz, np. u kogoś z najbliższej rodziny zostanie stwierdzona zakrzepica bez znanej przyczyny lub jeśli pacjentka znacznie przytyje.

Zakrzepy krwi w tętnicy

Zakrzepy w tętnicy mogą spowodować poważne konsekwencje, na przykład zawał serca lub udar.

Czynniki zwiększające ryzyko powstania zakrzepów krwi w tętnicach
Ryzyko zawału serca lub udaru związane ze stosowaniem leku Yaz jest bardzo małe, ale może wzrosnąć:

  • z wiekiem (powyżej około 35 lat)
  • jeśli pacjentka pali papierosy - zaleca się zaprzestanie palenia. Jeśli pacjentka nie jest w stanie przerwać palenia i jest w wieku powyżej 35 lat, lekarz może zalecić stosowanie innego rodzaju antykoncepcji; 
  • przy nadwadze
  • przy wysokim ciśnieniu tętniczym
  • jeśli u kogoś z najbliższej rodziny stwierdzono zawał serca lub udar w młodszym wieku (poniżej 50 r.ż.)
  • przy cholesterolemii i/lub hipertrójglicerydemii, również u kogoś z najbliższej rodziny
  • przy migrenach, szczególnie z aurą
  • przy uszkodzeniu zastawki, zaburzeniach rytmu serca – migotaniu przedsionków
  • przy cukrzycy.

Jeśli u pacjentki występuje więcej niż jeden z powyższych stanów lub jeżeli jakikolwiek z nich jest szczególnie ciężki, ryzyko powstania zakrzepów krwi może być jeszcze bardziej zwiększone. Należy poinformować lekarza jeśli jakikolwiek z powyższych stanów ulegnie zmianie w czasie stosowania leku Yaz, np. pacjentka zacznie palić, u kogoś z najbliższej rodziny zostanie stwierdzona zakrzepica bez znanej przyczyny lub jeśli pacjentka znacznie przytyje.
 
ŚRODEK ANTYKONCEPCYJNY I NOWOTWÓR

U pacjentek stosujących środki antykoncepcyjne, nowotwór piersi rozpoznawano nieco częściej niż u pacjentek w tym samym wieku nie stosujących doustnej antykoncepcji. Niewielkie zwiększenie ilości rozpoznanych przypadków nowotworu piersi powinno stopniowo zniknąć około 10 lat po przerwaniu przyjmowania środka antykoncepcyjnego. Powodem takiej zależności może być fakt znacznie częstszego badania pacjentek przyjmujących środki antykoncepcyjne i w ten sposób wcześniejszego rozpoznawania nowotworu. W pojedynczych przypadkach u pacjentek przyjmujących środki antykoncepcyjne obserwowano występowanie łagodnych (niezłośliwych) oraz znacznie rzadziej złośliwych nowotworów wątroby. Nowotwory te mogą powodować krwawienie wewnętrzne.W przypadku wystąpienia silnego bólu brzucha należy skonsultować się z lekarzem.

Najważniejszym czynnikiem ryzyka rozwoju raka szyjki macicy jest przewlekłe zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego. W niektórych badaniach epidemiologicznych opisywano, że długotrwałe stosowanie złożonych leków antykoncepcyjnych może bardziej zwiększać to ryzyko. Nie jest jasne, czy zwiększenie ryzyka spowodowane jest przez środek antykoncepcyjny, ponieważ może ono wynikać z działania innych czynników (np. regularne badania profilaktyczne szyjki macicy lub zachowanie seksualne związane ze stosowaniem mechanicznych metod antykoncepcji).
 
ZABURZENIA PSYCHICZNE 

Niektóre kobiety stosujące hormonalne środki antykoncepcyjne, zgłaszały depresję lub obniżenie nastroju. Depresja może mieć ciężki przebieg, a czasami prowadzić do myśli samobójczych. Jeśli wystąpią zmiany nastroju i objawy depresji, należy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem w celu uzyskania dalszej porady medycznej.

Regularne badania lekarskie 

Podczas stosowania leku Yaz, należy regularnie wykonywać badania lekarskie. Należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem jeśli: 

  • wystąpi zmiana stanu zdrowia (np. choroba przewlekła) 
  • pojawił się wyczuwalny guzek w piersi
  • planowane jest stosowanie innych leków
  • wystąpi okres ograniczenia ruchomości lub planowany zabieg chirurgiczny
  • wystąpi nagłe i silne krwawienie z narządów rodnych o nieustalonej przyczynie
  • pominięte zostaną tabletki z kolejnego opakowania w okresie pierwszego tygodnia stosowania, a w trakcie poprzedzających 7 dni dojdzie do stosunku seksualnego
  • wystąpi silna biegunka
  • krwawienie z odstawienia nie wystąpi kolejno dwukrotnie lub podejrzewa się ciążę - nie należy rozpoczynać kolejnego opakowania bez konsultacji z lekarzem.

Yaz a ciąża

Produktu leczniczego Yaz nie należy stosować w okresie ciąży.

Jeśli pacjentka zajdzie w ciążę podczas przyjmowania leku Yaz, należy przerwać stosowanie tego produktu leczniczego. Badania nie wykazały zwiększonego ryzyka występowania wad wrodzonych u noworodków, których matki przyjmowały doustne złożone produkty antykoncepcyjne w okresie poprzedzającym zajście w ciążę, ani działania teratogennego w przypadkach, w których leki złożone antykoncepcyjne pomyłkowo stosowane były w okresie wczesnej ciąży.

Yaz a karmienie piersią

Doustne złożone produkty antykoncepcyjne nie są zalecane do stosowania w okresie karmienia piersią, do momentu odstawienia dziecka od piersi.

Mogą wpływać na laktację, zmniejszając ilość i skład wydzielanego mleka. Niewielkie ilości steroidów antykoncepcyjnych i (lub) ich metabolitów mogą przenikać do mleka matek karmiących, chociaż brak jest dowodów ich szkodliwego działania na zdrowie dziecka.

Interakcje

Należy zawsze poinformować lekarza prowadzącego, jakie leki lub produkty ziołowe przyjmuje się aktualnie. Należy także powiedzieć każdemu innemu lekarzowi, w tym lekarzowi dentyście, przepisującemu inny lek (lub farmaceucie), że stosuje się lek Yaz. Mogą oni poinformować, czy należy stosować dodatkowe środki antykoncepcyjne (na przykład prezerwatywy), a jeżeli tak, to jak długo, lub, czy stosowanie innych leków, których pacjent potrzebuje nie musi zostać zmienione.

Niektóre leki mogą wpływać na stężenie leku Yaz we krwi oraz zmniejszać skuteczność zapobiegania ciąży lub wywołać nieoczekiwane krwawienia. Są to np. leki:

  • stosowane w leczeniu padaczki (np. prymidon, fenytoina, barbiturany, karbamazepina, okskarbazepina, topiramat oraz felbamat)
  • stosowane w leczeniu gruźlicy (np. ryfampicyna)
  • stosowane w leczeniu zakażenia wirusem HIV i wirusem zapalenia wątroby typu C (tzw. inhibitory proteazy i nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy, takie jak rytonawir, newirapina, efawirenz)
  • stosowane w leczeniu zakażeń grzybiczych (gryzeofulwina, ketokonazol)
  • stosowane w leczeniu zapalenia stawów, choroby zwyrodnieniowej stawów (etorykoksyb)
  • stosowane w leczeniu wysokiego ciśnienia krwi w naczyniach krwionośnych płuc (bozentan)
  • zawierające ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum)(stosowane m.in w leczeniu depresji i niestrawności).

Środek antykoncepcyjny Yaz może również wpływać na działanie innych leków, np.: 

  • zawierających cyklosporynę (leki immunosupresyjne)
  • przeciwpadaczkowych - lamotrygina (może prowadzić do zwiększenia częstotliwości napadów drgawkowych)
  • teofiliny (stosowana przy trudnościach z oddychaniem)
  • tizanidyny (stosowana w leczeniu bólu mięśni i (lub) kurczów mięśni). 

Nie należy stosować leku Yaz jeśli pacjentka choruje na zapalenie wątroby typu C i przyjmuje leki zawierające ombitaswir/ parytaprewir/ rytonawir i dasabuwir, ponieważ może to prowadzić do zwiększenia wyników badań krwi oceniających czynność wątroby (zwiększenie poziomu wątrobowego enzymu AlAT). Lekarz zaleci inny rodzaj antykoncepcji przed rozpoczęciem leczenia tymi lekami.

Przed zastosowaniem każdego leku należy poradzić się lekarza prowadzącego lub farmaceuty.

Yaz a alkohol

Brak danych.

Yaz a prowadzenie pojazdów

Brak wpływu lub nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Przechowywanie

Nie przechowywać w temperaturze powyżej 30°C. Blister należy przechowywać w opakowaniu zewnętrznym w celu ochrony przed światłem.

Dodatkowe informacje

Przed użyciem zapoznaj się z treścią ulotki dołączonej do opakowania bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu.
  • Apteka Gemini

    www.aptekagemini.pl

    Dodaj do ekranu głównego