4
27 kwietnia 2021

Atopowe zapalenie spojówek i rogówki – jak się objawia?

Atopowe zapalenie spojówek i rogówki (AKC, Atopic keratoconjunctivitis) jest ciężką, przewlekłą i zapalną chorobą o podłożu genetycznym i alergicznym. Ma bardzo trudny przebieg i może doprowadzić do poważnych zaburzeń wzrokowych. Jej leczenie zależy od długości trwania choroby i stopnia ciężkości objawów rogówkowych.

Czym jest atopowe zapalenie spojówek i rogówki? 

Zgodnie z definicją Guglielmetti i wsp. atopowe zapalenie spojówek i rogówki to przewlekły, nieinfekcyjny stan zapalny oczu dotyczący pacjentów z atopowym zapaleniem skóry na każdym etapie choroby, niezależnie od stanu skóry. Dodatkowo AKC jest chorobą, która może prowadzić do ślepoty.

Obraz kliniczny AKC 

Atopowe zapalenie spojówki i rogówki jest z reguły schorzeniem całorocznym z możliwością występowania sezonowych zaostrzeń. Szczyt zachorowań przypada między 30. a 50. rokiem życia. Typowo choroba rozpoczyna się w wieku kilkunastu do dwudziestu kilku lat i trwa do 4., a nawet 5. dekady życia.  

Jakie są objawy atopowego zapalenia spojówki i rogówki? 

Do najczęstszych objawów podmiotowych zalicza się: 

  • świąd i pieczenie oka,  
  • łzawienie,  
  • światłowstręt, 
  • ból.  

O objawach przedmiotowych świadczą zmiany w obrębie: 

  • Powiek – w atopowym zapaleniu skóry ciężki wyrzut w postaci egzemy obejmuje powieki oraz skórę w okolicy okołooczodołowej. Często u pacjentów dochodzi dodatkowo do hiperpigmentacji, czyli powstawania na skórze plam w różnych odcieniach brązu. Uwidocznić może się również fałd skórny powieki dolnej zwany fałdem Dennie-Morgana. W trakcie choroby dochodzi również do przedniego zapalenia brzegów powiek. Może dojść do przerzedzenia brwi i rzęs lub wręcz przeciwnie – rzęsy stają się jedwabiste i długie.  
  • Spojówki – w trakcie AKC dochodzi do przerostu brodawkowatego spojówki powiekowej – zarówno w przypadku powieki górnej, jak i dolnej. Często obserwuje się większe nasilenie zmian na powiece dolnej. Dodatkowo spojówka gałkowa jest obrzęknięta i przekrwiona.  
  • Rogówki – przy atopowym zapaleniu spojówek i rogówki często występują zmiany rogówkowe w postaci: 
    • punktowych ubytków nabłonka rogówki, 
    • erozji rogówki,  
    • owrzodzeń rogówki,  
    • płytek rogówkowych – następstwo destrukcyjnego działania mediatorów zapalenia i mechanicznego drażnienia przez przerośnięte brodawki spojówki powiekowej.  

Dodatkowo dochodzi do spadku ostrości widzenia na skutek powstałych blizn i nowotworzenia naczyń. Zmiany rogówkowe są wynikiem działania mediatorów zapalenia oraz mechanizmu zewnętrznego pocierania oczu. To wszystko z kolei może zwiększać powstanie i progresję stożka rogówki.  

  • Zaburzenia filmu łzowego – na skutek AKC dochodzi do obniżonej stabilności filmu łzowego oraz wydłużenia czasu przerwania filmu łzowego. Jest to okres upływający od mrugnięcia, który pozwala na rozprowadzenie łez po powierzchni oka i odtworzenie ciągłości filmu łzowego do chwili jego przerwania.  
  • Inne zmiany: 
    • większa podatność na nadkażenia zarówno bakteryjne, jak i wirusowe u pacjentów z atopowym zapaleniem skóry, 
    • powikłanie w postaci zaćmy podtorebkowej przedniej lub tylnej – jak zmiana posteroidowa, 
    • pacjenci z atopowym zapaleniem spojówki i rogówki są w grupie o zwiększonej predyspozycji do odwarstwienia siatkówki.  

Atopowe zapalenie spojówek i rogówki – leczenie 

Leczenie w przebiegu AKC jest leczeniem interdyscyplinarnym z udziałem lekarza okulisty, dermatologa i alergologa. Konieczna jest bowiem terapia objawów ocznych, jak również zmian na skórze, a także prawidłowe prowadzenie pacjenta pod kątem alergii. 

W podejmowanym leczeniu dąży się do wydłużenia okresów remisji choroby i ograniczenia utraty widzenia. Oprócz specjalistycznych leków zaleca się również stosowanie preparatów w kroplach, tzw. sztucznych łez, najlepiej bez konserwantów. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Tabletki antykoncepcyjne a leki na astmę - interakcje

Zgodnie z dostępną wiedzą farmaceutyczną pomiędzy wymienionymi preparatami nie występują interakcje mające wpływ na wchłanianie bądź działanie substancji. Domyślam się,…

Zobacz więcej

Czy dziecko chore na astmę może przyjmować aspirynę?

Aspiryna (kwas acetylosalicylowy) jest najstarszym, stosowanym po dzień dzisiejszy środkiem przeciwzapalnym, przeciwbólowym i przeciwgorączkowym. Aspiryna nie powinna być jednak w…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz
Czytaj także
28 lipca 2021 mgr inż. Ewa Gwóźdź
23 lipca 2021 Natalia Górska
23 lipca 2021 mgr inż. Ewa Gwóźdź
09 lipca 2021 mgr farm. Katarzyna Szkaradek
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)