2
05 października 2020
Monika Cichocka Autor
Autor
mgr farm.
Monika Cichocka

Nagietek lekarski – kiedy warto go stosować?

Nagietek to roślina o szerokim działaniu leczniczym. Wspiera on m.in. leczenie ran oraz wykazuje działanie przeciwgrzybicze. Jest obecny także w składzie preparatów na suchość i bolesność gardła. Nagietek jest również składnikiem wielu kosmetyków, np. kremów do ciała i twarzy czy preparatów do włosów.

Nagietek to roślina o szerokim działaniu leczniczym. Wspiera on m.in. leczenie ran oraz wykazuje działanie przeciwgrzybicze. Jest obecny także w składzie preparatów na suchość i bolesność gardła. Nagietek jest również składnikiem wielu kosmetyków, np. kremów do ciała i twarzy czy preparatów do włosów.

Nagietek lekarski – pochodzenie 

Nagietek lekarski (łac. Calendula officinalis) jest rośliną jednoroczną, wywodzącą się z rodziny astrowatych (Asteraceae). Przypuszcza się, iż pochodzi z krajów basenu Morza Śródziemnego lub Iranu, a według niektórych źródeł – z Afryki Północnej. Był on szczególnie istotny w marokańskiej medycynie ludowej ze względu na swoje lecznicze działanie przeciwzapalne i przeciwgorączkowe.  

Nagietek lekarki – skład 

Surowcem farmaceutycznym nagietka lekarskiego jest jego kwiat (dokładnie koszyczek nagietka). W jego składzie możemy wyróżnić: 

  • saponiny triterpenowe (2-10%) – kalendulozyd A-F, ornidid, faradid, ursadid, 
  • flawonoidy (0,3-0,8%) – kwercetyna, rutyna
  • związki terpenowe – seskwiterpeny, np. kalendyna, ursadiol, kalenduladiol,  
  • żywicę, 
  • olejek eteryczny (ok. 0,4%), 
  • polisacharydy, śluzy, sterole, 
  • poliacetyleny, kwasy fenolowe, kumaryny, 
  • karotenoidy (ok. 3%) – karoten, ksantofilen – odpowiedzialne za pomarańczowy kolor płatków.  
Olej z nagietka

Nagietek lekarski – działanie 

Nagietek od dawna jest stosowany jako środek przeciwzapalny i przyspieszający gojenie ran. W badaniach klinicznych nad wyciągiem z nagietka udowodniono jego pozytywne działanie w przypadku owrzodzeń skóry, silnych stanów zapalnych czy poparzeń. Dodatkowo może być on stosowany w stłuczeniach, urazach, obrzękach, a nawet zasinieniach (zarówno tych na ciele, jak i pod oczami). Nagietek wykazuje także działanie spazmolityczne – rozkurczające mięśnie gładkie (głównie przewód pokarmowy, łagodzenie bólu menstruacyjnego), żółciopędne i moczopędne. Uznawany jest za surowiec immunomodulujący i przeciwgrzybiczy. Może być stosowany w grzybicy pochwy oraz rzęsistkowicy. Wiele badań naukowych potwierdza jego działanie przeciwnowotworowe, a nawet hamujące tworzenie się przerzutów. Co więcej, wyciągi z nagietka mogą w przyszłości pomóc w opracowywaniu nowych strategii leczenia nowotworów oraz zmniejszaniu skutków ubocznych radioterapii. 

Zastosowanie nagietka lekarskiego 

Wyciągi z nagietka są popularnym składnikiem kosmetyków, m.in.  

  • kremów do twarzy i ciała,  
  • szamponów,  
  • odżywek do włosów,  
  • olejów do użytku zewnętrznego,  
  • hydrolatów,  
  • płynów do higieny intymnej.  

Środki higieniczne (np. podpaski) są często aromatyzowane kwiatem nagietka.  

Oprócz tego wyciąg z nagietka znajdziemy w składzie: 

  • globulek dopochwowych,  
  • preparatów stosowanych w żylakach odbytu,  
  • nalewek i wyciągów płynnych,  
  • kropli do uszu,  
  • maści na urazy i obrzęki oraz zasinienia,  
  • pastylek na suchość i bolesność gardła.  

Nagietek lekarski jest również dostępny jako produkt leczniczy do zaparzania (saszetki z koszyczkiem nagietka).   

Rozwój nauk ścisłych, ale też wiedza przekazywana z pokolenie na pokolenie pozwala nam obecnie poznawać nowe zastosowania roślin i ich wyciągów. Aby w pełni określić spektrum ich działania oraz wpływ np. na komórki nowotworowe, potrzeba kolejnych lat badań. Jak widzimy, nagietek lekarski ma duży potencjał leczniczy ze względu na swój skład bogaty w związki fitochemiczne.  

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Ujemne Rh u kobiety w ciąży

Ujemny czynnik Rh u matki powoduje, że jej organizm uznaje taki czynnik jako obcy, a jej układ odpornościowy będzie atakował…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Czy to może być zapalenie pęcherza?

Podejrzenie zapalenia pęcherza można wysnuć na podstawie towarzyszących mu często objawów. Są to: ból przy oddawaniu moczu, ból w okolicy…

Zobacz więcej

Poradnik Gemini Autor

Poradnik Gemini

Czy opryszczkę można wyleczyć?

Niestety wirus opryszczki pozostaje w organizmie przez całe życie. Objawy nawracają i są przerywane okresem latencji, czyli utajenia. Wirus HSV…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Jakie badania wykonać przy podejrzeniu celiakii?

Powinna Pani rozpocząć od wizyty u lekarza rodzinnego. Jeśli istnieje podejrzenie celiakii, konieczne będzie skierowanie do poradni gastroenterologicznej. Najczęściej diagnostyka…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Norma stężenia testosteronu we krwi u dorosłych

Stężenie testosteronu zmienia się dynamicznie. U mężczyzn granice norm to 270-1070 ng/dL ze średnim poziomem ok. 700ng/dL. U kobiet stężenia są zdecydowanie…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Ciąża a grupa krwi

Różne grupy krwi rodziców dziecka mogą skutkować konfliktem serologicznym między matką a płodem. W celu zapobiegnięcia takiej sytuacji sprawdza się…

Zobacz więcej

Rafał Suchodolski Autor

Rafał Suchodolski

Normy PSA we krwi

Uznaje się, że:  stężenie 0-2,5ng/ml to bezpieczny poziom, 2,6-4,0 ng/ml to poziom bezpieczny dla większości mężczyzn, jednak należy porozmawiać z…

Zobacz więcej

Natika Karolak Autor

Natika Karolak

mgr farm.

Suplementacja witaminy D w ciąży

Jak najbardziej, suplementacja witaminą D u kobiet w ciąży, jak i matek karmiących piersią jest bardzo ważna. Ilość witaminy D…

Zobacz więcej

Dołącz do wspólnej dyskusji
Czytaj także
25 listopada 2020 mgr farm. Karolina Kochańska
25 sierpnia 2020 Aleksandra Maliszewska
07 lipca 2020 mgr Anna Dulska
07 lipca 2020 mgr Anna Dulska
07 lipca 2020 Jakub Kurek
03 lipca 2020 mgr farm. Marta Grabowska
25 czerwca 2020 mgr farm. Monika Cichocka
04 czerwca 2020 mgr farm. Karolina Kochańska
19 listopada 2019 mgr farm. Monika Cichocka
Zobacz więcej
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)