2
02 grudnia 2019
Katarzyna Jaśkiewicz Autor
Autor
mgr
Katarzyna Jaśkiewicz
Logopeda, absolwentka neurologopedii na Uniwersytecie Gdańskim oraz studiów podyplomowych z oligofrenopedagogiki. Obecnie pracuje zarówno z dziećmi zdrowymi, jak i z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu głębokim. W wolnym czasie uwielbia czytać książki, spędzać czas na świeżym powietrzu, podróżować oraz zdobić przedmioty metodą decoupage.

Czy hałas wpływa na płód i niemowlę?

Wrażenia słuchowe i hałas docierają do rozwijającego się płodu, wpływając na jego rozwój, dlatego też lekarze zalecają ciężarnym unikanie hałasu. Podobnie jest w przypadku noworodków, u których zbyt duży hałas może skutkować m.in. zaburzeniami akcji serca, snu i odporności czy bezdechem.

Wrażenia słuchowe i hałas docierają do rozwijającego się płodu, wpływając na jego rozwój, dlatego też lekarze zalecają ciężarnym unikanie hałasu. Podobnie jest w przypadku noworodków, u których zbyt duży hałas może skutkować m.in. zaburzeniami akcji serca, snu i odporności czy bezdechem.

Zbyt wysoki dźwięk ma istotnie szkodliwy wpływ na każdego z nas, w szczególności na najmłodszych, wliczając w to nawet nienarodzone jeszcze dzieci. Zarówno wrażenia słuchowe, jak i hałas docierają do rozwijającego się płodu i mają znaczny wpływ na jego rozwój, podobnie jest w przypadku noworodków. Nie od dziś lekarze zalecają unikanie hałasu ciężarnym kobietom. Dlaczego warto się do tego stosować?

Dźwięk i jego natężenie

Dźwiękiem określa się wrażenie słuchowe wywołane falą akustyczną rozchodzącą się w ośrodku sprężystym, czyli np. w gazie, ciałach stałych, a także w cieczach (m.in. wodzie). Zdrowy człowiek odbiera wrażenia dźwiękowe mieszczące się w paśmie częstotliwości 16-20 kHz (16-20 000 Hz). Określa się je mianem dźwięków słyszalnych. Ponadto jesteśmy także w stanie określić, które z tych dźwięków są niskie, które wysokie lub za głośne i zbyt ciche. Wysokość dźwięku i jego natężenie liczone jest w decybelach (dB). Wrażenia słuchowe wywołane falą akustyczną mają swoje cechy, do których zalicza się:

  • barwę dźwięku (ma ona również swoją własną klasyfikację, dzieląc się na określoną wysokość, tj. ton podstawowy (wytwarza go np. kamerton), wieloton harmoniczny (tony o zróżnicowanej częstotliwości) i na takie, którym nie przypisuje się określonej wysokości (wieloton i szum),
  • czas jego trwania,
  • głośność dźwięku,
  • wysokość dźwięku (wyrażana w Hz).
Kobieta w ciąży głaszcze brzuch

Zmysł słuchu

Słuch jest zmysłem, który rozwija się jako pierwszy spośród wszystkich ludzkich zmysłów. Już pod koniec 3 miesiąca życia płodowego zmysł ten jest całkowicie rozwinięty, co oznacza, że płód odbiera dźwięki głosu swojej mamy, jej narządów wewnętrznych, np. przepony, dźwięki wydawane przez układ pokarmowy, a także dźwięki płynące z otoczenia. Płód rejestruje melodię, ton i intensywność dźwięków. Słyszane przez dziecko dźwięki stymulują fizjologiczny rozwój jego zmysłów. Dźwięki przechodzą przez wody płodowe, a następnie przez kości czaszki. Dzieje się tak, ponieważ zamknięte środowisko w brzuchu matki ma dobre przewodnictwo kostne, za które odpowiadają wody otaczające dziecko. W macicy panuje niskie natężenie dźwięków, które niezwykle rzadko przekracza 30 dB, a więc jego zakres częstotliwości jest poniżej 500 Hz. W chwili narodzin słuch zdrowego noworodka jest już całkowicie rozwinięty, co można w prosty sposób sprawdzić, wywołując hałasem szereg jego reakcji, np. odruch Moro, polegający na odwiedzeniu i następnie przywiedzeniu rąk do klatki piersiowej lub skierowanie głowy w stronę źródła dźwięku.

Noworodek płacze

Jak hałas wpływa na płód i noworodka?

W przeszłości postawiono tezę, że macica i powłoki brzuszne ciężarnej doskonale izolują dziecko od hałasu zewnętrznego, dając mu ciszę i bezpieczeństwo. Nic bardziej mylnego. Wystarczyło przeprowadzenie kilku badań, żeby obalić to stwierdzenie. Rozwijający się płód słyszy więc nie tylko głos matki i szumy płynące z jej ciała, ale także to, co dzieje się na zewnątrz. Dziecko przebywające w macicy słyszy stłumione dźwięki, które po czasie stają się w pewien sposób przewidywalne i rytmiczne. Jednak zbyt duże natężenie hałasu dla rozwijającego się narządu słuchu może być przykre w skutkach i doprowadzić do uszkodzenia tego zmysłu, a co za tym idzie – wywołać głuchotę lub niedosłuchy różnego typu. Ponadto silny hałas może spowodować:

  • zdenerwowanie płodu,
  • jego gwałtowne ruchy w łonie matki (jako forma obrony),
  • przyspieszoną akcję serca. 

Płód pod wpływem zbyt intensywnego dźwięku jest mocno zestresowany. 

Wpływ hałasu na płód i noworodka zależy głównie od jego natężenia, zmienności i częstotliwości. Noworodek może reagować na zbyt duży hałas w różny sposób np:

  • zaburzeniami akcji serca,
  • niestabilną saturacją hemoglobiny,
  • bezdechem,
  • zaburzonym ciśnieniem krwi,
  • pobudzeniem,
  • płaczem,
  • zaburzonym rytmem dobowym,
  • zaburzeniami snu,
  • zaburzeniami odporności,
  • podatnością na zakażenia,
  • a nawet krwawieniami wewnątrzczaszkowymi.

W Stanach Zjednoczonych na oddziałach neonatologicznych dopuszczalny poziom hałasu nie może przekraczać 45 dB. W Polsce poziom ten jest podobny, w ciągu dnia dopuszczalne natężenie hałasu nie może przekraczać 45 dB, zaś w nocy 40 dB. U noworodków bardzo szybko zmienia się odczuwanie ciśnienia akustycznego. Jeśli hałas wzrośnie o 1 dB, noworodek odczuje to jako wzrost poziomu hałasu o 26%. Idąc tym tropem, jeśli hałas wzrośnie o 26%, noworodek odczuje natężenie o 150% mocniej, a więc bardzo dużo! Najbardziej narażone na zbyt duży hałas są wcześniaki. Warto zaznaczyć, że miejscem, w którym jest wiele dźwięków niesprzyjających noworodkom, jest sam szpital. Ich źródłem jest personel medyczny, a także w dużej mierze pracująca aparatura, dlatego ważne jest, aby, w miarę możliwości, ograniczać urządzenia generujące dźwięki.

Ochrona noworodka przed zbyt intensywnym dźwiękiem

Oddziały noworodkowe są na szczęście coraz lepiej przystosowywane do przebywających na nich noworodków i szczególnie narażonych na hałas wcześniaków. Aby chronić nowe życie, zaleca się stałe monitorowanie poziomu natężenia dźwięków. Coraz częściej stosuje się również urządzenia zwane Uchem. Ich zadaniem jest stałe monitorowanie dźwięków i informowanie o ich natężeniu zarówno personelu medycznego, jak i pacjentów czy odwiedzających. O czym jeszcze warto pamiętać, mając w pobliżu noworodka?

  • Mów szeptem.
  • Zminimalizuj ilość urządzeń generujących dźwięk.
  • Wycisz telefon.
  • Szybko reaguj na dźwięki alarmowe.

Zbyt duży hałas ma szkodliwy wpływ na nas wszystkich, jednak najbardziej narażeni są najmłodsi. Warto więc zwracać szczególną uwagę na otoczenie, w jakim znajduje się nasze dziecko i starać się minimalizować hałas.

Źródła:

  • Gałkowski T., Jastrzębowska G., Kukuła M., Łukaszewicz A., Mowa dzieci niedosłyszących i głuchych [w:] Logopedia – pytania i odpowiedzi, tom 2, Opole 2003,
  • Łozińska-Czerniak A., Wpływ hałasu na rozwój noworodka, [w:] Forum Logopedy wrzesień/październik 2019 (33).
Marta Junowicz Autor

mgr farm.

Marta Junowicz

Kwarantanna a nadzór epidemiologiczny

Kwarantanna domowa to celowa izolacja osób zdrowych, które miały bliski kontakt z osobami zarażonymi lub podejrzanymi o zarażenie, a także…

Zobacz więcej

Magdalena Fuszara Autor

mgr farm.

Magdalena Fuszara

Ibuprofen a zaostrzenie choroby COVID-19

Prawdopodobne jest, że niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) mogą zaostrzać przebieg infekcji koronawirusem. Należą do nich między innymi: ibuprofen, aspiryna, ketoprofen,…

Zobacz więcej

Magdalena Fuszara Autor

mgr farm.

Magdalena Fuszara

Lek na koronawirusa (COVID-19) w Polsce

13 marca 2020 roku Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych zatwierdził Arechin, produkt leczniczy zawierający substancję czynną…

Zobacz więcej

Marta Junowicz Autor

mgr farm.

Marta Junowicz

Czym się różni pandemia od epidemii?

Epidemia to występowanie zachorowań na chorobę zakaźną w określonym czasie na określonym terenie w ponadprzeciętnej ilości. Pandemia to rozprzestrzenianie się…

Zobacz więcej

Michał Frynas Autor

Michał Frynas

Tomografia a rezonans – czym się różnią?

Rezonans magnetyczny (MRI) i tomografia komputerowa (TK) są radiologicznymi badaniami obrazowymi pozwalającymi na uzyskanie szczegółowych obrazów struktur w ciele człowieka.…

Zobacz więcej

Marta Junowicz Autor

mgr farm.

Marta Junowicz

Dermatolog a skierowanie NFZ

Niestety skierowanie do dermatologa jest konieczne w celu odbycia wizyty. Skierowanie na NFZ do lekarza specjalisty może wystawić lekarz podstawowej…

Zobacz więcej

Mirka Karendys Autor

mgr farm.

Mirka Karendys

Czy po wprowadzeniu e-recepty można wykupić receptę w wersji papierowej?

Jeśli mimo obowiązku wystawiania e-recept otrzymała Pani receptę papierową, może ją Pani zrealizować w aptece.   Więcej na temat e-recepty…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Norma CRP we krwi

CRP (białko C-reaktywne) pojawia się we krwi pacjenta podczas stanu zapalnego. Normalnie stężenie CRP nie przekracza 5 mg/ml krwi, zarówno u…

Zobacz więcej

Dołącz do wspólnej dyskusji
Najczęściej czytane artykuły
z kategorii Ciąża i poród

Jakie są pierwsze objawy ciąży?

Jak i kiedy zrobić test owulacyjny?

Jak sobie radzić ze zgagą w ciąży?

Cholestaza ciężarnych - objawy, diagnostyka, leczenie

Jak obliczyć, kiedy są dni płodne?

Badania prenatalne - jakie, kiedy i dlaczego należy je wykonać?

Pielęgnacja pępka noworodka

Alkohol a karmienie piersią

Negatywne skutki palenia papierosów w ciąży

Zobacz więcej
Czytaj także
23 października 2019 mgr farm. Marta Grabowska
16 października 2019 mgr Katarzyna Jaśkiewicz
16 września 2019 mgr farm. Hanna Lengiewicz
19 lipca 2019 Rafał Suchodolski
Zobacz więcej