50
02 grudnia 2020

Zioła na nerki – które stosować?

Nerki to parzysty narząd położony po grzbietowej stronie jamy brzusznej, po obu stronach kręgosłupa. Mają kształt fasolki i ważą od 100 do 200 g. Nazywane bywają oczyszczalnią organizmu, a ich prawidłowe funkcjonowanie jest niezbędne dla zdrowia. Na kondycję nerek w dużej mierze wpływa prowadzony przez nas styl życia. Ich działanie można wspomóc ziołami, na których oparty jest skład wielu leków oraz suplementów diety.

Jakie funkcje w organizmie pełnią nerki? 

Nerki biorą udział w wielu procesach zachodzących w organizmie. Ich najważniejszą funkcją jest filtrowanie osocza. Przez nerki przepływa 1,2 litra krwi na minutę, co skutkuje wytworzeniem 180 litrów moczu pierwotnego w ciągu doby, z którego zwrotnie wchłaniana jest woda, sole mineralne oraz glukoza (do poziomu granicznego). Ostatecznie powstaje od 0,5 do 3,9 litra moczu końcowego na dobę. Wraz z nim usuwane są z organizmu zbędne produkty przemiany materii, jak również metabolity przyjmowanych leków. 

Ponadto nerki uczestniczą w: 

  • utrzymaniu równowagi kwasowo-zasadowej organizmu, 
  • regulacji ciśnienia krwi, 
  • wytwarzaniu erytropoetyny, niezbędniej do powstawania czerwonych krwinek, 
  • produkcji witaminy D

Zaburzenia pracy nerek 

Do najczęstszych chorób nerek należą: 

  • kamica nerkowa, 
  • ostre i przewlekłe zapalenie. 

Kamica nerkowa 

Mechanizm powstawania kamieni nerkowych nie jest do końca poznany. Na pewno wiadomo, że odkładające się w nerkach lub moczowodach złogi mogą składać się ze związków: wapnia (szczawianów i/lub fosforanów), kwasu moczowego, cystyny. Wpływ na tworzenie kryształów mają różne czynniki, a niektórym z nich można zapobiegać, np.: 

  • ilość przyjmowanych płynów – należy pić tyle wody, aby mocz miał kolor jasnożółty, 
  • częstotliwość oddawania moczu – wystrzegajmy się zalegania moczu, 
  • dieta – należy kontrolować spożywanie soli oraz białka pochodzenia zwierzęcego, które jest źródłem kwasu moczowego. Gdy znany jest skład kamieni nerkowych, ważne jest ograniczenie w diecie pokarmów dostarczających im budulca, np. nabiał przy kamieniach wapniowych, szpinak przy kamieniach szczawianowych. 
  • infekcje bakteryjne – bakterie powodują wytracanie kryształów i narastanie złogów, dlatego wszystkie niepokojące objawy należy konsultować z lekarzem. 

Ważnym faktem jest to, że kamica dwu- lub trzykrotnie częściej występuje u mężczyzn niż u kobiet. Kolejnymi czynnikami ryzyka są:  

  • brak aktywności fizycznej,  
  • otyłość,  
  • cukrzyca,  
  • nadciśnienie tętnicze, 
  • obciążenia genetyczne. 

Warto wiedzieć, że kamica nerkowa bardzo często daje nawroty, dlatego tak ważna jest profilaktyka.  

Przeczytaj również: 
Co wywołuje kamicę nerkową?
Co jeść przy kamicy nerkowej?

Leczenie kamicy nerkowej 

Kamienie nerkowe mają różne kształty i rozmiary. Im większe złogi, tym większe ryzyko utknięcia kamieni w układzie moczowym. Zatkanie moczowodu skutkuje atakiem tzw. kolki nerkowej, w której niezbędna jest pomoc lekarza. Może on zlecić silne leki przeciwbólowe (nawet narkotyczne) oraz rozkurczowe. Czasami niezbędne okazują się zabiegi chirurgiczne. Jednak tworzenie kamieni zaczyna się od małych kryształków, tzw. piasku, który często jest diagnozowany przy badaniu USG jamy brzusznej i daje lekkie dolegliwości bólowe. Piasek oraz niewielkie kamienie można samodzielnie wydalić z moczem. Pomocne okazują się tu zioła na oczyszczenie nerek. Zawarte w nich składniki naturalne wykorzystywane są do tzw. kuracji płuczącej nerki wraz z dalszymi odcinkami dróg moczowych. Zioła na kamienie nerkowe zostały wskazane w poniższej tabeli.

NAZWASUROWIECSUBSTANCJE CZYNNEDZIAŁANIE
Pokrzywa zwyczajna

liście, ziele*

kwasy organiczne, flawonoidy, triterpenymoczopędne, saluretyczne**, odkażające
Brzoza białaliście flawonoidy, kwasy organiczne, kwasy fenolowe, triterpeny, sole potasu moczopędne, saluretyczne, przeciwzapalne, odkażające
Nawłoć pospolitaziele flawonoidy, kwasy fenolowe, glukozydy fenolowe, katechiny, triterpenymoczopędne, rozkurczowe, przeciwbólowe, przeciwbakteryjne
Skrzyp polnyziele flawonoidy, kwasy organiczne, kwasy fenolowe, związki mineralnemoczopędne, rozkurczowe
Rdest ptasiziele flawonoidy, kwasy fenolowe, garbnikimoczopędne, odkażające
Kozieradka pospolitanasienie flawonoidy, fitosterole, saponozydymoczopędne
Perz właściwy kłącze kwasy organicznemoczopędne
Mniszek lekarskikorzeń kwasy fenolowe, flawonoidy, sole mineralnemoczopędne, saluretyczne
Fasola zwyczajna strąki pozbawione nasion, tzn. owocniakwasy organiczne, związki mineralnemoczopędne
Pietruszka zwyczajna

korzeń, ziele, owoc

olejek eteryczny, fitosterolemoczopędne, rozkurczowe

* ziele – nadziemna część rośliny 

** działanie saluretyczne – działanie, w którym usuwane są jony sodu i potasu, a wraz z nimi woda 

Surowce naturalne dostępne są w postaci tabletek, kapsułek, past doustnych, suszu do zaparzania oraz soków. Mieszankę tych składników można znaleźć również w herbacie na nerki.  Przeciwwskazanie stanowią obrzęki spowodowane upośledzeniem czynności serca lub nerek.  

Zapalenie nerek 

Infekcja dróg moczowych najczęściej ma początek w zapaleniu pęcherza moczowego, skąd bakterie migrują moczowodem do nerek. Zapalenie może obejmować poszczególne struktury anatomiczne, dlatego wyodrębnia się odmiedniczkowe, kłębuszkowe i śródmiąższowe zapalenie nerek. Objawy choroby to: 

  • ból w okolicy lędźwiowej, 
  • stan podgorączkowy lub wysoka gorączka, 
  • parcie na mocz, 
  • częstomocz, 
  • krwiomocz, 
  • ból przy oddawaniu moczu, 
  • nudności, wymioty. 

Wszystkie niepokojące objawy powinny być konsultowane z lekarzem, ponieważ leczenie zapalenia nerek wymaga zastosowania antybiotyków. Dodatkowo dopuszczone jest stosowanie żurawiny. Surowiec farmaceutyczny stanowi owoc żurawiny wielkoowocowej (łac. Vaccinium macrocarpon), zawierający kwasy organiczne, triterpeny, związki fenolowe i antocyjany. Wyciąg nie tylko zakwasza mocz, ale przede wszystkim zmniejsza przyczepność bakterii chorobotwórczych w drogach moczowych, ułatwiając ich wypłukiwanie. Badania wskazują, że nie pojawia się oporność bakterii na żurawinę, a uczulenia są niezwykle rzadkie. Owoc żurawiny chroni również przed nawrotami infekcji dróg moczowych. Surowiec występuje w postaci suszonych owoców, soku, herbaty, tabletek, kapsułek oraz syropów dla dzieci.  

Pamiętajmy, że nieleczone ostre zapalenie nerek prowadzi do przewlekłego, a to z kolei droga do niewydolności nerek. Nie wolno więc bagatelizować żadnych objawów ze strony nerek.  

Co wspomaga pracę nerek? 

W profilaktyce chorób nerek bardzo ważne jest odpowiednie nawodnienie organizmu. Picie przynajmniej 2 litrów płynów dziennie zapewnia odpowiednie „płukanie” nerek, przy czym oddawania moczu nie należy nienaturalnie długo wstrzymywać. Zioła są pomocne zarówno w profilaktyce chorób nerek, jak i w procesie leczenia. 

Przeczytaj również: 
Chore nerki nie bolą. Co poza cukrzycą może je niszczyć?

Źródło: 

  • Matławska I.: Farmakognozja. Podręcznik dla studentów farmacji, Akademia Medyczna 
    im. Karola Marcinkowskiego, Poznań 2008. 
  • Świniarski P.P.: Kamica nerkowa- rodzaje, objawy, leczenie, Przegląd Urologiczny 2014/2 (84). 
  • Peller. M.: U kogo powstają kamienie i dlaczego?, Przegląd Urologiczny 2012/6 (76).  

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Ostropest i inne zioła

Ostropestu nie powinno zalewać się wrzątkiem ze względu na degradację związków czynnych. W zasadzie żadnych ziół nie powinno się zalewać…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

  1. Wiesław pisze:

    Bardzo dziękuję za pomoc.przydala się informacja

  2. Robert pisze:

    Miałem znakomite zioła na na kamienie wapienne. Były 2 rodzaje pite na zmianę. Wyciągały mnie z poważnego stanu. Niestety zielarz umarł i zabrał tajemnice składu do grobu.

Czytaj także
18 listopada 2021 Natalia Górska
17 listopada 2021 mgr farm. Karolina Raźniewska
22 października 2021 Natalia Górska
20 października 2021 mgr Anna Dulska
18 października 2021 Natalia Górska
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)