16
28 grudnia 2020

Rdest ptasi – jakie są jego właściwości lecznicze?

Mało kto jest w stanie z pamięci opisać, jak wygląda rdest ptasi, chociaż większość z nas na co dzień spotyka się z tą rośliną. Ze względu na jej niepozorny wygląd bardzo łatwo ją przeoczyć. Warto jednak poznać ją trochę lepiej – chociaż uznawana jest za chwast, zawiera w sobie cenne składniki, które są od dawna wykorzystywane w fitoterapii.  

Rdest ptasi – charakterystyka i występowanie

Rdest ptasi (łac. Polygonum aviculare) to rosnąca w skupiskach nieduża, ścieląca się po podłożu roślina, osiągająca zwykle do 50 cm długości. Ma rozgałęzioną łodygę, obficie pokrytą niewielkimi liśćmi. Kwitnie od czerwca do września drobnymi, białawo-zielonymi kwiatami. Owoce rdestu to drobne orzeszki o trójkątnym kształcie. 

Rdest ptasi występuje pospolicie na terenie całej kuli ziemskiej. W Polsce uznawany jest za chwast – można go spotkać na polach uprawnych, podwórkach, przydrożach, w ogrodach, na ścieżkach, a nawet między płytkami chodnikowymi. 

Rdest ptasi – właściwości i działanie 

Surowcem wykorzystywanym w zielarstwie jest ziele rdestu ptasiego zbierane w początkowym okresie kwitnienia. Główne związki występujące w tej roślinie to: 

  • flawonoidy, 
  • garbniki, 
  • kwasy polifenolowe, 
  • sole mineralne, w tym rozpuszczalna w wodzie krzemionka. 

Za najważniejsze funkcje lecznicze tej rośliny odpowiedzialne są zawarte w niej flawonoidy. To dzięki nim wykazuje właściwości moczopędne, które znane i wykorzystywane były już w starożytności. Pomaga również usunąć szkodliwe produkty przemiany materii, chroniąc w ten sposób wątrobę, a także nadmiar jonów sodu i chloru, przyczyniając się tym samym do szybszej redukcji obrzęków.  

Co więcej, wydalanie z moczem krzemionki zawartej w rdeście działa hamująco na krystalizację soli mineralnych, zapobiegając w ten sposób powstawaniu kamieni moczowych.  

Krzemionka ma także dobroczynny wpływ na wiele narządów wewnętrznych, tkanek oraz płynów ustrojowych. Zwiększa elastyczność oraz przyspiesza rozwój tkanki łącznej, co znajduje zastosowanie w leczeniu jej ubytków. Odpowiedzialna jest także za dobrą kondycję skóry, włosów i paznokci.  

Ziele rdestu ptasiego wykazuje też działanie przeciwkrwotoczne, przeciwzapalne, bakteriobójcze oraz regulujące przemianę materii.  

Rdest ptasi – zastosowanie 

Ziele rdestu ptasiego znajduje zastosowanie w leczeniu wielu schorzeń, takich jak między innymi: 

  • przewlekłe nieżyty dróg moczowych, 
  • zmniejszone wydalanie moczu, 
  • kamica fosforanowa i szczawianowa, 
  • drobne krwawienia jelitowe, 
  • stany zapalne błon śluzowych przewodu pokarmowego, 
  • wzdęcia
  • łagodniejsze biegunki
  • choroby wątroby, 
  • stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej, gardła i pochwy. 

Co więcej, w mieszankach ziołowych używany jest pomocniczo w terapii: 

  • chorób reumatycznych, 
  • skazy moczanowej, 
  • gruźlicy płuc, 
  • miażdżycy, 
  • trądziku
  • zapalenia skóry, 
  • trudno gojących się ran, 
  • ubytków tkanki łącznej i skóry (spowodowanych np. mechanicznymi uszkodzeniami, ropniami, wrzodami, oparzeniami oraz zabiegami chirurgicznymi). 

Rdest ptasi jest uznawany za roślinę o właściwościach kosmetycznych, znajdując tym samym zastosowanie w pielęgnacji twarzy, ciała oraz włosów.  

Rdest ptasi – przeciwwskazania 

Rdestu ptasiego nie powinny stosować kobiety w ciąży i karmiące piersią oraz dzieci. Podobnie jak w przypadku innych roślin przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na tę roślinę. 

Ponadto rdest ptasi zawiera tzw. czynnik antytiaminowy – jest to związek rozkładający witaminę B1. Dlatego efektem ubocznym długotrwałego stosowania tego ziela mogą być niedobory witaminy B1 – w tym przypadku należałoby rozważyć jej suplementację.  

Źródła: 

  • Kiełtyka-Dadasiewicz A. Rośliny w nowoczesnej kosmetologii. WAWSSP, Lublin 2016. 
  • Senderski M. Prawie wszystko o ziołach i ziołolecznictwie. Wydawnictwo Mateusz Senderski, Podkowa Leśna 2017. 
  • Ożarowski A, Jaroniewski W. Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie. IWZZ, Warszawa 1987. 
  • Ożarowski A. Ziołolecznictwo. Poradnik dla lekarzy.PZWL, Warszawa 1982.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Co stosować na problemy z gazami i zaparciami u niemowlaka?

Najczęściej gazy u niemowląt pojawiają się na skutek trawienia białek i laktozy zawartych w mleku matki. Mogą być również konsekwencją…

Zobacz więcej

Krem na trądzik i przebarwienia z kwasem azelainowym - jak stosować?

Kwas azelainowy wykazuje działanie keratolityczne (złuszczające), przeciwbakteryjne i przeciwzapalne. Normalizuje nadmierne rogowacenie naskórka oraz zmniejsza produkcję łoju. Rozjaśnia przebarwienia i…

Zobacz więcej

Jak pozbyć się blizn po trądziku na cerze dojrzałej?

Jeśli dotychczasowe działania nie przyniosły skutku, zalecałabym skonsultować się z dermatologiem.  Ślady po bliznach można spróbować zmniejszyć, używając żeli silikonowych.…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)